Politierapport (Rapport) 18 december 1940 (met aantekeningen van 23/12) [Linksboven, schuin:] Inschrijven
[Midden boven:] № 72/100/2 M. 1940
[Rechtsboven:] 23/12 Hartog de Vrie [?] 140 / P 12-10 1/2 W
[Rechtsmidden boven:] Oproepen 18-12-40 de Boer

Rapport

In opdracht van U Heer Inspecteur hedenmiddag tusschen 1.30 en 4 uur de door U aangewezen straten Jacob Obrecht, Nicolaas Maes, en omgeving gecontroleerd.

Op de Koninginneweg voor perceel 77 trof ik ook weer Hartog Sluijter aan. Deze persoon is daar steeds aan te treffen, standpl: innemende zonder daarvoor vergunning te hebben. Na de bakfiets met bloemen ongeveer 10 min. daar te hebben zien staan zonder Hartog Sluijter aan te treffen, kwam een dame, om bloemen te koopen. Direct daarop kwam Hartog Sluijter, het U bekende, aldaar aanwezige koffiehuis uitloopen en verkocht aan genoemde dame bloemen. Ik heb hem daarop Proces Verbaal aangezegd. Hij gaf mij te kennen toch wel te mogen eten. Ik zegde hem dat hij dit zeker mocht doen, maar dan niet zijn bakfiets met bloemen beladen, ter verkoop voor mocht zetten. Hij nam daarop de bloemen van de dame terug en wilde zich zeker weer aan het spelletje begeven, wat ik U al eerder omschreven heb. Ik gaf hem echter nogmaals te kennen, laat u dit maar, het u aangezegde verbaal gaat door. Hierop gaf hij mij te kennen, goed hoor, en drukte de bloemen weder

[Rechtsonder:] z.o.z. Het document is een verslag van een politieagent die in opdracht van zijn inspecteur een surveillance uitvoerde in Amsterdam-Zuid. De kern van het rapport is de herhaaldelijke overtreding door een bloemenverkoper, Hartog Sluijter.

• De overtreding: Sluijter dreef handel vanaf een bakfiets op de Koninginneweg zonder de benodigde standplaatsvergunning.
• De observatie: De agent observeerde de bakfiets gedurende tien minuten terwijl de eigenaar afwezig was. Zodra er een klant verscheen, kwam Sluijter uit een nabijgelegen koffiehuis om de verkoop te doen.
• De interactie: Wanneer de agent hem een proces-verbaal aanzegt, probeert Sluijter dit te rechtvaardigen door te zeggen dat hij "toch wel mocht eten". De agent wijst hem terecht: eten mag, maar hij mag niet zijn handel verkoopklaar op straat laten staan zonder vergunning.

• Gedrag: Sluijter probeert de transactie ongedaan te maken om de boete te ontlopen ("het spelletje"). De agent blijft echter standvastig. Dit rapport dateert van december 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel het rapport op het eerste gezicht een routineuze handhaving van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) lijkt, krijgt het een diepere lading door de historische context:

• Joodse straathandel: Veel ambulante handelaren in Amsterdam waren van Joodse afkomst. De naam Hartog Sluijter wijst hier ook op. In de loop van 1940 en 1941 werden de beperkingen voor Joodse ondernemers en handelaren door de bezetter stelselmatig aangescherpt.

• Toezicht: De politie bleef tijdens de eerste oorlogsjaren haar reguliere taken uitvoeren, maar de druk op de Joodse bevolking nam toe, ook via kleine regeltjes en vergunningen.
• Locatie: De genoemde straten liggen in de Concertgebouwbuurt, een wijk waar destijds veel welgestelde burgers en ook veel Joodse Amsterdammers woonden.

De afkorting "z.o.z." onderaan de pagina geeft aan dat het rapport op de achterzijde van het document verdergaat. Politie