C. Koning
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 55
Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1943.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Administratieve lijst van vishandelaren.
* **Doel van het document:** Dit lijkt een inventarisatielijst van de visdetailhandel in een specifiek Amsterdams stadsdeel. Het doel was waarschijnlijk het controleren van vergunningen, distributierechten (tijdens de oorlog) of de sanering van de middenstand. * **Organisatie:** De lijst is gestructureerd op adres, eigenaar en type handel. Er wordt onderscheid gemaakt tussen hoofdbedrijven en filialen. * **Annotaties:** De rode markeringen zijn cruciaal. De doorgehaalde regels met de tekst "opgeheven" duiden op zaken die tussen 1939 en het moment van controle zijn gestopt. De drie onderste regels ("nieuw") tonen ondernemers die na 1939 een zaak zijn gestart. * **Typologie:** Er is een duidelijke differentiatie tussen een "vischwinkel" en een "vischhal", waarbij de vischhal vaak een grotere of meer open verkoopplaats suggereert.
Handgeschreven dienstrapport over schade aan eigendommen.
Dit rapport beschrijft een klein incident waarbij een vrachtauto van de firma Thames Koning schade heeft toegebracht aan een toegangshek van een marktterrein. Terwijl chauffeur J. Kwakman het terrein via het oostelijke hek verliet, viel de linkerhelft van het hek onverwacht dicht tegen de achterzijde van de wagen. De schade aan het hek bestond uit verbogen spijlen en een afgebroken hoekband; de vrachtwagen zelf bleef onbeschadigd. De rapporteur, S. Hekhuis, voegt een belangrijke technische observatie toe: de pal (sluiting) van het hek functioneerde niet naar behoren en schoot bij de minste aanraking los, wat de oorzaak van het incident lijkt te zijn. Er wordt boven aan het document met spoed om herstel gevraagd.
Document
Het document is een formeel verzoekschrift uit de oorlogsperiode. De kern van het bericht is een aanvraag voor een "dubbele toewijzing garnalen". Het feit dat een briefje over een bestaande tekst is geplakt, suggereert een correctie of een specifieke toevoeging aan een eerder opgesteld dossier of register. De afzender G.H. Kwakman treedt hier mogelijk op als tussenpersoon of indiener voor C. Koning Cz. De toevoeging "Cz" achter de naam Koning staat voor "Corneliszoon", een patroniem dat in vissersdorpen als Volendam essentieel was om de vele families met dezelfde achternaam uit elkaar te houden.
Getypte administratieve lijst met persoonsgegevens.
De lijst vertoont een systematische indeling op basis van regio- of sectiecodes: * **TM:** Huizen (waarschijnlijk 't Gooi/Huizen regio). * **EW:** Amsterdam (gezien de straatnamen Insulindeweg en Commelinstraat in Amsterdam-Oost). * **EM:** Volendam/Edam (duidelijk door de plaatsvermelding en de typisch Volendamse achternamen zoals Kwakman, Koning en Schilder). De kolommen "41/42" en "42/43" duiden op een registratie van activiteit, lidmaatschap of financiële bijdragen per boekjaar tijdens de bezettingsjaren. Opvallend is dat nagenoeg iedereen voor het jaar 41/42 is afgevinkt, maar slechts één persoon (L. v.d. Zee) voor 42/43.
Brief (kopie/doorslag)
Deze brief dient ter bevestiging van de samenstelling van een nieuw ingestelde "Verdeelingscommissie", waarschijnlijk belast met de distributie of toewijzing van visproducten. De correspondentie vindt plaats tussen een overheidsdirecteur (mogelijk van de Rijksdienst voor de Voedselvoorziening of het Marktwezen) en de directeur van de Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC). De commissie wordt geleid door twee ambtenaren van de verzendende dienst (A.H. de Haer en H.A. van Duinhoven), wat duidt op direct overheidstoezicht op de werkzaamheden. De lijst van leden bestaat uit zeven personen uit Amsterdam en drie uit Volendam. Opvallend is het gebruik van bijnamen tussen haakjes bij de Volendamse leden ("Puul" en "Tien"), een lokaal gebruik dat ook in officiële stukken uit die tijd voorkwam om personen te onderscheiden.
