A. Koning
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 55
Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1943.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Handgeschreven verklaring/getuigenis.
Dit document is een schriftelijke bewijslast van een handelstransactie in vis. De heer A. Koning verklaart dat hij 10 kilogram "tongetjes" (kleine sliptong) heeft gekocht van een zekere S. Vrachtdoender. De details van de prijsopbouw zijn zeer specifiek: de inkoopprijs bij de afslag aan de De Ruyterkade in Amsterdam was 0,26 gulden per kilo, en er werd een winstmarge van 0,02 gulden per kilo aan de tussenhandelaar betaald. De totale som bedroeg 2,80 gulden. Het document bevat een aanvullende verklaring waarin Albert Sier als getuige wordt opgevoerd om de echtheid van de transactie te bekrachtigen. Het handschrift is een vlot, hellend cursief dat kenmerkend is voor het midden van de 20e eeuw.
Document
* **Taalgebruik:** Het document is geschreven in de vooroorlogse spelling (bijv. "kooper", "vischmarkt", "vacantie", "verryken"). De toon is formeel en ambtelijk. Opvallend is het gebruik van de letter "y" waar we nu "ij" zouden gebruiken. * **Incident:** Koopman S. Vrachtdoender heeft geprobeerd een verkoop van 10 kg tong aan een zekere A. Koning buiten de officiële administratie van de afslager (J.A.L. Jongbloed) te houden. Hiermee probeerde hij de marktgelden of de afdracht te ontduiken ("zich ten koste van den ambtenaar te verryken"). * **Sanctie:** De directeur van de vismarkt heeft direct een schorsing van 14 dagen opgelegd (op basis van lid 1 van het reglement). Hij verzoekt de Wethouder om een zwaardere straf van drie maanden (op basis van lid 2) vanwege de ernst van de fraude. * **Bedrag:** De waarde van de vis bedroeg ƒ 2,60. Hoewel dit naar moderne maatstaven weinig lijkt, was dit in 1939 een substantieel bedrag voor een partij vis (ter vergelijking: een brood kostte toen ongeveer 15 tot 20 cent). ---
Financieel overzicht / Kasboekblad
* **Structuur:** Het document is een klassiek boekhoudkundig overzicht op ruitjespapier (of voorgedrukt lijntjespapier voor administratie). Het bevat 14 kolommen. * **Handschrift:** Het betreft een duidelijk administratief handschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. Getallen zijn nauwkeurig onder elkaar geplaatst in de kolommen. * **Annotaties:** * In de linkerbovenhoek staat een rode '1', waarschijnlijk een paginanummer of dossierverwijzing. * In de kolom 'Totaal' staan handgeschreven volgnummers (1 t/m 15 zichtbaar bij de grotere posten) en vinkjes (checkmarks), wat wijst op een controle door een revisor of archivaris. * Streepjes (bijv. "- 30") worden gebruikt om bedragen onder de 1 gulden aan te geven (bijv. 30 cent). * **Namen:** Veel namen hebben een Joodse achtergrond (zoals Cohen, Dortsh, Goudeket, Graenteman), wat kenmerkend is voor de handel in Amsterdam in die periode.
Brief / Verzoekschrift.
In deze brief wendt A. Koning uit Volendam zich tot de autoriteiten (geadresseerd als W.E.G. Heer, wat staat voor WelEdelGestrenge) betreffende zijn dossier onder de Zuiderzeesteunwet. De kern van zijn relaas is het verlies van zijn inkomsten als visventer. Koning stelt dat hij in december 1935 gedwongen was te stoppen met zijn werk. De directe oorzaak die hij aanvoert is de afsluiting van de Zuiderzee, waardoor er onvoldoende vis beschikbaar was om zijn handel voort te zetten. Hij benadrukt zijn status als "Bona-fide vischventer" met een vaste staanplaats in de Ten Katestraat (waarschijnlijk de Ten Katemarkt in Amsterdam, waar veel Volendammers hun vis verkochten). De toon van de brief is uiterst eerbiedig ("met de meest verschuldigde eerbied"), maar ook emotioneel geladen. De uitspraak dat hij zijn standplaats "met een bloedend hart" moest opgeven omdat hij de kost voor zijn vrouw en kinderen niet meer kon verdienen, onderstreept de persoonlijke wanhoop die de economische transitie na de voltooiing van de Afsluitdijk teweegbracht.
