Archief 745
Inventaris 745-386
Pagina 313
Dossier 28
Jaar 1942
Stadsarchief

Handgeschreven brief met administratieve aantekeningen en stempels.

30 oktober 1942. Van: H. Hemrika, Oudeschans 26 III, Amsterdam. Dossier: 59

Origineel

Handgeschreven brief met administratieve aantekeningen en stempels. 30 oktober 1942. H. Hemrika, Oudeschans 26 III, Amsterdam. [Linksboven, inkt:] 30 October 1942
[Middenboven, potloodnotitie:] Brief van 21/10. Hemrika is doorgedrongen naar C Vak kant. v moment.
[Rechtsboven, potlood:] no. Imp 255 met nw stubben A
[Rechtsboven, inkt:] Amsterdam

Weledele Heer

Mijnheer daar ik donderdag naar Bergen op Zoom geweest ben en met die Mijnheer gesproken heeft. Heb hij mij gezegd dat ik eerst naar het marktwesen moet gaan om daar een schriftelijk bewijs te krijgen dat ik verleden jaar de mosselen gekookt heeft. aangezien dat ik verleden jaar zelfs heel veel gekookt heeft denk ik wel dat ik daar in aanmerking voor zal komen Daar ik een vaste plaats heeft op de Nieuw,, markt No 59

[Paars stempel:] No 46/754/2 M. 1942 30/10

[Midden rechts:] Hopende op een goed en gunstig antwoord
[Midden rechts:] Hoogachtend
[Signatuur:] H Hemrika
[Adres:] Oudeschans 26 III
[Adres:] Amsterdam

[Linker marge, potlood:] zie geval overweging [gevolgd door onleesbaar paraaf]
[Linker marge, potlood:] Hemrika heeft vorig jaar gekookte mosselen verkocht! Komt 4/11 '42.

P.S.
Mijnheer daar ik de inlichtingen van Bergen op Zoom heeft gelezen. Dat ik altijd versche mosselen heeft verkocht is niet waar. Daar ik altijd gekookt heb verkocht. * Taalgebruik: De brief is geschreven in een volks-Nederlands met diverse grammaticale onjuistheden, met name in de vervoeging van het hulpwerkwoord "hebben" (gebruik van "heeft" waar "heb" of "hebben" vereist is, bijv. "dat ik [...] gekookt heeft").
* Inhoud: De schrijver, H. Hemrika, verzoekt om een schriftelijk bewijs van de marktmeester of het "Marktwezen". Hij wil aantonen dat hij het voorgaande jaar (1941) gekookte mosselen verkocht op standplaats No. 59 op de Amsterdamse Nieuwmarkt.
* Kernpunt: Het postscriptum is essentieel; Hemrika corrigeert nadrukkelijk de informatie dat hij verse mosselen zou hebben verkocht. Hij benadrukt dat hij uitsluitend gekookte mosselen verkocht. Dit onderscheid was in oorlogstijd waarschijnlijk van groot belang voor specifieke vergunningen of toewijzingen van grondstoffen.
* Administratieve verwerking: De potloodnotities en het stempel wijzen op een actieve behandeling door de bureaucratie. De opmerking "Hemrika heeft vorig jaar gekookte mosselen verkocht!" met een datum (4/11 '42) suggereert dat zijn bewering werd nagetrokken of bevestigd. Dit document stamt uit oktober 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De handel in levensmiddelen was in deze periode streng gereguleerd door distributiestelsels en vergunningen. De Nieuwmarkt in Amsterdam was een centrale handelsplek, maar door de anti-Joodse maatregelen van de bezetter (de Nieuwmarkt lag in de Joodse buurt) was de dynamiek op de markt in 1942 drastisch veranderd.

De brief illustreert de bureaucratische hindernissen waar kleine handelaren mee te maken kregen om hun nering voort te kunnen zetten. Het feit dat hij naar Bergen op Zoom is gereisd voor inlichtingen duidt erop dat de mosselhandel (vaak afkomstig uit Zeeland) aan strenge ketencontrole onderhevig was. De bewijsvoering voor "gekookte" versus "verse" waar had waarschijnlijk te maken met de status van de handelaar (detailhandel vs. bereiding) en de bijbehorende prijsvoorschriften of brandstofregelingen voor het koken. H. Hemrika P.S. Marktwezen

Samenvatting

  • Taalgebruik: De brief is geschreven in een volks-Nederlands met diverse grammaticale onjuistheden, met name in de vervoeging van het hulpwerkwoord "hebben" (gebruik van "heeft" waar "heb" of "hebben" vereist is, bijv. "dat ik [...] gekookt heeft").
  • Inhoud: De schrijver, H. Hemrika, verzoekt om een schriftelijk bewijs van de marktmeester of het "Marktwezen". Hij wil aantonen dat hij het voorgaande jaar (1941) gekookte mosselen verkocht op standplaats No. 59 op de Amsterdamse Nieuwmarkt.
  • Kernpunt: Het postscriptum is essentieel; Hemrika corrigeert nadrukkelijk de informatie dat hij verse mosselen zou hebben verkocht. Hij benadrukt dat hij uitsluitend gekookte mosselen verkocht. Dit onderscheid was in oorlogstijd waarschijnlijk van groot belang voor specifieke vergunningen of toewijzingen van grondstoffen.
  • Administratieve verwerking: De potloodnotities en het stempel wijzen op een actieve behandeling door de bureaucratie. De opmerking "Hemrika heeft vorig jaar gekookte mosselen verkocht!" met een datum (4/11 '42) suggereert dat zijn bewering werd nagetrokken of bevestigd.

Historische Context

Dit document stamt uit oktober 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De handel in levensmiddelen was in deze periode streng gereguleerd door distributiestelsels en vergunningen. De Nieuwmarkt in Amsterdam was een centrale handelsplek, maar door de anti-Joodse maatregelen van de bezetter (de Nieuwmarkt lag in de Joodse buurt) was de dynamiek op de markt in 1942 drastisch veranderd.

De brief illustreert de bureaucratische hindernissen waar kleine handelaren mee te maken kregen om hun nering voort te kunnen zetten. Het feit dat hij naar Bergen op Zoom is gereisd voor inlichtingen duidt erop dat de mosselhandel (vaak afkomstig uit Zeeland) aan strenge ketencontrole onderhevig was. De bewijsvoering voor "gekookte" versus "verse" waar had waarschijnlijk te maken met de status van de handelaar (detailhandel vs. bereiding) en de bijbehorende prijsvoorschriften of brandstofregelingen voor het koken.

Genoemde Personen 2

Locaties

Nieuwmarkt

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit Huishoudelijk: Brandstof Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Mossel Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 9

A. Goldberg Uilenburg
M. v. d. Heijden Uilenburg
A v Duinhof Uilenburg
C. Blanken Uilenburg
H. Westerveld Uilenburg
J. de Nobel Uilenburg
T. Heefkerk Uilenburg
G. Slappendel Uilenburg

Gerelateerde Documenten 2