Handgeschreven lijst met namen en adressen.
Het document is een adressenlijst van acht personen in Amsterdam. Het handschrift is verzorgd en consistent, wat duidt op één auteur. Enkele specifieke kenmerken: * **Adressering:** De adressen beslaan verschillende stadsdelen (Centrum, West, Zuid, Oost). De toevoeging "I" bij Van Hogendorpstraat duidt op de eerste verdieping. * **Aliassen/Roepnamen:** Bij C. Meijer en J. Tuyp staan namen tussen haakjes ("Paul" en "Fien"). Dit kan wijzen op informele relaties of het gebruik van schuilnamen. * **Correcties:** Bij J. Tuyp is het adres "Zandpad 57" doorgestreept en vervangen door aanhalingstekens (ditto-tekens), wat aangeeft dat deze persoon (net als C. Koning daaronder) op hetzelfde adres als Meijer woonde (Valeriusstraat).
Ambtseedig rapport (proces-verbaal).
Dit ambtseedig rapport beschrijft een controle op de naleving van de distributieregels voor vis tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is dat de winkelier, Cornelis Koning, een toegewezen partij brasem (50 kg) had opgehaald bij de Gemeentelijke Vischafslag, maar zijn winkel vervolgens gesloten hield voor het publiek. De controleur, Johannes Pieter Bosma, constateert op woensdagmiddag 4 november dat de winkel dicht is, ondanks de recente toewijzing van de vis. De volgende ochtend geeft de winkelier toe dat hij slechts een fractie (15 pond) heeft verkocht aan toevallige voorbijgangers en de rest van de vis in de winkel heeft laten staan terwijl hij zelf naar zijn woonplaats Volendam vertrok. Hoewel de tekst op dit blad afbreekt, is de strekking duidelijk: de winkelier wordt verdacht van het onttrekken van goederen aan de reguliere distributie of het niet nakomen van de verplichting om toegewezen voorraad direct ter verkoop aan de consument aan te bieden. Dit werd in oorlogstijd streng gecontroleerd om zwarte handel tegen te gaan en een eerlijke voedselvoorziening te waarborgen.
Getypte officiële brief / oproeping (waarschijnlijk een doorslag).
* **Vorm:** Het document is een formele oproep. De korte tijdspanne tussen de datum van de brief (1 december) en de gevraagde verschijning (2 december) wijst op een zekere urgentie of een strikte administratieve procedure. De handgeschreven aantekening bevestigt dat de brief op de dag van schrijven is verzonden. * **Inhoud:** De heer C. Koning uit Volendam wordt gesommeerd zich te melden op het hoofdkantoor van een overheidsdienst in Amsterdam-West. De specifieke aard van de dienst wordt niet in de tekst genoemd, maar de locatie is bepalend voor de context. * **Toon:** De toon is zakelijk en dwingend ("verzoek ik U zich... te willen vervoegen"), wat gebruikelijk is voor ambtelijke correspondentie uit die periode.
Handgeschreven memo of correspondentie-notitie.
De brief is een herinnering (attendering) betreffende de handhaving van een eerder besluit om specifieke Volendammers uit te sluiten van "toewijzing" in Amsterdam. De afzender, C. Koning, voert aan dat personen zoals de heren Tuijp en Mooijer "uitgeschakeld" moeten worden omdat zij buiten de categorie van de "Hallenventen" vallen. Met "Hallenventen" wordt gedoeld op marktkooplieden of handelaren die verbonden waren aan de (Centrale) Markthallen in Amsterdam. Het lijkt hier te gaan om een geschil over handelsrechten of standplaatsvergunningen, waarbij de status van de handelaar doorslaggevend was. De genoemde jaartallen (1908) bij de namen refereren vermoedelijk aan geboortedata of eerdere registraties.
Getypte namenlijst (mogelijk een uittreksel uit een bevolkingsregister, ledenlijst of personeelslijst).