Handgeschreven brief (verzoekschrift/bezwaarschrift).
* **Taal en spelling:** De brief is geschreven in het Nederlands met de spelling van vóór de hervorming van 1947 (bijv. "ondergeteekende", "visch", "artiekel"). Opvallend is het ontbreken van de slot-n bij werkwoorden zoals "verdiene" en "moete", wat kan wijzen op een fonetische weergave van het lokale dialect of een beperkte schoolopleiding. * **Handschrift:** Een vlot, hellend cursief handschrift dat goed leesbaar is. Er zijn enkele doorhalingen of vlekken zichtbaar (bij de woorden "niet meer"). * **Inhoud:** De afzender, A. Koning, doet een beroep op artikel 13 van de Zuiderzeesteunwet. Hij legt uit dat hij in 1935 zijn werk als visboer (vischventer) moest staken omdat de afsluiting van de Zuiderzee leidde tot een gebrek aan vis. Hij vermeldt specifiek dat hij een vaste plek had op de Ten Katestraat (geschreven als "ten Kadestraat"), waarschijnlijk de bekende markt in Amsterdam.
Handgeschreven brief (verzoekschrift).
* **Inhoud:** De schrijver, A. Koning, legt zijn penibele financiële situatie uit. Hij is drie dagen weg geweest om vis te verkopen ("met visch ben weg geweest"), maar na aftrek van onkosten hield hij slechts 2 gulden over voor zijn gezin. Hierdoor komt hij 2 gulden tekort op zijn "steunnorm" (het absolute bestaansminimum uitgekeerd door de overheid) van 19 gulden. * **Kernvraag:** De schrijver is zijn vaste marktplaats kwijtgeraakt, naar eigen zeggen onverdiend. Hij smeekt de geadresseerde om bemiddeling zodat hij zijn standplaats terug kan krijgen om weer in zijn eigen levensonderhoud te kunnen voorzien. * **Toon:** De brief is uiterst eerbiedig en nederig van toon ("nederig verzoek", "u dw. dienaar"). Dit was gebruikelijk in correspondentie tussen burgers en de overheid, zeker wanneer men afhankelijk was van sociale steun. * **Taalgebruik:** Er wordt gebruikgemaakt van de toenmalige spelling (bijv. "visch", "zoodat", "teeken"). De afkorting "W.E.D. Heer" staat voor WelEdelDienstbare Heer.
Administratief bijblad / ambtelijke notitie betreffende marktplaatsvergunningen.
Dit document is een ambtelijke besluitvorming over een marktplaatsverzoek in Amsterdam. De heer A. Koning had verzocht om teruggave van zijn specifieke vaste standplaats op de Ten Katemarkt, die hij in 1935 had opgegeven. De behandelend ambtenaar (ondertekend op 16-02-1939) adviseert negatief op dit verzoek. De reden hiervoor is dat de heer Koning reeds in het bezit is van een zogenaamde "voorkeurskaart" (nummer 289, uitgereikt op 23 januari 1939). Met deze voorkeurskaart heeft hij al het recht om dagelijks mee te dingen naar een beschikbare plaats op de markt. Het toewijzen van een specifieke "oude" plaats wordt daarom niet noodzakelijk of billijk geacht binnen het geldende marktreglement van die tijd.
Officiële brief (getypt doorslagje).
* **Taal en spelling:** De brief is opgesteld in formeel Nederlands met de toenmalige spelling (bijv. "mogelyk" met een 'y' in plaats van 'ij', en "jl." voor jongstleden). * **Inhoud:** Het betreft een afwijzing van een verzoek om een specifieke "oude plaats" op de Ten Katemarkt terug te krijgen. Als tegemoetkoming wordt vermeld dat de geadresseerde een voorkeurskaart heeft ontvangen, wat hem het recht geeft op een reguliere staanplaats. * **Administratieve sporen:** De aantekening "Verzonden 22/2" geeft aan dat de brief een dag na datering daadwerkelijk is verstuurd. De code "In de Kan" rechtsboven is een archiefinstructie (mogelijk verwijzend naar een specifieke map of dossierbak).
Getypte ambtelijke brief met handgeschreven kanttekeningen.
