Handgeschreven ambtelijke correspondentie / memo. 1 oktober 1942 (A’dam 1/10 42). N.V.C. A’dam 1/10 42

Onder verwijzing naar
Uw brief dd. 26 Aug. jl. No.
19666 / Ver / Ve. bericht ik U,
dat de (daarin genoemde) handelaren Bootsma en
Ruijg tot nu toe geen visch
aan den afslag te dezer stede
hebben ingezonden.
Ik verzoek U, thans
tegen genoemde handelaren
maatregelen te nemen.

[Initialen/Handtekening] Het document is een zakelijke mededeling, waarschijnlijk afkomstig van een lokale controleur of beheerder van een visafslag, gericht aan een hogere instantie (mogelijk de centrale directie van de N.V.C.).

• Afzender/Instantie: De afkorting N.V.C. staat in deze context hoogstwaarschijnlijk voor de Nederlandsche Vischcentrale. Dit was een tijdens de bezetting ingesteld orgaan dat toezicht hield op de gehele vissector.
• Inhoud: De schrijver reageert op een eerdere instructie of navraag van 26 augustus 1942. Hij stelt vast dat twee specifieke handelaren, genaamd Bootsma en Ruijg, verzuimd hebben hun vis aan te bieden bij de lokale afslag ("te dezer stede", wat duidt op Amsterdam).
• Toon: De toon is direct en dwingend. Er wordt expliciet gevraagd om "maatregelen te nemen", wat in de context van 1942 kon betekenen: boetes, intrekking van vergunningen of strafrechtelijke vervolging wegens economische delicten. Dit document moet worden gezien in het licht van de distributie en prijsbeheersing tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog.

Vanaf 1941 werd de handel in vis streng gereguleerd door de Nederlandsche Vischcentrale om de voedselvoorziening te controleren en de export naar Duitsland te waarborgen. Handelaren waren verplicht hun vangst of voorraad via de officiële afslagen te verhandelen tegen vastgestelde prijzen.

Wanneer handelaren hun vis buiten de afslag om verkochten, was er sprake van zwarte handel. Het feit dat Bootsma en Ruijg "geen visch hebben ingezonden" suggereert dat zij hun waar via illegale kanalen verkochten of de regels opzettelijk ontdoken. Dergelijke meldingen waren cruciaal voor het handhavingsapparaat van de bezetter en de collaborerende instanties om de grip op de schaarse voedselmiddelen te behouden.