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Elke regel bevat initialen, achternaam en een datum in het formaat DD-MM-JJ. * **Uitzonderingen:** * De afkorting "Fa." (Firma) wordt tweemaal gebruikt (Hardsteen en de Jong), wat kan duiden op een zakelijke registratie of gezinshoofd. * Er is één gecombineerde regel voor de familie Hogenbirk. * Bij de laatste naam (C. Koning) ontbreekt een datum, maar staat een alias of meisjesnaam tussen haakjes: "(Koopman)". * **Tijdsperiode:** De geboortedata variëren van 1876 tot 1915. Gezien de typografie en het papier lijkt het document ergens halverwege de 20e eeuw te zijn opgesteld.
Brief met ambtelijke kanttekeningen en besluitvorming
Dit document betreft een formeel verzoek tot het wijzigen van een marktstandplaats in Amsterdam tijdens de oorlogsjaren. De verzoeker, L. Kwakman uit Volendam, verzoekt namens zichzelf en C. Koning om een verplaatsing van de Jan Evertsenstraat naar de Ten Katestraat. De argumentatie is van logistieke aard: Koning is in de ochtends en middagen druk met het helpen van zijn familie bij de aanvoer van goederen op de Ten Katemarkt, waardoor hij structureel te laat verschijnt op zijn eigen plek in de Jan Evertsenstraat. De ambtelijke afhandeling is minutieus gedocumenteerd: 1. **Intake:** De verzoeker wordt opgeroepen (16-12-1942). 2. **Onderzoek:** Een ambtenaar hoort de betrokkene en adviseert positief op 30-12-1942. 3. **Beleidsafweging:** Er vindt overleg plaats met een inspecteur of afdelingshoofd (Hr. v. Meurs) op 14-01-1943. 4. **Afronding:** Na een tweede oproep in februari wordt de mutatie in de administratie verwerkt ("Acc. Adm.") en wordt het dossier op 5 maart 1943 als "afgedaan" gemarkeerd.
Handgeschreven ambtelijke mededeling of vergunning (concept of kopie).
Dit document is een formele toestemming aan een niet nader genoemde marktkoopman of -vrouw. De kern van de tekst is als volgt: 1. **Aanleiding:** De geadresseerde heeft een brief gestuurd (ontvangen op 30 oktober 1943) met een verzoek. 2. **Toestemming:** De autoriteit (de "ik" in de tekst, waarschijnlijk een marktmeester of ambtenaar van de Dienst van het Marktwezen) verleent toestemming "tot wederopzegging" (voorlopig, totdat het weer wordt ingetrokken). 3. **De regeling:** De marktkoopman mag zich op de vaste standplaats op de markt in de J. E. straat (Jan Evertsenstraat) laten vervangen op dinsdagen, donderdagen en vrijdagen. 4. **Tijdstip:** De vervanging geldt voor de uren tussen 10:00 uur 's ochtends (v.m.) en 14:00 uur 's middags (n.m.). 5. **Reden:** De vervanging is nodig zodat de koopman zelf naar de veiling kan gaan om nieuwe voorraad ("inkoopen") in te slaan. 6. **De vervanger:** Onderaan, via een invoegingsteken gekoppeld aan het woord "moeder", wordt de vervangster geïdentificeerd als **M. C. Koning**, geboren op 24 september 1899.
Document
Dit document is een administratieve lijst van de Amsterdamse afdeling Sociale Zaken. Het bevat gegevens van marktkooplieden die officieel zijn "afgevoerd" (verwijderd uit het register van vergunninghouders) tussen december 1942 en mei 1943. De lijst is gestructureerd in kolommen: * **Naam:** De persoon op wie de vergunning stond. * **Geb.datum:** Geboortedatum van de handelaar. * **Adres:** Woonadres ten tijde van de registratie. * **Markt:** De specifieke marktplaats waar de handelaar actief was (o.a. Mosplein, Jan Evertsenstraat, Waterlooplein). * **Datum:** De datum waarop de afvoer werd geëffectueerd. * **Artikel:** De handelswaar (variërend van levensmiddelen zoals vis en groenten tot kleding en huishoudelijke artikelen). Opvallend is het gebruik van "idem", wat aangeeft dat de informatie in die kolom gelijk is aan de regel erboven. Ook zijn er kleine correcties met de pen aangebracht, wat duidt op actief gebruik door een ambtenaar.
Dubbele pagina uit een grootboek of register (genummerd 2 en 3).
