Handgeschreven verzoekschrift (brief) met ambtelijke kanttekeningen.
Origineel
Handgeschreven verzoekschrift (brief) met ambtelijke kanttekeningen. 29 september 1942 (met administratieve afhandeling tot 28 oktober 1942). C. Bosch, Balistraat 69 III, Amsterdam. Vermoedelijk de directie van de Centrale Markt of een daaraan gerelateerde distributiedienst in Amsterdam. [Linksboven:]
Nº 46a/605/1 M. 1942 20/9
[Rechtsboven:]
dinsdag 29 September
m. Mosselen
[Brieftekst:]
Mijnheer ik bin van morgen naar de Central
markt geweest voor in aanmerking tekomen voor mosselen
maar Mijnheer Lammers zij tegen mij ik moest bij u een
verzoek schrift in dienen om mosselen ik heb verleden jaar
wat mosselen gehad maar door u heb ik verleden jaar mosselen
gehad ik heb geen toewijzing in de hal dat zal u nog wel weten
ik heb altijd in haring en gerookte visch gewerkt maar
aangezien ik overal al van uitgeslooten bin zou ik zoo graag
dit jaar ook in aanmerking komen voor mosselen
C Bosch
Balistraat 69 III
[Aantekeningen onder de brief:]
Heeft geen Recht
[paraf]
12 OCT. 1942 [stempel]
[Rechtsonder in potlood/pen:]
afwijzen.
heeft vorig
jaar geen mosselen
verkocht,
26-10-'42
[onleesbare naam/paraf]
46a/605/2
28/10/42 / [paraf] * Taal en Schrijfstijl: De brief is geschreven in een eenvoudig, ietwat fonetisch Nederlands met diverse spelfouten ("bin" voor ben, "zij" voor zei, "tekomen" voor te komen). Dit duidt op een schrijver uit de arbeidersklasse of een kleine zelfstandige vishandelaar. De toon is respectvol maar dringend.
* Inhoud: De heer Bosch, een vishandelaar die gewoonlijk in haring en gerookte vis handelt, vraagt om een toewijzing voor mosselen op de Centrale Markt. Hij geeft aan dat hij voorheen (het vorige jaar) wel mosselen heeft mogen verkopen via de geadresseerde, ondanks het ontbreken van een officiële standplaats ("toewijzing in de hal").
* De "Uitsluiting": Opvallend is de zinsnede dat hij "overal al van uitgeslooten" is. Hoewel dit kan duiden op de algemene schaarste en de strikte regelgeving voor kleine handelaren, krijgt dit in de context van 1942 een extra lading; veel kleine ondernemers werden door de bezettingsmaatregelen uit hun nering gedreven.
* Besluitvorming: De ambtelijke molen is zichtbaar in de kanttekeningen. In eerste instantie wordt kort genoteerd: "Heeft geen Recht". Na een check (blijkbaar op de verkoopcijfers van het voorgaande jaar) volgt op 26 oktober het definitieve advies tot afwijzing, omdat hij het jaar ervoor officieel geen mosselen zou hebben verkocht. * Tijdperk: De brief stamt uit oktober 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening en handel stonden onder strikt toezicht van de distributiestelsels en de bezettingsautoriteiten.
* Centrale Markt Amsterdam: De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat was het hart van de Amsterdamse voedseldistributie. Toegang tot goederen zoals mosselen was aan strikte vergunningen en "toewijzingen" gebonden.
* Schaarste: Mosselen waren tijdens de oorlogsjaren een belangrijk volksvoedsel omdat ze relatief overvloedig waren in vergelijking met vlees, maar de handel erin werd door de overheid strak gereguleerd om zwarte handel te voorkomen en de distributie te beheersen.
* Locatie: De Balistraat in de Indische Buurt was een typische volksbuurt in Amsterdam-Oost waar veel kleine straathandelaren en vishandelaars woonden. De afwijzing van dit verzoek betekende voor de afzender waarschijnlijk een direct verlies van inkomen in een toch al moeilijke tijd. Bosch (De heer) C. Bosch