Administratief dossierblad/verzamelblad met handgeschreven instructies en stempels. [Stempel linksboven]
B I J B L A D V A N :
M. No. 30/27/1/1941
DOORGEZONDEN: 10/7-'41.

[Rechtsboven]
632

[Handgeschreven tekst centraal]
Waterlooplein
Vb. Reus P.v.p.
afvoeren m.i.v.
14 Juli 1941

Vb. Dijkema
ter kennisneming acc 20/7 1941
[Paraaf]
8-7-'41
[Naam/Paraaf, mogelijk 'Elkan']

[Onderaan centraal]
opbergen [Paraaf] 29/7 '41

[Linksonder, gedrukt]
Alg. Zaken Model No. 14
10.000-10-1937-1016 * Terminologie:
* "Vb.": Waarschijnlijk een afkorting voor "Verblijf" of een specifieke administratieve aanduiding voor een ambtenaar of afdeling (bijv. Voertuigbeheer of een specifieke sectie van de politie).
* "afvoeren m.i.v. 14 Juli 1941": "Afvoeren" betekent hier het verwijderen of schrappen uit een register of van een locatie. "M.i.v." staat voor "met ingang van".
* "ter kennisneming": Een standaard administratieve term die aangeeft dat de geadresseerde de informatie moet lezen zonder dat er direct actie wordt vereist.
* "opbergen": De instructie om het document in het archief te plaatsen nadat de handelingen zijn voltooid.
* Bureaucratisch proces: Het document toont een duidelijke 'paper trail'. Op 10 juli wordt het verzonden, op 14 juli moet de actie ("afvoeren") ingaan, op 20 juli wordt het voor kennisgeving aangenomen en op 29 juli wordt het definitief gearchiveerd.
* Namen: De namen "Reus" en "Dijkema" verwijzen naar de betrokken ambtenaren of functionarissen die de opdracht uitvoeren of controleren. Dit document stamt uit juli 1941, ruim een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De vermelding van Waterlooplein is hierin cruciaal. Het Waterlooplein was het hart van de Joodse buurt in Amsterdam en de locatie van een grote markt.

In deze periode intensiveerden de bezetter en de meewerkende Nederlandse bureaucratie de maatregelen tegen de Joodse bevolking. Hoewel "afvoeren" in een oorlogscontext vaak wordt geassocieerd met deportatie, verwijst het in deze administratieve setting van juli 1941 waarschijnlijk naar de verwijdering van Joodse marktkooplieden van het Waterlooplein of het saneren van marktplaatsen als onderdeel van de segregatie. In juni 1941 was namelijk bepaald dat Joden alleen nog op aangewezen plaatsen markt mochten houden.

Het document is een kil voorbeeld van de "banaliteit van het kwaad": de systematische, bureaucratische uitsluiting van een bevolkingsgroep uit de openbare ruimte, vastgelegd op standaard kantoorformulieren. M. No Gemeente Amsterdam Politie