* **Structuur:** Het document is een administratief register. De namen zijn gegroepeerd op de eerste letter van de achternaam (D, E, F, G, H, J, K, L), wat wijst op een alfabetische index. * **Terminologie:** * **Fr.:** Waarschijnlijk "Fransz" (zoon van Frans) of een geografische aanduiding (Friesland?). * **v.B.:** Zeer waarschijnlijk "van Buiten", een veelgebruikte term in Nederlandse registers voor personen die buiten de betreffende gemeente woonden. * **Jz / Wz:** Patroniemen (Janszoon, Willemszoon). * **Numerieke waarden:** Veel bedragen liggen rond de 3000. Dit kan duiden op het nominaal kapitaal van aandelen, certificaten in een fonds, of een belastingaanslag op basis van vermogen. De bedragen 5160 en 3080 komen herhaaldelijk voor, wat wijst op gestandaardiseerde eenheden. * **Correcties:** Er zijn diverse doorstrepingen en wijzigingen zichtbaar (bijv. bij 173 en 266), wat aantoont dat dit een werkdocument was dat over een langere periode werd bijgehouden.
Document
- **Doel van het document:** Het betreft een administratieve registratie van de vishandel tijdens de overgang van vrede (1939) naar oorlogstijd (1940). De nauwkeurige vastlegging suggereert een toezichthoudende rol van de overheid op de voedselvoorziening. - **Handgeschreven tekens:** De vinkjes, kruisjes en streepjes duiden op een proces van verificatie of selectie. Handelaren met een '+' lijken vaker geconcentreerd in Volendam, terwijl Amsterdammers vaker met een '/' of 'vinkje' zijn gemerkt. - **Oorlogsinvloed:** Bij L. Meents staat "geen boekhouding - militair", wat erop wijst dat de eigenaar was opgeroepen voor het leger. Bij andere handelaren zie je de omzet in 1940 sterk dalen (bijv. Th. Otto) of juist stijgen (bijv. P. Hogenbirk), wat duidt op verschuivingen in de markt door de bezetting. - **Joodse namen:** Namen als Hammelburg, de Hond, Korper, Meents en Piller-Moffie, evenals adressen in de Jodenbuurt (Jodenhouttuinen, Uilenburgerstraat), wijzen erop dat dit overzicht ook Joodse handelaren bevat die kort na deze periode te maken kregen met anti-Joodse maatregelen en onteigening.
Inspectierapport/proces-verbaal betreffende marktcontrole.
Het document is een officieel verslag van een inspecteur van het Marktwezen tijdens de Duitse bezetting. De inspecteur heeft de verkoop van vis door handelaar C. Koning gecontroleerd door middel van 'turven' (het bijhouden van de aantallen per verkochte eenheid). Er wordt een administratieve onregelmatigheid geconstateerd: Koning heeft 50 kg vis ontvangen, maar kan slechts 48 kg verantwoorden (46 kg verkoop en 2 kg eigen gebruik). Er ontbreekt dus 2 kg. De inspecteur biedt een mogelijke verklaring: Koning deelde een transportkar met een andere handelaar, Molenaar. Uit de papieren van controleur Rak bleek dat Molenaar juist een overschot van 1 kg had. De inspecteur suggereert dat de vis van de twee handelaren tijdens het transport op de gezamenlijke kar vermengd is geraakt.
Handgeschreven verzoekschrift/brief.
* **Inhoud:** Het document is een formeel, kort verzoek van vijf viswinkeliers uit Volendam. Zij vragen de distributieautoriteiten om een grotere toewijzing van zeevis. In 1943, tijdens de Duitse bezetting, was de visserij op de Noordzee extreem beperkt en was alle voedselvoorraad onderworpen aan strikte distributieregels. * **Toon:** De toon is uiterst beleefd en formeel ("vragen beleefd"), wat gebruikelijk was voor dergelijke ambtelijke correspondentie. * **Besluitvorming:** De handgeschreven notitie "afwijzen" bovenaan het document duidt erop dat het verzoek door de betreffende ambtenaar of commissie negatief is beoordeeld. * **Schrift:** Het handschrift is een vlot, negentiende-eeuws aandoend cursief, typerend voor die periode. De namen van de ondertekenaars (Koning, Mooijer, Schilder) zijn tot op de dag van vandaag zeer bekende familienamen in Volendam.
