Getypte ambtelijke tabellen, waarschijnlijk afkomstig uit een rapportage van de Amsterdamse politie of de gemeentelijke marktdienst tijdens de bezettingsjaren.
Origineel
Getypte ambtelijke tabellen, waarschijnlijk afkomstig uit een rapportage van de Amsterdamse politie of de gemeentelijke marktdienst tijdens de bezettingsjaren. 30 november 1941 (met referentie naar de situatie op 31 augustus 1941). ### [Linkerzijde: Staat II]
Staat II
Vermindering of vermeerdering sinds 31 Augustus 1941 van de tot op 30 November 1941 uitgereikte ventvergunningen, aangeduid door - of + en verdeeld naar wijk en artikel ∠
| Artikelen | West | Zuid | Centrum | Noord | Oost | Geh. Stad | Waterloo-plein en Zwanenburgwal | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aard.,gr.,fruit | +1 | +8 | +14 | +4 | +8 | +35 | ||
| Vischsoorten | +29 | +18 | +30 | +13 | +3 | +93 | ||
| Haring, zuurw. enz. | -2 | +1 | +2 | +5 | +2 | +8 | ||
| Zuurwaren alleen | - | - | - | - | - | - | ||
| Bloemen en planten | - | +22 | +7 | +2 | +5 | +36 | ||
| Boter,kaas,eieren wild,gev.,kr.waren | +2 | +1 | +1 | - | +1 | +5 | ||
| C.ijs kl.eetwaren, dranken enz. | -18 | -17 | -10 | -9 | -5 | -59 | ||
| Brandstoffen en/ of petroleum | +3 | +1 | +2 | +2 | +1 | +9 | ||
| Diversen | +1 | - | - | - | - | +1 | ||
| Wijktotaal | +16 | +34 | +46 | +17 | +15 | +128 | ||
| Manufacturen | +3 | |||||||
| Huish.artikelen | +5 | |||||||
| Galanterieën | +4 | +35 | ||||||
| Speelgoed, feestart. en div. voor de geh.stad | +23 | |||||||
| Tuinartikelen vaste planten | - | |||||||
| Opkoopers ≠ | +6 | +4 | +1 | +1 | +6 | +18 | ||
| Totalen | +22 | +38 | +47 | +18 | +21 | +35 | +181 |
∠ In deze cijfers zijn de overschrijvingen, die in dat tijdvak plaats vonden inbegrepen
≠ Zie noot onder staat I
[Rechterzijde: Staat III]
Staat III
Aantal naar wijk en artikel van de tot op 30 November 1941 uitgereikte ventvergunningen (a)
| Artikelen | West | Zuid | Centrum | Noord | Oost | Geh. Stad | Waterloo-plein en Zwanenburgwal | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aard.,gr.,fruit | 128 | 149 | 125 | 54 | 98 | 554 | ||
| Vischsoorten | 92 | 82 | 111 | 42 | 67 | 394 | ||
| Haring,zuurw.enz. | 7 | 12 | 23 | 13 | 17 | 72 | ||
| Zuurwaren alleen | - | - | 5 | 1 | 2 | 8 | ||
| Bloemen en planten | 112 | 130 | 102 | 21 | 48 | 413 | ||
| Boter,kaas,eieren wild,gev.,kr.waren | 12 | 22 | 1 | 6 | 17 | 58 | ||
| C.ijs kl.eetwaren dranken enz. | 70 | 77 | 73 | 48 | 57 | 325 | ||
| Brandstoffen en/ of petroleum | 9 | 8 | 10 | 7 | 5 | 39 | ||
| Diversen | 4 | 2 | 2 | 1 | - | 9 | ||
| Wijktotaal | 434 | 482 | 452 | 193 | 311 | 1872 | ||
| Manufacturen | 44 | |||||||
| Huish.artikelen | 73 | |||||||
| Galanterieën | 33 | 224 | ||||||
| Speelgoed, feestart en div. voor de geh.stad | 52 | |||||||
| Tuinartikelen vaste planten | 22 | |||||||
| Opkoopers (b) | 68 | 102 | 4 | 22 | 65 | 5 | 2 | 268 |
| Totalen | 502 | 584 | 456 | 215 | 376 | 229 | 2 | 2364 |
(a) Deze staat geeft geen overzicht van het totaal aantal dergenen, die eventueel recht op een ventvergunning zouden kunnen doen gelden.
(b) Zie noot onder staat I. De documenten bieden een kwantitatief inzicht in de ambulante handel in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Enkele opvallende zaken:
* Negatieve trend in luxe/consumptie: In Staat II is een duidelijke daling te zien in de categorie 'Consumptie-ijs, kleine eetwaren en dranken' (-59). Dit hangt samen met de naderende winter en de toenemende schaarste van suiker en andere ingrediënten.
* Toename in basisbehoeften: Er is een groei in vergunningen voor vis (+93) en aardappelen/groenten (+35), wat suggereert dat meer mensen probeerden via straathandel in hun levensonderhoud te voorzien nu de reguliere winkels steeds vaker met lege schappen kampten.
* Geografische leegte: Zeer frappant is de kolom voor 'Waterloo-plein en Zwanenburgwal'. In Staat III staan hier slechts 2 vergunningen (voor opkopers). Dit is historisch gezien een van de drukste marktgebieden van de stad. De afwezigheid van andere handel wijst direct op de uitsluiting van de Joodse bevolking uit het economische leven. Ten tijde van dit overzicht (november 1941) was de Duitse bezetting van Nederland in een verhardende fase beland. Op 15 september 1941 hadden de bezetters verordeningen uitgevaardigd die Joden verboden deel te nemen aan markten en straathandel. Het Waterlooplein lag in het hart van de Joodse buurt; de nagenoeg lege kolom in deze tabellen is een statistische weerspiegeling van de deportaties en de economische beroving van de Joodse Amsterdammers. De overige cijfers tonen een stad die probeert te overleven in een economie van schaarste, strikt gecontroleerd door een bureaucratisch apparaat dat elke beweging in de handel nauwgezet registreerde. Politie