Brief / Verzoekschrift. 28 januari 1939. A. Koning, Dril 16, Volendam. Niet expliciet genoemd, maar gericht aan een instantie belast met de uitvoering van de Zuiderzeesteunwet (mogelijk de Commissie voor de steunverlening). [Stempel/notatie bovenaan]: No 27/6/1. M. 1939 31 / 1
Volendam 28 Januari 1939
[In potlood]: in map

W.E.G. Heer. Ondergetekende,
A. Koning. Wonende te Volendam
Dril 16. Belanghebbende in de zin
van de Zuiderzeesteunwet ingevolge
artiekel 13. Dossier 1599. Geeft
met de meest verschuldigde
eerbied te kenne, om dit schrijven
tot u, E. D. te mogen richten.
W.E.G. Heer. December 1935
ben ik afgevloeit als vischventer
om dat ik door de afsluiting
van de Zuiderzee, omdat er
geen voldoende Zuiderzee
visch meer is, mijn brood
voor mijn vrouw en kinderen
niet meer kon verdiene. ik
had als Bona-fide vischventer
een vaste Marktplaats in de
ten Kadestraat. die plaats
heb ik met een bloedend hart
moete op geven, om dat ik mijn
brood niet meer kon verdiene

[Rechtsonder]: 27 In deze brief wendt A. Koning uit Volendam zich tot de autoriteiten (geadresseerd als W.E.G. Heer, wat staat voor WelEdelGestrenge) betreffende zijn dossier onder de Zuiderzeesteunwet. De kern van zijn relaas is het verlies van zijn inkomsten als visventer.

Koning stelt dat hij in december 1935 gedwongen was te stoppen met zijn werk. De directe oorzaak die hij aanvoert is de afsluiting van de Zuiderzee, waardoor er onvoldoende vis beschikbaar was om zijn handel voort te zetten. Hij benadrukt zijn status als "Bona-fide vischventer" met een vaste staanplaats in de Ten Katestraat (waarschijnlijk de Ten Katemarkt in Amsterdam, waar veel Volendammers hun vis verkochten).

De toon van de brief is uiterst eerbiedig ("met de meest verschuldigde eerbied"), maar ook emotioneel geladen. De uitspraak dat hij zijn standplaats "met een bloedend hart" moest opgeven omdat hij de kost voor zijn vrouw en kinderen niet meer kon verdienen, onderstreept de persoonlijke wanhoop die de economische transitie na de voltooiing van de Afsluitdijk teweegbracht. De Zuiderzeesteunwet (1925): Deze wet werd aangenomen om financiële compensatie of ondersteuning te bieden aan diegenen wier broodwinning werd aangetast door de aanleg van de Afsluitdijk en de daaropvolgende inpoldering. Vooral vissers en aanverwante beroepen (zoals visventers en scheepsmakers) werden zwaar getroffen.

De Afsluitdijk (1932): Met de voltooiing van de dijk veranderde de zoute Zuiderzee in het zoete IJsselmeer. De zoutwatervisserij (haring, ansjovis) stortte in. Hoewel de brief in 1939 is geschreven, refereert Koning aan 1935 als het jaar waarin hij definitief moest stoppen. Dit suggereert een jarenlange strijd om te overleven in een krimpende markt voordat hij aanspraak maakte op steun via Artikel 13 van de wet.

Sociaal-economische impact op Volendam: Voor een gemeenschap die bijna volledig afhankelijk was van de visserij, was de afsluiting catastrofaal. De Ten Katestraat in Amsterdam was een bekende afzetmarkt voor Volendamse vishandelaren; het verlies van een vaste marktplaats daar betekende het verlies van de laatste bron van zelfstandig inkomen. Dergelijke brieven zijn typerend voor de bureaucratische weg die getroffenen moesten bewandelen om erkend te worden als 'belanghebbende' voor staatsteun. A. Koning W.E.G. Heer