Formulier (bewijs van afstand) voor de vernietiging van ondeugdelijke goederen.
Het betreft een officieel bewijsstuk van de Amsterdamse Keuringsdienst van Waren waarbij een burger (C. Koning) afstand doet van goederen voor vernietiging. Het gaat specifiek om 400 tabletten (geleverd in twee eenheden van 200 stuks). De reden voor vernietiging is de "ondeugdelijkheid" van de waar, wat in deze context kan duiden op bederf, verkeerde ingrediënten of het niet voldoen aan de geldende kwaliteitsnormen. Het document is een gestandaardiseerd administratief formulier ('Model 11'), gedrukt door de Stadsdrukkerij.
Kasboekpagina of grootboekblad betreffende afgekeurde goederen.
* **Structuur:** Het document is onderverdeeld in twee hoofdsecties: "Afgekeurd op Vischmarkt" en "afgekeurd bij kleinhandel en geremplaceerd". * **Rekenkundig:** * De bedragen lijken vermenigvuldigingen van een aantal stuks met een eenheidsprijs (mogelijk in centen, gezien de grote getallen). * Er zijn verschillende correcties zichtbaar in de berekening. Bij de post "F.V." is het aantal aangepast van 120 naar 20. * Het eindtotaal (65.323) is de som van de vismarkt (53.172) en de kleinhandel (12.151). * **Handelswaar:** De vermelding van de "Vischmarkt" en namen van afnemers wijst op een administratie in de vissector. De afkortingen N, B en ST duiden mogelijk op verschillende vissoorten of kwaliteitsklassen (bijv. Nacht, Best, Standaard). * **Namen:** Er worden diverse Nederlandse namen genoemd die optreden als afnemer in de kleinhandel, zoals Van Vliet, Verschuren, Jansen, Ter Voort, Koning, Schaik, Schilder en Keus.
Handgeschreven notitie of lijst, mogelijk een bladzijde uit een rapport of kasboek (gezien de "(2" rechtsboven).
Het document lijkt een ambtelijke of bestuurlijke aantekening te zijn betreffende een ongelijkheid in de behandeling van handelaren. De kern van de tekst is een bezwaar: Volendammers ("V'dammers") zouden "te hoog zijn ingedeeld" vergeleken met Amsterdammers ("A'dammers"). Dit heeft waarschijnlijk betrekking op belastingklassen, marktgelden of vergunningsrechten. De schrijver stelt vast dat er negen specifieke Volendammer venters zijn die een "dubbele voetw." (waarschijnlijk *voetwagen*, een handkar voor de handel) hebben. Dit wordt als bewijs of toelichting voor de indeling aangevoerd. Opvallend is het gebruik van bijnamen achter de namen (zoals "Karremelk", "Stunt", "Mail", "Kranger", "Petje"). In Volendam was (en is) het gebruik van bijnamen essentieel om families met dezelfde achternaam en initialen van elkaar te onderscheiden. De jaartallen "1916" en "1915" bij de laatste namen kunnen duiden op het jaar van inschrijving of een specifiek dossiernummer.
Brief / Ambtelijke correspondentie.
Het document is een officieel schrijven van de **Nederlandsche Visscherijcentrale** tijdens de Duitse bezetting in Nederland. De kern van de brief is de intrekking van een eerder opgelegde tuchtmaatregel (uitsluiting) tegen vijftien handelaren of vissers uit Volendam. Opvallende kenmerken: * **Administratieve controle:** De brief getuigt van de strikte bureaucratische controle op de visserijsector tijdens de oorlog. De "Afdeeling Verd." staat vermoedelijk voor de afdeling Verdeling (distributie). * **Collectieve maatregel:** Het feit dat vijftien personen uit hetzelfde dorp (met typische Volendammer familienamen zoals Koning, Schilder en Zwarthoed) gelijktijdig werden geschorst en weer toegelaten, suggereert een eerdere overtreding van de distributieregels, mogelijk gerelateerd aan de zwarte handel of het niet naleven van prijsvoorschriften. * **Adressering:** De brief is gericht aan de Directeur van het Marktwezen in de Jan van Galenstraat in Amsterdam, de locatie van de Centrale Markthallen, waar de handel en distributie fysiek plaatsvond. ---
Ambtelijke correspondentie (doorslag/carbon copy).
