Getypte ambtelijke brief (doorslag of kopie op dun grijs papier). 23 oktober 1942. De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt Amsterdam of een daaraan verbonden gemeentelijke instantie). [Linksboven, getypt:]
2A/12/9 M.
1

[Middenboven, getypt:]
HG.

[Rechts van HG, handgeschreven:]
Verzonden 23/10

[Rechtsboven, handgeschreven:]
bedrijfschef

[Rechtsboven, getypt:]
23 October 1942.

[Linksboven, onder de nummers:]
uniform tarief kruierij

[Rechtsmidden, adresblok:]
den Heer Secretaris-Generaal van
het Departement van Waterstaat
Afd. Vervoerwezen, Sectie Tarieven
en Prijzen
te
' s - G r a v e n h a g e .

[Inhoud:]
Naar aanleiding van Uw brief d.d. 27 April
jl. No.03d 169 CI., heb ik de eer U op bijgaanden staat
de besommingscijfers der kruiers op de Centrale Markt te
Amsterdam te doen toekomen, gedurende de periode van 27
Juni tot en met 25 September 1942.

[Rechtsonder:]
De Directeur, * Onderwerp: De brief betreft het verstrekken van financiële gegevens over de inkomsten van kruiers op de Centrale Markt in Amsterdam. Dit is ter ondersteuning van het vaststellen van een "uniform tarief kruierij" (een standaardprijs voor de diensten van sjouwer/kruiers).
* Terminologie: "Besommingscijfers" is een verouderde term voor omzetcijfers of bruto-inkomsten. "Jl." (jongstleden) in de tekst verwijst naar de brief van april 1942.
* Bureaucratie: Het document toont de nauwgezette administratieve controle tijdens de bezettingsjaren. Zelfs de tarieven voor marktpersoneel werden op nationaal departementsniveau gemonitord en gereguleerd. De brief is formeel opgesteld ("heb ik de eer U... te doen toekomen"). * Historische periode: De brief is gedateerd in oktober 1942, midden in de Tweede Wereldoorlog. Nederland was bezet door nazi-Duitsland.
* Bestuur tijdens de bezetting: De ministers van de Nederlandse regering zaten in Londen. De departementen in Den Haag bleven echter functioneren onder leiding van de Secretarissen-Generaal, die vaak onder directe supervisie van de Duitse bezetter stonden. Het Departement van Waterstaat had in deze periode een brede verantwoordelijkheid over transport en logistiek.
* De Centrale Markt Amsterdam: Dit was het logistieke hart van de voedselvoorziening in Amsterdam. Tijdens de oorlog was de controle op prijzen en distributie van levensmiddelen cruciaal voor de bezetter om de voedselvoorziening te beheersen en zwarte handel tegen te gaan. Het vaststellen van uniforme tarieven voor kruiers maakte deel uit van deze economische ordening.
* Betekenis: Documenten als deze geven inzicht in het dagelijks leven en de economische structuur onder de bezetting, waarbij de overheid tot in detail probeerde grip te krijgen op marktprocessen.