Brief / Klachtenbrief aan een onbekende instantie (waarschijnlijk de prijscontrole of gemeente).
Origineel
Brief / Klachtenbrief aan een onbekende instantie (waarschijnlijk de prijscontrole of gemeente). Mej. R. Buytekan, p/a Cell van Schaik, Weesperstraat 36 (winkel), Amsterdam. [Rechtsboven handgeschreven cijfer:] 2
Honderd aardappels waren. daar lieten ze
mijn dochtertje 17 ct per kilo voor betalen.
Wilt u daar eens naar onderzoeken?
Waarom komen laten ze je 17 ct per kilo
betalen. Ik zal eenigen aardappels voor u
bewaren, en zou gaarne willen dat hier
eens ingegrepen werd. De adressen zijn
N. Keizersgr, No 13 onderhuis
bij van Sisteren
En bij Hiemstra weesperstr 69 winkel
Ik ben bereid hierin mijn
medewerking te verleenen, daar dit
meer als schandelijk is om voor
aardappelen van 6 1/2 ct 17 ct te laten
betalen en dan nog wel afgehaald.
Hoogachtend Mej.
R. Buytekan ster Cell van Schaik.
Weesperstraat 36 winkel
Alhier
Bericht
Kan er ook niet een
verordening gemaakt worden dat alle
Groenten handelaren verplicht zijn op de
aardappel bakken de naam van de In deze brief beklaagt een inwoner van Amsterdam (Mej. Buytekan) zich over prijsopdrijving bij de verkoop van aardappelen. Ze meldt dat haar dochtertje 17 cent per kilo moest betalen voor aardappelen die eigenlijk 6,5 cent zouden moeten kosten – een enorme prijsstijging voor die tijd.
De schrijfster noemt specifiek twee adressen waar deze praktijken plaatsvinden:
1. Nieuwe Keizersgracht 13 (onderhuis), bij de heer/familie Van Sisteren.
2. Weesperstraat 69 (winkel), bij de heer/familie Hiemstra.
Ze biedt aan om bewijsmateriaal (de aardappelen zelf) te bewaren en stelt voor om een nieuwe verordening in te voeren. Haar voorstel is om groentehandelaren te verplichten hun naam op de aardappelbakken te vermelden, vermoedelijk om de traceerbaarheid en controle op prijzen te vergemakkelijken. De brief breekt aan het einde abrupt af. De brief past perfect in de sociaaleconomische context van Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, was er sprake van grote schaarste door de Britse blokkade en de Duitse duikbotenoorlog. Dit leidde tot de invoering van de Distributiewet (1916).
Aardappelen waren het basisvoedsel van de arbeidersklasse, en de prijsstijgingen en tekorten leidden tot grote onrust, zoals het beroemde 'Aardappeloproer' in Amsterdam in 1917. Burgers werden aangemoedigd om woekerprijzen aan te geven bij de overheid. De genoemde locaties (Nieuwe Keizersgracht, Weesperstraat) bevonden zich midden in de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam, een wijk die zwaar getroffen werd door de schaarste. N. Keizersgr R. Buytekan