Dit document is een administratieve mededeling van het **Bedrijfschap voor Visscherijproducten**. De tekst is opmerkelijk omdat het een spiegelbeeld-doorslag betreft; dit gebeurde vaak wanneer carbonpapier verkeerd om werd geplaatst of wanneer men een afdruk wilde maken op de achterzijde van een transparant vel. De brief informeert de directeur van het Amsterdamse Marktwezen (gevestigd aan de Jan van Galenstraat, de locatie van de Centrale Markthallen) over de intrekking van **tuchtmaatregelen** tegen 15 specifiek genoemde personen uit **Volendam**. De namen zijn typisch Volendams (Koning, Schilder, Swarthoed, Visser). Door het intrekken van deze maatregelen mogen deze personen weer worden opgenomen in de "verdeeling". Dit wijst op het herstel van hun recht om vis aan te voeren of te verhandelen binnen het distributiesysteem van die tijd.
Officiële brief/kennisgeving van een publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie.
* **Inhoud:** De brief bevat een lijst met vijftien vissers uit Volendam die worden uitgesloten van "toewijzing op de afslag" in Amsterdam. Dit is een zware economische sanctie, opgelegd als "voorloopige tuchtmaatregel". * **Administratieve sporen:** De handgeschreven kanttekeningen wijzen op de verwerking bij het Marktwezen in Amsterdam. De uitsluiting was blijkbaar al telefonisch doorgegeven op 29 februari 1944. Er is ook een instructie om de inschrijving even aan te houden. * **Personen:** De lijst bevat typische Volendamse familienamen zoals Koning, Schilder en Zwarthoed. De geboortedata variëren van 1882 tot 1919, wat aangeeft dat het zowel om oudere als jongere generaties vissers gaat.
Controle-rapport (inspectierapport).
Het document is een zakelijk verslag van een onverwachte controle op de visverkoop in een loods nabij de Ten Katemarkt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De inspecteurs controleerden of de aanwezige hoeveelheden vis (schar en bliek) overeenkwamen met de administratie ("geturfd: accoord"). Er wordt melding gemaakt van een logistiek probleem: een levering baars door de familie Koning was vertraagd door een defect aan een bakfiets (een gebroken wiel door overbelasting). De inspecteurs bleven ter plaatse totdat de resterende vis met een tweede bakfiets was gearriveerd en de totalen klopten. De spelling in het document is conform de toen geldende regels (bijv. "vischverkoop", "verkooper", "den loods"), inclusief een typefout onderaan ("acooord").
Document
* **Personen**: De lijst bevat zeven personen met de achternaam 'Koning'. Ze worden van elkaar onderscheiden door initialen en toevoegingen tussen haakjes, zoals bijnamen (Karnemelk, Appie, Stout) of de meisjesnaam van de echtgenote (Keesman). De afkorting 'Cz.' staat waarschijnlijk voor Corneliszoon. * **Data en Jaartallen**: De getallen '85, '90 en '20 achter de namen verwijzen naar de geboortejaren (1885, 1890, 1920). Onderaan staan twee belangrijke data: 24 december 1943 en 5 januari 1944, wat het document in de Tweede Wereldoorlog plaatst. * **Locatie**: De vermelding "Molestraat" verwijst zeer waarschijnlijk naar de Molestraat in Enkhuizen, een stad waar de familienamen Koning en Keesman historisch sterk vertegenwoordigd zijn. * **Inhoud**: De tekst "Kabeljauw in Molestraat" op kerstavond 1943 kan duiden op een specifieke (voedsel)distributie of een ontmoeting. De passage "Opgeroepen per 5 Jan '44" suggereert een officiële sommatie, mogelijk voor de Arbeitseinsatz (dwangarbeid) of een andere verplichte registratie.
Administratieve lijst van afgegeven vervoersbewijzen.