* **Kernboodschap:** De brief is een formele reactie op een verzoek van de heer Koning om zijn "oude plaats" op de Amsterdamse Ten Katemarkt terug te krijgen. Dit specifieke verzoek wordt afgewezen, maar er wordt een compromis geboden in de vorm van een "voorkeurskaart". * **Administratief proces:** De brief toont het strakke beheer van de Amsterdamse marktplaatsen in het interbellum. Een "voorkeurskaart" gaf de houder het recht om bij voorrang een vrije plek in te nemen, maar bood geen garantie op een vaste, specifieke locatie. * **Terminologie:** "jl." staat voor 'jongstleden' (vorige maand). De spelling "mogelyk" met een 'y' in plaats van 'ij' was destijds nog gangbaar in formele correspondentie. * **Handgeschreven notities:** De aantekening "Verzonden 22/2" bevestigt de daadwerkelijke verzending van de brief, één dag na de datum die op de brief zelf staat.
Getypte brief (doorslag of officieel afschrift).
* **Taalgebruik:** De brief is opgesteld in zakelijk, ambtelijk Nederlands met de destijds gangbare spelling (bijv. "mogelyk", "den regel", "U" met hoofdletter). * **Inhoud:** De brief is een afwijzing van een specifiek verzoek, maar biedt tegelijkertijd een alternatieve oplossing. De heer Koning had gevraagd om zijn oude vaste staanplaats op de Ten Katemarkt terug te krijgen. Hoewel dit specifiek niet kan, wordt hij erop gewezen dat hij nu een 'voorkeurskaart' heeft. * **Administratieve context:** De codes links- en rechtsboven duiden op een zorgvuldige archivering binnen een gemeentelijke instelling. De handgeschreven toevoeging "extra" zou kunnen duiden op een bijzondere verzendwijze of een specifieke status van het dossier.
Handgeschreven brief.
* **Inhoud:** De brief is een formele afzegging van A. Koning uit Volendam. Hij retourneert een 'voorkeurskaart' (nummer 423) voor de vismarkt in de Ten Katestraat in Amsterdam. Hij had deze kaart pas kort daarvoor, op 19 augustus, ontvangen. * **Motivatie:** De schrijver geeft aan dat hij het risico niet aandurft. Hij noemt de "abnormale toestande" en de "dure vischprijze" als redenen. Hij vreest dat hij eerder geld zal verliezen dan verdienen door de onzekerheid van de tijd. * **Schrijfstijl:** De brief is geschreven in een keurig, ouderwets handschrift. Het taalgebruik is beleefd (gebruik van "W.E.D. Heer" - WelEdelgeboren Heer) maar bevat typische spellingkenmerken van die tijd of van iemand met een meer praktische achtergrond (bijv. "toestande", "verdiene", "meschien"). * **Toestand:** Het document is fysiek in goede staat en de tekst is nagenoeg volledig leesbaar.
Brief (slotfragment).
* **Paleografie:** Het document is geschreven in een verzorgd, hellend cursief handschrift dat kenmerkend is voor het onderwijs in de late 19e en vroege 20e eeuw. * **Terminologie:** * "W.E.D. Heer": Afkorting voor *WelEdelgestrenge* of *WelEdelgeboren Heer*, een formele aanspreekvorm. * "u.d.w. dienaar": Afkorting voor *uw dienstwillige dienaar*, een standaard hoffelijkheidsformule aan het slot van een brief uit die periode. * "teeken ik": Een formele wijze om een brief af te sluiten, synoniem voor "verblijf ik". * **Inhoud:** De schrijver verontschuldigt zich voor een bepaalde situatie of handeling die voortkomt uit een "onzekere toestand". Het is een beleefdheidsformule waarbij de schrijver hoopt dat de ontvanger hem dit niet kwalijk neemt.
Formulier met handgeschreven notities ("Bijblad").
Het document is een interne ambtelijke notitie (een bijblad) betreffende een individu genaamd A. Koning, woonachtig aan de Ten Katestraat (waarschijnlijk in Amsterdam). Deze persoon beschikte over een "voorkeurskaart nr. 423", wat in die tijd vaak duidde op een voorrangspositie bij arbeidsbemiddeling. De kern van de boodschap is dat de persoon van de sollicitantenlijst is geschrapt. De reden die hiervoor wordt opgegeven is het "niet geregeld komen", wat suggereert dat de betrokkene afspraken bij de betreffende instantie (mogelijk de arbeidsbeurs) niet nakwam of verzuimde zich te melden. De ambtenaar adviseert om de zaak als "afgedaan" te beschouwen. Er zijn diverse instructies voor archivering ("opbergen") en doorzending zichtbaar, voorzien van data en parafen van de betrokken ambtenaren (waaronder de naam 'de Haan').
