Pagina uit een officieel reglement of contractvoorwaarden (vermoedelijk een bestek of een bijlage bij een overheidsopdracht). -3-

telijke vergoeding van de meerdere kosten.
2. Geen vergoeding zal worden gegeven:
a. indien en voor zoover de aannemer nagelaten heeft al datge-
ne te doen, wat redelijkerwijze van hem gevorderd kan wor-
den om risico bij de aanschaffing van materialen en brand-
stoffen te beperken;
b. ten aanzien van materialen en brandstoffen, deze te zamen
genomen, van vrachten en van loonen, die, elk dezer groe-
pen in totaal, niet meer dan 10% zijn gestegen, tenzij het
totaal dezer stijgingen meer bedraagt van 5% van de aan-
nemingssom.
3. Voor vergoeding wegens prijsstijging worden voor dit werk geen
materialen en brandstoffen aangewezen.
4. De vergoeding zal bedragen 85% van de prijsstijging van de
voor vergoeding in aanmerking komende materialen, brandstoffen en
vrachten voor den aanvoer van deze materialen en brandstoffen en
70% van de stijging van de loonen (met inbegrip van de sociale
lasten tot een door het Hoofd van het Departement van Waterstaat,
de Commissie, bedoeld in lid 6, gehoord, te bepalen percentage).
5. Onder prijsstijging van materialen en brandstoffen en van
vrachten voor den aanvoer van deze materialen en van deze brand-
stoffen tot aan het werkterrein wordt in deze regeling verstaan
het verschil tusschen den standaardprijs, geldende ten tijde, dat
de aanschaffing (c.q. aanvoer) geschiedde, of met inachtneming van
het bepaalde in het 2e lid, onder a, had behooren te zijn geschied
en den standaardprijs, geldende ten tijde van de aanbesteding.
Onder stijging van loonen wordt in deze regeling verstaan het
verschil tusschen de standaardloonen ten tijde van de loonbetaling
en de standaardloonen ten tijde van de aanbesteding.
6. Onder standaardprijzen en standaardloonen, in het vorige lid
bedoeld, worden verstaan de prijzen en loonen, die periodiek zul-
len worden vastgesteld door een Commissie. Deze Commissie zal bij
het vaststellen van de prijzen uitgaan van normen, welke niet hoo-
ger zijn dan de maximum-prijzen, welke krachtens wettelijk voor-
schrift voor het betrokken tijdstip gelden. De leden van deze Com-
missie worden door het Hoofd van het Departement van Waterstaat
benoemd (voor zooveel de andere Departementen betreft na voor-
dracht van het Hoofd van het betrokken Departement) en ontslagen,
welk Hoofd ook bevoegd is, voor de Commissie een reglement vast
te stellen.
De prijsbepaling door de Commissie is bindend voor beide
partijen.
7. Indien tijdens de uitvoering van het werk krachtens de Voor-
waarden en Bepalingen te leveren materialen en voor de uitvoering
benoodigde brandstoffen of vrachten, als bedoeld in lid 3, in
prijs dalen, dan wel loonen van bij de uitvoering te werk gestel-
den verlaagd worden, zal 85% van de mindere kosten wegens prijs-
daling van materialen, brandstoffen en vrachten en 70% van de
mindere kosten wegens verlaging van loonen, op de aannemingssom
gekort worden. Onder mindere kosten wordt dan verstaan het ver-
schil in kosten met inachtneming van de standaardprijzen volgens
de leden 5 en 6. Aftrek blijft achterwege in de gevallen, bedoeld
in lid 2, onder b (waarbij in plaats van "gestegen" moet worden
gelezen "gedaald" en in plaats van "stijgingen" "dalingen").
8. Eventueele andere aanspraken van den aannemer blijven door
deze regeling onverlet. Dit document bevat de juridische en administratieve kaders voor een zogenaamde 'risicoregeling' bij overheidsopdrachten. De essentie is dat de financiële risico's van prijsfluctuaties op de markt (inflatie of deflatie van grondstoffen en arbeid) gedeeld worden tussen de opdrachtgever (de Staat) en de opdrachtnemer (de aannemer).

Belangrijkste punten:
* Risicodeling: De aannemer krijgt niet 100% van de prijsstijging vergoed, maar 85% voor materialen/vracht en 70% voor loonkosten. Hierdoor behoudt de aannemer een prikkel om scherp in te kopen.
* Drempelwaarden: Er is een franchise of drempel (lid 2b): prijsstijgingen onder de 10% per categorie (of 5% van de totale som) komen volledig voor rekening van de aannemer.
* Objectiviteit: De prijzen worden niet bepaald op basis van de werkelijke facturen van de aannemer, maar op basis van "standaardprijzen" die door een onafhankelijke Commissie worden vastgesteld. Dit voorkomt fraude of onzakelijk inkoopgedrag.
* Wederkerigheid: De regeling werkt twee kanten op. Bij prijsdalingen wordt de aannemer op exact dezelfde wijze gekort op de aanneemsom (lid 7). Het document ademt de sfeer van de grote publieke werken in Nederland in een periode van economische sturing. De verwijzing naar het Departement van Waterstaat duidt op projecten in de grond-, weg- en waterbouw (zoals de aanleg van rijkswegen of de Zuiderzeewerken).

Dergelijke regelingen werden vaak ingevoerd tijdens perioden van grote marktonzekerheid, zoals de crisisjaren '30 of de wederopbouwperiode, wanneer aannemers anders niet zouden durven inschrijven op langlopende projecten zonder extreem hoge risicomarges in hun prijs op te nemen. Het gebruik van de spelling-Marchant (vóór 1947) plaatst dit document stevig in het interbellum of de oorlogsjaren. De genoemde Commissie is een voorloper van de systematiek die later in de RAW-bepalingen (Risicoregeling Woning- en Utiliteitsbouw / GWW) zou worden vastgelegd.