Dit document is een register van vervoersvergunningen voor vishandel in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. * **Kolomstructuur:** Datum | Volgnummer | Naam handelaar | Gewicht en product | Bestemmingsadres. * **Producten:** Er wordt gesproken over 'schol', 'W.' (waarschijnlijk witte vis/wijting), 'Z.V.' (zoute vis) en 'spiering'. De hoeveelheden variëren van kleine partijen (5-10 kg) tot grotere transporten van meer dan 100 kg. * **Stempels en Paraven:** Het grote stempel 'M.1944' is een kenmerk van de administratie van de Voedselvoorziening of een vergelijkbare instantie. De aantekening 'Gezien' met de datum 10-7-44 door 'de Man' duidt op een officiële controle achteraf.
Handgeschreven ambtelijke notitie/rapportage.
Het document is een kort verslag van een controleur. Er wordt melding gemaakt van een verificatie ("geturfd en accoord bevonden") van verschillende personen. Bij de namen staan waarschijnlijk geboortejaren (bijv. '90 voor 1890) en een locatie-aanduiding ("40 bij school"). De Romeinse cijfers (II en III) duiden vermoedelijk op een classificatie of categorie-indeling. Opvallend is de persoonlijke noot dat "Klaas Buiten" de controleur stond op te wachten. De notitie wordt afgesloten met de standaardformulering dat er verder geen bijzonderheden zijn.
Register/staat van afgegeven geleidebiljetten (vervoersdocumenten).
Dit document is een administratieve lijst van de Gemeentelijke Vischmarkt waarin de distributie van vis aan diverse handelaren in Amsterdam wordt bijgehouden. * **Handelaren:** 'Busman' op de Nieuwmarkt is een grote afnemer (honderden kilo's), terwijl anderen zoals B. Steur en J. Schilder kleinere hoeveelheden (5 tot 10 kg) afnemen voor lokale verkoop. * **Producten:** Er wordt voornamelijk 'schol' (pladijs) getransporteerd, naast 'gerookte aal' (ger. aal) en 'tong'. * **Locaties:** De genoemde adressen (Nieuwmarkt, Wittenburgergracht, Ambonplein, Keizersgracht, Rozengracht en Velserweg) duiden op een fijnmazig distributienetwerk binnen de stad Amsterdam. * **Afkortingen:** 'id' staat voor 'idem' (dezelfde persoon als in de regel erboven). De aanhalingstekens (") in de laatste kolom duiden op herhaling van de vissoort 'schol'.
Administratief register (lijst van afgegeven geleidebiljetten voor transport).
Dit document is een logboek van de Gemeentelijke Vischhal, waarin de uitgifte van transportbewijzen (geleidebiljetten) voor vis wordt bijgehouden. De focus ligt op de distributie van schol. Er is een duidelijk onderscheid zichtbaar tussen grote partijen (tot over de 300 kg voor 'Busman' op de Nieuwmarkt) en kleine leveringen van 5 à 10 kg aan diverse adressen in Amsterdam. Veel van de genoemde namen (Schilder, Swarthoed, Keijzer) zijn bekende achternamen uit de visserijgemeenschap (met name Volendam), wat duidt op de nauwe banden tussen de vissersdorpen en de Amsterdamse markt. De administratie is sober maar nauwkeurig, met gebruik van 'id' (idem) en aanhalingstekens voor herhalingen.
Handgeschreven rapportage/notitie betreffende marktcontrole.
Dit document is een ambtelijk verslag van een controleur aan de Inspecteur van het Marktwezen in Amsterdam. Het beschrijft de controle van de aangevoerde hoeveelheden groenten door twee specifieke handelaren. * Bij **AJ Vennesly** bleken de hoeveelheden (50 kg kool en 40 kg uien) exact overeen te stemmen met de toegewezen verdeling. * Bij **C. Koning** werd echter een tekort geconstateerd: hij gaf aan 80 kg peen (wortelen) te hebben, maar leverde bij controle slechts 77,5 kg aan, een verschil van 2,5 kg. Het document is formeel afgestempeld en ondertekend, wat duidt op een strikte administratieve afhandeling van markttoezicht.
Getypte administratieve lijst met handgeschreven (rode) annotaties en doorhalingen.