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.
* **Inhoud:** De brief is een antwoord aan de heer A. Koning uit Volendam. Hem wordt meegedeeld dat hij zijn ventvergunning (een vergunning om goederen op straat of aan de deur te verkopen) pas kan vernieuwen op het moment dat zijn lopende sociale ondersteuning (uitkering) stopt. * **Administratieve context:** De afkorting "VP/DV" duidt waarschijnlijk op de betreffende afdelingen binnen de gemeentelijke administratie. De handgeschreven namen "M. de Raad" en "M. Müller" zijn vermoedelijk medewerkers die het dossier behandeld hebben of ter informatie zijn opgenomen. * **Regelgeving:** Het document illustreert de toenmalige regelgeving waarbij het bezit van een commerciële vergunning vaak onverenigbaar was met het ontvangen van overheidssteun. Men moest kiezen tussen een zelfstandig bestaan (venten) of ondersteuning.
Officiële brief/correspondentie.
De brief is een formeel administratief antwoord op een schrijven van de heer Koning van 5 mei 1940. De taal is ambtelijk en maakt gebruik van de destijds geldende spelling (zoals "zoodra"). De strekking van de brief is dat de heer Koning zijn "ventvergunning" (het recht om goederen op straat te verkopen) pas kan vernieuwen wanneer hij geen "ondersteuning" (sociale bijstand/uitkering) meer ontvangt. Dit duidt op een beleid waarbij het ontvangen van overheidssteun en het bezitten van een handelsvergunning voor kleine zelfstandigen destijds aan elkaar gekoppeld waren of elkaar uitsloten.
Getypte administratieve lijst met persoonsgegevens.
De lijst vertoont een systematische indeling op basis van regio- of sectiecodes: * **TM:** Huizen (waarschijnlijk 't Gooi/Huizen regio). * **EW:** Amsterdam (gezien de straatnamen Insulindeweg en Commelinstraat in Amsterdam-Oost). * **EM:** Volendam/Edam (duidelijk door de plaatsvermelding en de typisch Volendamse achternamen zoals Kwakman, Koning en Schilder). De kolommen "41/42" en "42/43" duiden op een registratie van activiteit, lidmaatschap of financiële bijdragen per boekjaar tijdens de bezettingsjaren. Opvallend is dat nagenoeg iedereen voor het jaar 41/42 is afgevinkt, maar slechts één persoon (L. v.d. Zee) voor 42/43.
Handgeschreven verzoekschrift.
* **Taal en Stijl:** De brief is geschreven in een formeel-beleefde toon ("W.E.D. Heer", "verschuldigde eerbied"), kenmerkend voor correspondentie met autoriteiten in die tijd. Het taalgebruik vertoont fonetische invloeden en afwijkingen van de standaardspelling (bijv. "garnale" i.p.v. garnalen, "verhoogt" i.p.v. verhoogd, "wete" i.p.v. weten), wat wijst op een schrijver die gewend is aan het Volendamse dialect. * **Kern van het verzoek:** Appie Koning verzoekt om een verhoging van zijn wekelijkse toewijzing van garnalen van twee naar drie kisten (totaal 90 pond). Hij baseert zijn recht hierop op zijn handelsverleden vóór de oorlog op de visafslagen van Amsterdam en Volendam. * **Argumentatie:** De schrijver beroept zich op objectieve gegevens (de boeken van de visafslag) én op zijn persoonlijke bekendheid bij de commissieleden ("die menschen kenne Appie allemaal").
Handgeschreven brief (correspondentie).
In deze brief verzoekt A. Koning om verschoning voor een oproep om op het kantoor van de Voedselvoorziening of het Marktwezen in Amsterdam te verschijnen. De kernpunten zijn: * **Ziekteverzuim:** De schrijver lijdt aan ernstige "remathiek" (reuma) en is sinds 2 juli 1942 bedlegerig ("kan niet gaan of staan [...] naar het bet"). * **Zakelijke samenwerking:** Koning werkt nauw samen met Jacob Tol, beter bekend onder de Volendamse bijnaam "Kip". Zij vormen een zakelijke eenheid ("Jacob Tol, Kip en Co" of "Ploeg 14"). * **Logistiek en distributie:** Vanwege zijn ziekte neemt Jacob Tol de toegewezen vis (waaronder garnalen) in ontvangst. De verhandeling vindt plaats op de Ten Katemarkt in Amsterdam. Koning benadrukt dat deze constructie officieel geregistreerd staat bij de visafslagen van zowel Volendam als Amsterdam. * **Bewijsvoering:** Hij voert een "Mijnheer Stam" op als getuige van zijn medische toestand en verwijst naar officiële vervoerbewijzen om de rechtmatigheid van zijn afwezigheid en de werkwijze van zijn compagnon aan te tonen.
