Officieel prijsvoorschrift (besluit). 30 november 1942. N.V.C. № 491.
Afd. Prijzen.

DIENST VAN DEN GEMACHTIGDE VOOR DE PRIJZEN

Prijsvoorschrift 1942 vischafval.

Op grond van § 1 der Verordening № 23/1940 in verband met de artikelen 1 en 2 der Verordening № 115/1942 en in overeenstemming met § 2 der Verordening № 3/1940 van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied wordt, in overeenstemming met den Secretaris-Generaal van het Departement van Landbouw en Visscherij, bepaald:

Artikel 1.
Onder vischafval wordt in dit prijsvoorschrift verstaan afval, hetwelk is verkregen tengevolge van het be- of verwerken van visch, voor zoover dit afval niet bestemd is om tot menschelijk voedsel te dienen.

Artikel 2.
De prijs, tegen welken vischafval ten hoogste mag worden verkocht en afgeleverd, bedraagt ƒ 2,— per 100 kg af verwerker, exclusief verpakking.

Artikel 3.
Dit prijsvoorschrift kan worden aangehaald als "Prijsvoorschrift 1942 vischafval" en treedt op den dag na dien der afkondiging in de Nederlandsche Staatscourant in werking.

's-Gravenhage, 30 November 1942.

DE GEMACHTIGDE VOOR DE PRIJZEN,

Schokker

7-12-42.
vTe/Gr. * Taal en spelling: Het document is geschreven in de destijds geldende spelling (vóór de hervorming van 1947), gekenmerkt door het gebruik van de buigings-n ('den', 'welken') en de 'ch' in woorden als 'visch' en 'mensch'.
* Juridische basis: Het besluit steunt direct op verordeningen van de Rijkscommissaris (Seyss-Inquart), wat de ondergeschiktheid van de Nederlandse bureaucratie aan het Duitse bezettingsbestuur illustreert. Het benadrukt de samenwerking tussen de Gemachtigde voor de Prijzen en het Departement van Landbouw en Visscherij.
* Inhoud: De kern van het document is het vaststellen van een maximumprijs van 2 gulden per 100 kg voor visafval dat niet voor menselijke consumptie geschikt is. Dit wijst op een strakke regulering van zelfs de kleinste reststromen in de economie.
* Administratieve sporen: Linksonder staat een datum (7-12-42) en initialen (vTe/Gr.), wat waarschijnlijk duidt op de datum van administratieve verwerking of verzending en de betrokken klerk. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Tijdens deze jaren was er sprake van een geleide economie met strikte prijsbeheersing om inflatie en zwarte handel tegen te gaan, maar ook om middelen efficiënt aan te wenden voor de Duitse oorlogsmachine.

De Gemachtigde voor de Prijzen was een machtig ambt, ingesteld in 1940, dat toezicht hield op alle prijsvorming in Nederland. Visafval was in die tijd een belangrijke grondstof voor de productie van vismeel (voor veevoer) en industriële oliën, wat de noodzaak voor prijsregulering verklaart in een tijd van grote schaarste. Het feit dat er zelfs voor "afval" specifieke wetgeving werd opgesteld, toont aan hoe diep de controle van de overheid in het dagelijks economisch leven doordrong.