Proces-verbaal / Rapport van wangedrag 17 augustus 1940 (met administratieve aantekening van 22 augustus 1940) Nº 27/61/1 M. 1940 22/8
oproepen Wo. 9 uur

Wangedrag.
plh. 49 C. Penning.
Ten Katestraat.

Rapport.

De bewoonster van perceel Ten Katestraat 65 Mw Mulder kwam Zaterdagavond 17 Aug zeer opgewonden ons mededeelen dat depeh 49 C Penning, die voor genoemd perceel een vaste plaats is toegewezen zeer veel rommel en kisten op het trottoir had neergezet waardoor het verkeer werd gestremd. Haar optreden was zeer heftig en zij zou het Marktwezen opbellen.

Eenige tijd later heb ik mij ter plaatse begeven en depeh C Penning gemoedelijk er op gewezen dat hij inderdaad het verkeer belemmerde door het plaatsen van ledige kisten op het trottoir. Hij verkeerde onder den invloed van sterken drank, stoof geweldig op en schreeuwde ongeveer de navolgende woorden: ,,geef jij dat vuile teringwijf ook maar gelijk als ze geen last wil hebben moet ze niet op een markt gaan wonen, maar ik heb toch schijt aan alles, al heb je marktmeester, dan kun je me toch niks maken, kijk maar naar een ander ik heb maling aan je. '' Door zijn heftig optreden kwam Mw Mulder voor het open raam te voorschijn, waarna hij haar toevoegde: ,,Krijg de kanker en de pleuris teringwijf. Ik heb lekker schijt op jou en ook heb ik maling aan het Marktwezen.'' Blijkens schrijven 27/76/1 dd 24/9 '37 is C Penning reeds gewaarschuwd wegens het plaatsen van kisten op het trottoir, terwijl wij hem daarna vele keeren de kisten hebben laten verwijderen. Wegens wangedrag stel ik voor hem zes dagen (waarvan drie voorwaardelijk) het recht te ontnemen voor een plaats op de markt.

Amsterdam, 17 Augustus 1940
(w.g.) [Handtekening, onleesbaar, mogelijk 'Vrij'] Dit document is een ambtelijk rapport over een incident op de Ten Katemarkt in Amsterdam. De kern van de zaak is een conflict tussen een marktkraamhouder (C. Penning) en een omwonende (Mevr. Mulder). Penning blokkeerde met lege kisten het trottoir voor de woning van Mulder, wat leidde tot een felle ruzie.

Wanneer een beambte van het Marktwezen Penning hierop aanspreekt, blijkt de man onder invloed van alcohol te zijn. Hij reageert uiterst agressief en beledigend ("teringwijf", "schijt aan alles", "maling aan het Marktwezen"). Uit het rapport blijkt dat Penning een recidivist is; hij is al in 1937 officieel gewaarschuwd voor soortgelijk gedrag en is sindsdien vaker vermanend toegesproken.

De voorgestelde sanctie is relatief streng: een schorsing van de marktplaats voor zes dagen, waarvan de helft voorwaardelijk. Dit onderstreept dat de autoriteiten dergelijk asociaal gedrag en de belemmering van de openbare weg niet tolereerden. Het rapport dateert van augustus 1940, slechts enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de bezetting op dat moment in het dagelijks leven op de markt misschien nog niet overal direct voelbaar was in de vorm van repressie, bleven de lokale verordeningen en de handhaving door het 'Marktwezen' (een gemeentelijke dienst) gewoon van kracht.

De Ten Katemarkt in Amsterdam-West was (en is) een drukke volksmarkt. Spanningen tussen marktkooplieden en bewoners van de panden waar de kramen direct voor stonden, kwamen vaker voor, zeker wanneer de doorgang voor voetgangers werd belemmerd. Het taalgebruik in het rapport ("teringwijf", "kanker", "pleuris") is typerend voor het Amsterdamse straattaal-idioom van die tijd, hoewel het voor een officieel rapport uit die periode opvallend expliciet is genoteerd. Dit werd waarschijnlijk gedaan om de ernst van de belediging en het wangedrag kracht bij te zetten voor de tuchtrechtelijke afhandeling. C. Penning Marktwezen