Handgeschreven memo / ambtelijke notitie. 13 april 1940. Onleesbaar (mogelijk "Whar", "V. Kan" of een soortgelijke ambtelijke paraaf). Th. Lisman

1/ Is invoering gewijzigde openingsuren v.d. C.M. direct noodig, of kan dat wachten op tot er reeds aanwezig luchtgevaar is, of is geweest?

2/ Welke consequenties kan dat afwachten hebben? . Behalve de directe gevolgen van een luchtaanval, sowieso reeds verwarring en daardoor ongelukken?

3/ Kan men tijdig per radio aankondigen de gewijzigde openingsuren, of is de radio eventueel niet beschikbaar; bereikt men niet alle menschen, dan duizenden menschen 's morgens voor de poort?
Moet de maatregel dus nu reeds ingevoerd?

4/ Kan men de volle marktverlichting bij een luchtaanval in een oogenblik uitschakelen, of duurt dat geruimen tijd? Dus gevaar?
(Is de marktverlichting in één handgreep uit te schakelen?).

Zoo noodig bespreken met Th. Verschoor en dan advies a.v.p.

13/4 '40 . [Paraaf/Handtekening] Het document is een interne beleidsnotitie waarin vier kritische vragen worden gesteld over de veiligheid en logistiek van de "C.M." (Centrale Markt) in het licht van dreigend oorlogsgevaar. De kernpunten zijn:
* Timing: Moeten de openingstijden nu al worden aangepast of pas als het gevaar zich daadwerkelijk voordoet?
* Communicatie: De zorg of de radio een effectief middel is om duizenden marktbezoekers tijdig te informeren om chaos ("voor de poort") te voorkomen.
* Luchtverduistering: Een technisch-operationele vraag of de marktverlichting centraal en onmiddellijk uitgeschakeld kan worden bij een luchtaalarm (de zogenaamde 'handgreep'-methode).
* Besluitvorming: Er wordt verwezen naar overleg met "Th. Verschoor" (waarschijnlijk een referentie naar de toenmalige wethouder of een hoge functionaris) om tot een spoedig advies te komen. De datum van dit document, 13 april 1940, is cruciaal. Het bevindt zich in de laatste weken van de mobilisatieperiode, minder dan een maand voordat Duitsland Nederland binnenviel (10 mei 1940). De spanning in Nederland was op dat moment om te snijden.

De Centrale Markt in Amsterdam (aan de Jan van Galenstraat) was een vitaal knooppunt voor de voedselvoorziening. Grote concentraties mensen en felle verlichting vormden in die tijd een groot risico voor luchtaanvallen. Dit document toont de ambtelijke voorbereidingen op het scenario van een totale oorlog, waarbij men probeerde de balans te vinden tussen economische continuïteit en de veiligheid van de bevolking. Th. Lisman, aan wie de vragen gericht zijn, was als directeur van de markt verantwoordelijk voor de uitvoering van deze veiligheidsmaatregelen.