Handgeschreven brief (verzoekschrift).
* **Inhoud:** De afzender, A. Koning, verzoekt om uitstel voor het hervatten van zijn werkzaamheden als visventer. Hij verwijst naar een eerder gesprek op diezelfde dag (13 januari 1943) waarbij hem mondeling al uitstel was toegezegd, mits hij een medische verklaring kon overleggen. Hij voegt hierbij een verklaring van zijn huisarts (Dokter Wevers) toe waarin wordt bevestigd dat hij lijdt aan "Remathiek" (reumatiek). * **Taalgebruik:** De brief is geschreven in een formele, eerbiedige toon ("W.E.D. Heer" staat voor WelEdelgestrenge Heer; "u.d.w. diennaar" voor uw dienstwillige dienaar). Tegelijkertijd vertoont het schrift sporen van een beperkte scholing, wat blijkt uit fonetische spelling en grammaticale fouten zoals "eerbiet", "Remathiek", "onderlede" (onder de leden) en "bij u hebt gehad". * **Administratieve afhandeling:** De aantekeningen onderaan tonen de ambtelijke molen. Het verzoek is blijkbaar op 15 januari binnengekomen/gestempeld. De beslissing ("Mi. Sec." – waarschijnlijk 'Mijnheer de Secretaris') luidt: "nog 2 maanden toestaan". Ook moet de marktambtenaar hiervan op de hoogte worden gesteld.
Dubbele pagina uit een grootboek of register (genummerd 2 en 3).
* **Structuur:** Het document is een administratief register. De namen zijn gegroepeerd op de eerste letter van de achternaam (D, E, F, G, H, J, K, L), wat wijst op een alfabetische index. * **Terminologie:** * **Fr.:** Waarschijnlijk "Fransz" (zoon van Frans) of een geografische aanduiding (Friesland?). * **v.B.:** Zeer waarschijnlijk "van Buiten", een veelgebruikte term in Nederlandse registers voor personen die buiten de betreffende gemeente woonden. * **Jz / Wz:** Patroniemen (Janszoon, Willemszoon). * **Numerieke waarden:** Veel bedragen liggen rond de 3000. Dit kan duiden op het nominaal kapitaal van aandelen, certificaten in een fonds, of een belastingaanslag op basis van vermogen. De bedragen 5160 en 3080 komen herhaaldelijk voor, wat wijst op gestandaardiseerde eenheden. * **Correcties:** Er zijn diverse doorstrepingen en wijzigingen zichtbaar (bijv. bij 173 en 266), wat aantoont dat dit een werkdocument was dat over een langere periode werd bijgehouden.
Briefkaart/handgeschreven verzoekschrift op officieel gemarkeerd papier.
* **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek van A. Koning aan een distributie-instantie om de wekelijkse toewijzing van garnalen te verhogen van drie naar vier kisten. * **Motivering:** De afzender voert de omvang van zijn gezin (11 personen) aan als dringende reden voor de verhoging. Dit suggereert dat de garnalen mogelijk niet alleen voor de handel, maar ook voor eigen consumptie of overleving van het grote gezin bedoeld waren. * **Resultaat:** Het verzoek is door de behandelende ambtenaar negatief beoordeeld, getuige het grote woord "afgewezen" dat diagonaal over de tekst is geschreven. * **Identificatie:** De toevoeging "(Karnemelk)" tussen haakjes onder de naam is opmerkelijk. Dit kan een lokale bijnaam zijn (gebruikelijk in vissersgemeenschappen) of verwijzen naar een specifieke handelsnaam.
Handgeschreven verzoekschrift.
