Handgeschreven verzoekschrift/zakelijke correspondentie. 1 september 1942. H. J. de Rooij, Sparrenstraat 28, Amsterdam. De WelEdelen Heer Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam. № 46A/566/2 M. 1942 2/9

Amsterdam 1. Sept. 42

Den Wel. Ed. Heer Directeur van het Marktwezen
Jan van Galenstraat 14
Amsterdam

WelEdelen Heer

Met beleefd verzoek een vervoerbewijs te mogen
ontvangen, om vissche paling naar Volendam te
vervoeren om gerookt te worden, aangezien de paling
met de warmte zoo spoedig sterft.

Hopend UEd. aan mijn verzoek zult willen voldoen
en een spoedige toezending verwachtend.

Hoogachtend
H. J. de Rooij
Th. Visschers Hummels.
Sparrenstraat 28.
tel: 46428 Het document is een formeel schrijven waarin de afzender, H.J. de Rooij, een transportvergunning ("vervoerbewijs") aanvraagt bij de Amsterdamse marktautoriteiten. De kern van de aanvraag is het transport van verse ("vissche") paling naar Volendam met als doel deze te laten roken.

Opvallende punten:
* Motivatie: De afzender benadrukt de urgentie door te wijzen op de weersomstandigheden; door de warmte zou de verse paling snel sterven (bederven), wat direct handelen noodzakelijk maakt.
* Adressering: De ontvanger is gevestigd aan de Jan van Galenstraat 14, het adres van de in 1934 geopende Centrale Markthallen in Amsterdam, waar het bureau van het Marktwezen was ondergebracht.
* Taalgebruik: Het gebruik van "vissche" (verse) en "UEd." (Uwe Edelheid) past in de formele zakelijke etiquette van die tijd. Deze brief dateert uit september 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was de voedseldistributie en het transport van goederen onderworpen aan zeer strenge regelgeving en bureaucratie.

• Vervoerbewijzen: Om zwarte handel te voorkomen en de controle over de voedselvoorraden te behouden, mocht men levensmiddelen niet zonder officieel bewijs vervoeren. Zelfs voor het laten roken van vis in een nabijgelegen dorp zoals Volendam was expliciete toestemming nodig.
• Logistiek: De Centrale Markthallen fungeerden als het distributieknooppunt van Amsterdam. Dat een visboer uit de Sparrenstraat (Oost) zich tot deze instantie wendt, toont de gecentraliseerde macht over de voedselketen in oorlogstijd aan.
• Volendam: Als historisch centrum voor de palingvisserij en -rokerij was Volendam de logische bestemming voor de verwerking van de vis, maar de bezettingsomstandigheden maakten deze routineuze handeling tot een administratief proces. H.J. de Rooij J. de Rooij Marktwezen