Handgeschreven verzoekschrift
Origineel
Handgeschreven verzoekschrift 10 februari 1941 N$^o$ 30/7/11 M. 1341 $\frac{1}{2}$ 10-2-1941
[onleesbare paraaf, mogelijk m.th. S...]
[notitie in ander handschrift: Waterlooplein 200]
Geachtte Mijnheer!
Wegens de nieuwe verordening, van
afstand doen, van één plaats, zoo
deel ik U ed. mede, dat ik mijn plaats
voor een half jaar al betaald heb. Zoo
vraag ik U beleefd, of ik mijn geld
wat ik nat. te veel heb betaald S. v. P
terug kan krijgen. Het is mijn handels-
geld, wat ik niet kan missen. Ik be-
taalde per half jaar natuurlijk voor
mijn voordeel maar geld missen kon ik
het eigenlijk niet. In afwachting een gunstig
antwoord, daarop te ontvangen
verblijf ik mij.
Hoogachtend M Marcus
Hemoniestraat 52$^I$
A.dam. De brief is een formeel verzoek van M. Marcus aan de betreffende instantie (vermoedelijk het marktwezen van de gemeente Amsterdam). De schrijver geeft aan dat hij als gevolg van een "nieuwe verordening" gedwongen is zijn marktplaats op te geven. Omdat hij het stageld voor een half jaar vooruit heeft betaald om korting te krijgen, verzoekt hij dringend om restitutie van het teveel betaalde bedrag. Hij benadrukt dat dit bedrag zijn "handelsgeld" (bedrijfskapitaal) betreft en dat hij dit geld absoluut niet kan missen. De brief is geschreven in een cruciale fase van de Duitse bezetting van Nederland. De "nieuwe verordening" waarnaar Marcus verwijst, is de anti-Joodse maatregel die Joodse markthandelaren verbood nog langer op de reguliere markten te staan. In februari 1941 (dezelfde maand als de brief en de Februaristaking) werden Joodse handelaren in Amsterdam verdreven van hun standplaatsen en moesten zij zich concentreren op aangewezen "Jodenmarkten", zoals het Waterlooplein (waar de handgeschreven notitie bovenin waarschijnlijk naar verwijst).
Onderzoek in archieven (zoals het Joods Monument) bevestigt dat Meyer Marcus (geboren 1883) op de Hemoniestraat 52-I woonde. Hij was markthandelaar. Deze brief is een direct en persoonlijk getuigenis van de economische uitsluiting en de precaire situatie waarin Joodse Amsterdammers door de bezetter werden geplaatst. Meyer Marcus werd in 1943 in Sobibor vermoord. M. Marcus Gemeente Amsterdam Marktwezen