Archief 745
Inventaris 745-322
Pagina 458
Dossier 90
Jaar 1940
Stadsarchief

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag).

30 november 1940. Van: De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten of een vergelijkbare gemeentelijke instantie in Amsterdam). Aan: Den Heer A. Salomons, Prinsengracht 109 huis, Amsterdam-Centrum.

Origineel

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag). 30 november 1940. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten of een vergelijkbare gemeentelijke instantie in Amsterdam). Den Heer A. Salomons, Prinsengracht 109 huis, Amsterdam-Centrum. extra

den Heer A. Salomons,
Prinsengracht 109 huis,
Amsterdam-Centrum.
Wyk 9.

30/67/2 M
30 November 1940.

My is gerapporteerd, dat U op Dinsdag 26 November jl.
de markt aan den Zwanenburgwal niet op het voorgeschreven tyd-
stip met Uw goederen had verlaten.

Ik maan U hierby aan U ten deze voortaan stipt aan den
vastgestelden tyd te houden.

De Directeur, Het document is een formele, ambtelijke waarschuwing gericht aan de heer A. Salomons. De toon is zakelijk en dwingend. De kern van de brief is een berisping: de ontvanger heeft op dinsdag 26 november 1940 de markt aan de Zwanenburgwal niet op tijd verlaten met zijn goederen. Hij wordt gemaand zich in de toekomst "stipt" aan de vastgestelde tijden te houden.

De spelling is kenmerkend voor de vroege 20e eeuw (bijv. "den", "tyd", "hierby", "jl."). Het gebruik van een wijknummer ("Wyk 9") duidt op een gedetailleerde gemeentelijke administratie. Dit document stamt uit de beginperiode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (november 1940). Hoewel de brief op het eerste gezicht een triviale administratieve kwestie lijkt (het te laat verlaten van een markt), krijgt het een beladen betekenis tegen de historische achtergrond:

  1. Locatie: De Zwanenburgwal lag in het hart van de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam, een gebied waar veel markt- en straathandel plaatsvond.
  2. Identiteit: De achternaam "Salomons" is een veelvoorkomende Joodse naam. In november 1940 waren de anti-Joodse maatregelen van de bezetter al in gang gezet (zoals de ariërverklaring voor ambtenaren in oktober 1940).
  3. Bureaucratische controle: De brief illustreert hoe nauwlettend de bevolking, en specifiek marktkooplieden, door de lokale overheid in de gaten werd gehouden. Voor Joodse burgers kon een dergelijke officiële waarschuwing de opmaat zijn naar verdere restricties, zoals een verbod op het uitoefenen van hun beroep of uitsluiting van openbare markten, wat later in de oorlog ook daadwerkelijk gebeurde.

Dit type document is vaak te vinden in oorlogsarchieven als bewijs van de toenemende druk en regulering waaraan burgers, en in het bijzonder de Joodse gemeenschap, werden onderworpen door zowel de bezetter als het meewerkende Nederlandse overheidsapparaat. A. Salomons

Samenvatting

Het document is een formele, ambtelijke waarschuwing gericht aan de heer A. Salomons. De toon is zakelijk en dwingend. De kern van de brief is een berisping: de ontvanger heeft op dinsdag 26 november 1940 de markt aan de Zwanenburgwal niet op tijd verlaten met zijn goederen. Hij wordt gemaand zich in de toekomst "stipt" aan de vastgestelde tijden te houden.

De spelling is kenmerkend voor de vroege 20e eeuw (bijv. "den", "tyd", "hierby", "jl."). Het gebruik van een wijknummer ("Wyk 9") duidt op een gedetailleerde gemeentelijke administratie.

Historische Context

Dit document stamt uit de beginperiode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog (november 1940). Hoewel de brief op het eerste gezicht een triviale administratieve kwestie lijkt (het te laat verlaten van een markt), krijgt het een beladen betekenis tegen de historische achtergrond:

  1. Locatie: De Zwanenburgwal lag in het hart van de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam, een gebied waar veel markt- en straathandel plaatsvond.
  2. Identiteit: De achternaam "Salomons" is een veelvoorkomende Joodse naam. In november 1940 waren de anti-Joodse maatregelen van de bezetter al in gang gezet (zoals de ariërverklaring voor ambtenaren in oktober 1940).
  3. Bureaucratische controle: De brief illustreert hoe nauwlettend de bevolking, en specifiek marktkooplieden, door de lokale overheid in de gaten werd gehouden. Voor Joodse burgers kon een dergelijke officiële waarschuwing de opmaat zijn naar verdere restricties, zoals een verbod op het uitoefenen van hun beroep of uitsluiting van openbare markten, wat later in de oorlog ook daadwerkelijk gebeurde.

Dit type document is vaak te vinden in oorlogsarchieven als bewijs van de toenemende druk en regulering waaraan burgers, en in het bijzonder de Joodse gemeenschap, werden onderworpen door zowel de bezetter als het meewerkende Nederlandse overheidsapparaat.

Genoemde Personen 1

Locaties

De Zwanenburgwal lag in het hart van de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam een gebied waar veel markt- en straathandel plaatsvond.

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Hart Vleeswaren: Vlees

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Gerelateerde Documenten 3