* **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek van een burger (waarschijnlijk een vishandelaar of visser uit Volendam) om een verhoging van zijn wekelijkse of maandelijkse garnalentoewijzing. Hij verzoekt de toewijzing te verhogen van 30 kilo naar 45 kilo. * **Taalgebruik:** Het document hanteert een uiterst beleefde, bijna onderdanige toon die kenmerkend was voor officiële correspondentie in die tijd ("met de meest verschuldigde eerbied", "u.d.w. dienaar" – uw dienstvaardige dienaar). Er wordt gebruikgemaakt van de oude spelling (bijv. "ondergeteekende", "kenne"). * **Administratieve verwerking:** De potloodaantekening "Van 2 op 3" onderaan duidt waarschijnlijk op de ambtelijke verwerking: de verhoging van 30 naar 45 kilo komt precies overeen met een stijging van 2 naar 3 eenheden (van 15 kilo). De diverse nummers (46b/141/...) zijn dossiernummers voor de archivering.
Handgeschreven notitie of lijst, mogelijk een bladzijde uit een rapport of kasboek (gezien de "(2" rechtsboven).
Het document lijkt een ambtelijke of bestuurlijke aantekening te zijn betreffende een ongelijkheid in de behandeling van handelaren. De kern van de tekst is een bezwaar: Volendammers ("V'dammers") zouden "te hoog zijn ingedeeld" vergeleken met Amsterdammers ("A'dammers"). Dit heeft waarschijnlijk betrekking op belastingklassen, marktgelden of vergunningsrechten. De schrijver stelt vast dat er negen specifieke Volendammer venters zijn die een "dubbele voetw." (waarschijnlijk *voetwagen*, een handkar voor de handel) hebben. Dit wordt als bewijs of toelichting voor de indeling aangevoerd. Opvallend is het gebruik van bijnamen achter de namen (zoals "Karremelk", "Stunt", "Mail", "Kranger", "Petje"). In Volendam was (en is) het gebruik van bijnamen essentieel om families met dezelfde achternaam en initialen van elkaar te onderscheiden. De jaartallen "1916" en "1915" bij de laatste namen kunnen duiden op het jaar van inschrijving of een specifiek dossiernummer.
Handgeschreven conceptbrief/kladnotitie.
De kern van deze brief is een zakelijke correspondentie over de economische situatie van een specifieke visser (A. Koning uit Volendam). De schrijver rapporteert aan een directeur (Th. Rijkenberg) dat de visaanvoer bij de lokale afslag gedurende een lange periode zeer slecht was. Dit had directe gevolgen voor de 'toewijzing' (mogelijk een quotum of distributierecht) die de visser in Amsterdam ontving; deze was onvoldoende om van te leven als hij daar volledig afhankelijk van was. De schrijver merkt objectief op dat hij niet kan oordelen over de gehele financiële situatie van de visser, maar stelt vast dat de huidige regeling ontoereikend is bij een lage aanvoer. Hoewel de aanvoer sinds een week weer is aangetrokken, blijft de toekomst onzeker.
Zakelijke brief (doorslag)
* **Kern van de correspondentie:** De brief dient als officiële bevestiging van een telefoongesprek betreffende de economische situatie van een zekere A. Koning uit Volendam. De Rijksdienst onderzoekt of de aan deze persoon verleende steun (mogelijk een uitkering of toeslag) rechtmatig en voldoende is. * **Economische indicatoren:** De schrijver bevestigt dat er een langdurige periode van schaarste was op de visafslag van Volendam ("zeer geringe aanvoer"). Dit ondersteunt het argument dat een visser of vishandelaar in die periode onvoldoende inkomen uit eigen bedrijf kon genereren. * **Nuancering:** Er wordt gemeld dat de visaanvoer net weer is aangetrokken, maar de houdbaarheid van dit herstel wordt direct in twijfel getrokken. De schrijver onthoudt zich van een eindoordeel over het totale vermogen van de betrokkene ("hetgeen dezerzijds uiteraard niet kan worden beoordeeld").
Getypte zakelijke brief (doorslag op dun papier).
