Handgeschreven concept of ambtelijke notitie (concept-besluit/brief). [Links boven:] 1a

Bij de opstelling van deze verdeelingsregeling is men uitgegaan van de erkenning, dat er verschil bestaat tusschen den straathandel in visch en de verkoop van dit artikel in winkels voor wat betreft de soorten visch, welke worden verkocht en de exploitatiekosten.

Op grond hiervan en rekening houdende ermede, dat de maximumprijsregeling de winkeliers geen gelegenheid biedt hooger prijs voor hun waar te bedingen dan de straathandel is besloten in de hoeveelheid der toewijzing verschil te maken.

Om vorengenoemde onderscheiding zoo veel mogelijk in overeenstemming met de werkelijkheid te doen zijn, zijn 37 kleine winkeliers ingedeeld bij de groep straathandel, omdat voor hun zaken niet geldt althans niet in voldoende mate om de gemaakte splitsing te rechtvaardigen.

Voorts moest nog erkend worden, dat er enkele zaken zijn, die door hun leverings aan ziekenhuizen en andere instellingen zich in omvang van zaken dermate van de overige winkelzaken onderscheiden, dat hen een grooter toewijzing dient te worden gegeven.

De regeling is nu aldus:
1e [...]

[In de marge:] H 2a
Eerst Maandag j.l. werd van de zijde van de Visscherij Centrale bericht ontvangen, dat de zee-visch onder de maximumprijsregeling zou vallen en wel ingaande Woensdag a.s. Geheele spoed was geboden met het maken van een verdeelingsregeling, welke wij u hierbij ter goedkeuring voorleggen. Het is mogelijk, dat bij de practische toepassing van deze regeling hier en daar eenige oneffenheid blijkt, welke noodig gelijk gemaakt zal dienen te worden. Op grond hiervan schijnt het ons raadzaam de regeling eerst definitief vast te... [einde pagina] Dit document betreft de administratieve voorbereiding van een visdistributiesysteem tijdens een periode van schaarste en prijsbeheersing. De kern van het probleem is dat de overheid maximale prijzen heeft vastgesteld. Omdat winkeliers hogere overheadkosten (exploitatiekosten) hebben dan straathandelaren, maar niet meer mogen vragen voor hun product, ontstaat er een economisch nadeel voor de fysieke winkels.

Om dit te compenseren, stelt de schrijver voor om te differentiëren in de hoeveelheid vis die wordt toegewezen (de quotering). Winkeliers krijgen blijkbaar een gunstiger toewijzing om hun voortbestaan te garanderen. Er wordt echter kritisch gekeken naar 37 'kleine winkeliers' die qua bedrijfsvoering zozeer op straathandel lijken dat zij geen extra voordeel krijgen. Daarnaast is er aandacht voor de maatschappelijke functie van leveranciers aan ziekenhuizen.

De tekst getuigt van een zekere improvisatie; de "Visscherij Centrale" legde op korte termijn (tussen maandag en woensdag) nieuwe regels op, waardoor er met "geheele spoed" aan dit voorstel gewerkt moest worden. De context van dit document is de Nederlandse distributiepolitiek tijdens de Duitse bezetting (1940-1945). De Visscherij Centrale was een orgaan dat toezicht hield op de visserijsector onder auspiciën van het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd.

Vis werd gedurende de oorlog een steeds belangrijker bron van eiwitten naarmate vlees schaarser werd. De overheid probeerde de prijzen laag te houden om inflatie en zwarte handel tegen te gaan, maar dit leidde vaak tot logistieke complexiteit, zoals in dit document geïllustreerd wordt door het onderscheid tussen verschillende verkoopkanalen. Het document weerspiegelt de bureaucratische poging om eerlijkheid te betrachten in een door schaarste gedicteerde markt.