Dienstbrief / Circulaire
Origineel
Dienstbrief / Circulaire 21 december 1942 [In de rechterbovenhoek handgeschreven:] 466
NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE
2e ADELHEIDSTRAAT 300 'S-GRAVENHAGE
POSTGIROREK. 245271 - TELEGRAMADRES: NEDVISCEN - TEL. 720080-772162 - INTERCOMM. XX
VOOR AFDEELING DISTRIBUTIE TELEFOON 722641
Afd.Distr. № 33962/569. 's-Gravenhage, 21 Dec. 1942.
Betr. smeerolie
A A N
de Agenten der Neder-
landsche Visscherijcentrale
[Stempel in paars:] № 46A/913/1 M. 1942 [handgeschreven in potlood:] 22/12 [onleesbaar paraaf] V
Hierbij deelen wij U mede, dat U, alvorens
U een nieuwen bon voor smeerolie uitreikt
aan visschers met vaartuigen, voorzien van
een middeldruk motor, van den betrokken
visscher eerst een bon dient te ontvangen
voor een hoeveelheid afgewerkte smeerolie,
ingeleverd bij den leverancier van ten
minste 20% van het laatst ontvangen kwan-
tum.
Is aan deze inleveringsplicht niet vol-
daan, dan mag geen nieuwe smeerolie wor-
den verstrekt. Aan deze regeling dient
stipt de hand te worden gehouden.
NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE,
[Handtekening: L. H. ...]
(A) 40682 - '42 - K 1186
Ha/Gr Dit document is een officiële aanwijzing van de Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC) gericht aan haar agenten. De kern van de brief is de invoering van een stringente voorwaarde voor het verkrijgen van nieuwe smeeroliecoupons voor vissersvaartuigen met een middeldrukmotor.
Vissers worden verplicht om eerst een bewijs (bon) te overleggen waaruit blijkt dat zij ten minste 20% van hun eerder ontvangen hoeveelheid smeerolie als 'afgewerkte olie' hebben ingeleverd bij hun leverancier. Indien aan deze inleveringsplicht niet wordt voldaan, mag de agent geen nieuwe distributiebonnen verstrekken. De toon van de brief is dwingend: er dient "stipt de hand te worden gehouden" aan deze regeling. De brief dateert van december 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Nederlandsche Visscherijcentrale was een organisatie die door de bezetter was ingesteld (of onder toezicht stond) om de visserijsector en de voedselvoorziening strikt te reguleren.
In deze periode was er een nijpend tekort aan grondstoffen en brandstoffen. Smeerolie was cruciaal voor het draaiende houden van scheepsmotoren, maar de aanvoer was door de oorlogssituatie zeer beperkt. De verplichting om gebruikte olie in te leveren wijst op een systeem van recycling of her-raffinage om de schaarse voorraden zo efficiënt mogelijk te gebruiken. Dergelijke distributiemaatregelen waren typerend voor de Nederlandse oorlogseconomie, waarbij vrijwel elk bedrijfsmiddel op de bon was. De administratieve nummers en stempels tonen de bureaucratische controle aan die over de sector werd uitgeoefend.