* **Kern van de correspondentie:** De brief dient als bewijsvoering voor een steunaanvraag in het kader van de Zuiderzeesteunwet. De schrijver bevestigt dat er een lange periode van zeer lage visaanvoer is geweest, waardoor de betreffende visser (A. Koning uit Volendam) onvoldoende inkomen had. * **Inkomenspositie:** Er wordt expliciet gesteld dat de huidige "toewijzing" (waarschijnlijk een eerdere uitkering of rantsoen) die de visser in Amsterdam ontvangt, niet volstaat als middel van bestaan wanneer de vangst tegenvalt. * **Actualiteit:** Hoewel de situatie net is verbeterd ("zeer ruime aanvoer van visch" sinds een week), benadrukt de schrijver de onzekerheid van de visserij door te stellen dat de duur van deze voorspoed ongewis is. * **Administratieve context:** De verwijzing naar "Artikel 13" duidt op de specifieke juridische grondslag binnen de steunwet waarop de aanvraag of de toetsing is gebaseerd.
Brief / Ambtelijke correspondentie.
Het document is een officieel schrijven van de **Nederlandsche Visscherijcentrale** tijdens de Duitse bezetting in Nederland. De kern van de brief is de intrekking van een eerder opgelegde tuchtmaatregel (uitsluiting) tegen vijftien handelaren of vissers uit Volendam. Opvallende kenmerken: * **Administratieve controle:** De brief getuigt van de strikte bureaucratische controle op de visserijsector tijdens de oorlog. De "Afdeeling Verd." staat vermoedelijk voor de afdeling Verdeling (distributie). * **Collectieve maatregel:** Het feit dat vijftien personen uit hetzelfde dorp (met typische Volendammer familienamen zoals Koning, Schilder en Zwarthoed) gelijktijdig werden geschorst en weer toegelaten, suggereert een eerdere overtreding van de distributieregels, mogelijk gerelateerd aan de zwarte handel of het niet naleven van prijsvoorschriften. * **Adressering:** De brief is gericht aan de Directeur van het Marktwezen in de Jan van Galenstraat in Amsterdam, de locatie van de Centrale Markthallen, waar de handel en distributie fysiek plaatsvond. ---
Ambtelijke correspondentie (doorslag/carbon copy).
Dit document is een administratieve mededeling van het **Bedrijfschap voor Visscherijproducten**. De tekst is opmerkelijk omdat het een spiegelbeeld-doorslag betreft; dit gebeurde vaak wanneer carbonpapier verkeerd om werd geplaatst of wanneer men een afdruk wilde maken op de achterzijde van een transparant vel. De brief informeert de directeur van het Amsterdamse Marktwezen (gevestigd aan de Jan van Galenstraat, de locatie van de Centrale Markthallen) over de intrekking van **tuchtmaatregelen** tegen 15 specifiek genoemde personen uit **Volendam**. De namen zijn typisch Volendams (Koning, Schilder, Swarthoed, Visser). Door het intrekken van deze maatregelen mogen deze personen weer worden opgenomen in de "verdeeling". Dit wijst op het herstel van hun recht om vis aan te voeren of te verhandelen binnen het distributiesysteem van die tijd.
Archieflijst-vermeldingen
Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een kaartsysteem of register).
| EM 17 | A.Koning | 9-11-93 | Zuideinde 27 " | x | |
Administratieve lijst - Dapperstraat
| 478 | A.Koning | 12-7-86 | Dril 16, Volendam | " |
Officiële brief/kennisgeving van een publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie.
| A. Koning | " | Zuideinde 27 | " 9-9-1893 |
Koopliedenlijsten
Onbekend — standplaats - 80 - 60 - 20 1 20 1
Waterlooplein — standplaats " 1-6-42
Waterlooplein — standplaats " 1-6-42
Waterlooplein — standplaats 100
Waterlooplein
Waterlooplein — standplaats Geb
Waterlooplein — standplaats " 9-9-1893
Relevante Archieffragmenten
M. de Haan.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief. * **Datum:** 2 september 1940. * **Locatie:** Volendam. * **Auteur:** A. Koning (geboren 12 juli 1886). * **Kenmerken:** Bovenin voorzien van een archiefstempel/kenmerk "№ 27/74/1 M. 1940 3/9" en de handgeschreven notitie "ni map". Geschreven met donkere inkt op gelinieerd papier.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief (verzoekschrift). * **Afzender:** A. Koning, wonende aan het Dril 16 te Volendam. * **Ontvanger:** Een ongenoemde ambtenaar of instantie (geadresseerd als W.E.D. Heer, waarschijnlijk de burgemeester of een marktmeester). * **Datum:** 13 januari 1943. * **Locatie:** Volendam. * **Kenmerken:** Bevat administratieve stempels, para...
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]
(Bovenaan midden) @ A. Hegeman A. Lopes Dias L. Caransa