Dit document is een register van marktkooplieden die over een tijdelijke vergunning ("losse plaatsen") beschikten op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West. Het document weerspiegelt een actieve administratie waarbij gegevens regelmatig werden bijgewerkt. De rode handgeschreven notities duiden op een controle of audit van de marktmeester, waarbij de frequentie van aanwezigheid werd genoteerd (sporadisch, af en toe, geregeld). De "X" achter de artikelen duidt waarschijnlijk op een bevestiging van de activiteit of betaling. Opvallend is de grote variëteit aan goederen: van levensmiddelen zoals verse vis (vaak uit Volendam) en bloemen, tot nicheproducten zoals likdoornzalf, zoolbeslag en eierkloppers. Er zijn diverse personen met typisch Joodse achternamen (o.a. Jacobs, Speyer, Frenkel) woonachtig in de Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Waterlooplein), wat essentieel is voor historisch onderzoek naar de Amsterdamse marktbevolking.
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst van vishandelaren.
| Adm. de Ruyterw. 96 | C. Koning | Versche, gebakken en gerookte visch. |
Getypte lijst met handgeschreven aantekeningen.
| C.Koning | Adm.de Ruyterweg 96 | " W. |
Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een kaartsysteem of register).
| EM 19 | C.Koning | 20-4-88 | Edammerweg 23 " | x | |
Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een kaartsysteem of register).
| EM 21 | C.Koning | 21-9-95 | Haven 112, " | x | |
Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een kaartsysteem of register).
| EM 22 | C.Koning | 13-2-15 | Edammerweg 23 " | x | |
Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een kaartsysteem of register).
| EM 23 | C.Koning | 7-4-17 | Overste ludenstr.16 " | x | |
Dagrapport van het Marktwezen Amsterdam.
| C. Koning | " | 80 p. " | " | | 80 " |
Getypte lijst/register in tabelvorm.
| C.Koning | Sijmen Molstraat 2, Volendam | 24-12-83 | versche visch |
Getypte administratieve lijst met handgeschreven (rode) annotaties en doorhalingen.
| C. Koning | 20-4-88 | Edammerweg 23, Volendam | versche visch *za & pas* |
Getypte administratieve lijst met handgeschreven (rode) annotaties en doorhalingen.
| C. Koning | 12-2-15 | Edammerweg 23, Volendam | idem x |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats idem x
Uilenburg — standplaats versche visch *za & pas*
Waterlooplein — standplaats versche visch
Onbekend
Waterlooplein — standplaats " 26-5-42 id
Waterlooplein — standplaats " 1-6-42
Waterlooplein — standplaats " 1-6-42
Waterlooplein — standplaats " 1-6-42
Onbekend
Onbekend — standplaats — —
Onbekend — standplaats idem 1-3-43 visch
Waterlooplein — standplaats idem 1-3-43 visch
Waterlooplein — standplaats 7
Waterlooplein
Waterlooplein — standplaats 29
Waterlooplein — standplaats " 80 "
Waterlooplein — standplaats " 4-4-1903
Waterlooplein — standplaats gewogen 80 pond
Waterlooplein — standplaats " 80 "
Relevante Archieffragmenten
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypt afschrift van een rapport/brief. * **Datum:** 29 september 1942. * **Afzender:** C.J. v. Moerkerken, Chef-Marktopzichter. * **Ontvanger:** Den Heer Inspecteur van het Marktwezen, Amsterdam ("Alhier"). * **Kenmerken:** Bevat handgeschreven archiefkenmerken linksboven ("25/48/1 m 7/10") en de aanduiding "HB." rechtsboven. De tekst bevat enkele t...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief. * **Datum:** 2 september 1940. * **Locatie:** Volendam. * **Auteur:** A. Koning (geboren 12 juli 1886). * **Kenmerken:** Bovenin voorzien van een archiefstempel/kenmerk "№ 27/74/1 M. 1940 3/9" en de handgeschreven notitie "ni map". Geschreven met donkere inkt op gelinieerd papier.
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]
# TRANSCRIPTIE Lijst C.
# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven:] 160 [Centraal:] Den Heer A. Schaap. Kerkstr 22 A.dam (C)