Ambtelijke correspondentie (Mededeeling).
Origineel
Ambtelijke correspondentie (Mededeeling). 20 oktober 1942 (verzending), 3 november 1942 (beantwoording). Centraal Verkoopkantoor van Mosselen, Bergen op Zoom. Het Marktwezen van de Gemeente Amsterdam. [Gedrukte en getypte tekst]
CENTRAAL VERKOOPKANTOOR VAN MOSSELEN
BERGEN OP ZOOM
MEDEDEELING 20 October 1942.
Nº 46ª/741/3 M. 1942 $^{23}/_{10}$
[Handgeschreven toevoeging rechtsboven:] 201 / mi. Insp. de H
het Marktwezen van de Gemeente
Amsterdam,
te
AMSTERDAM.
Is U bekend of J.M. Helsloot, wonende
Lange Leidschedwarsstraat 79, winkel houdende
Leidschekruisstraat 9, de laatste jaren regel-
matig mosselen voor zijn winkel heeft gekookt
en ingelegd om deze uitsluitend in zijn winkel
aan eigen klanten te verkoopen.
Centraal Verkoopkantoor
van Mosselen
[Onleesbare handtekening]
Directeur.
[Handgeschreven antwoord onderaan]
Heeft nimmer
mosselen gekookt
of ingelegd.
Verkoopt mosselen
schoongemaakt
en levend aan
publiek.
3-11-'42
de Boer
[Rechtsonder:] mory [?]
[Linksonder:] 18337. Dit document is een officiële informatieaanvraag in het kader van de economische controle tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het Centraal Verkoopkantoor van Mosselen tracht te verifiëren of de Amsterdamse winkelier J.M. Helsloot mosselen verwerkt (kookt en inlegt) of enkel verhandelt.
Het onderscheid tussen een detaillist (verkoper) en een verwerker (kok/inlegger) was cruciaal voor de toewijzing van quota, de vaststelling van maximumprijzen en de algemene naleving van de distributiewetten. Het handgeschreven antwoord van de ambtenaar van het Marktwezen (de Boer) stelt duidelijk dat er geen sprake is van verwerking; de mosselen worden "schoongemaakt en levend" (vers) verkocht.
Opvallend is de bureaucratische snelheid: de brief is verzonden op 20 oktober, binnengekomen bij de gemeente op 23 oktober (zie stempel/notitie bij het nummer) en beantwoord op 3 november. Tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) stond de Nederlandse economie volledig in het teken van de distributie. Om schaarste te beheersen en de zwarte markt in te dammen, werden nagenoeg alle levensmiddelen streng gereguleerd via centrale overheids- en brancheorganisaties.
Het Centraal Verkoopkantoor van Mosselen in Bergen op Zoom was het centrale orgaan dat toezicht hield op de handel in mosselen. De nauwe samenwerking met gemeentelijke instanties zoals het Marktwezen was noodzakelijk om lokale winkeliers te controleren. De adressen in de brief (Lange Leidschedwarsstraat en Leidschekruisstraat) situeren de casus in de Amsterdamse binnenstad, een wijk met destijds veel kleine ambachtelijke winkels. De controle op "inleggen" (conserveren in zuur/azijn) was specifiek van belang omdat geconserveerde producten langer houdbaar waren en daardoor gevoeliger voor illegale prijsopdrijving of achterhouding van voorraden. J.M. Helsloot Gemeente Amsterdam Marktwezen