24 juli 1942. NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE

BANKIER: DE TWENTSCHE BANK N.V.
'S-GRAVENHAGE
POSTREKENING No. 224314

№ 105/79/1 M. 1942 27/7 [stempel met handgeschreven toevoeging]

AFD.: AFZET.
Dict.: WJS. typ.: CV.
No. 323/ '42.
toestel 29.

AAN DE VEILINGEN.

's-Gravenhage, 24 Juli 1942.

In aansluiting op onze circulaire no. 191/ '42 d.d. 8 Mei deelen wij U mede, dat de Heer
A. Bijl, Graaf Jan van Nassaustraat 3, Hillegersberg
thans ook als Treuhänder is aangewezen voor S. Hes, Nic. Maesstraat 63 te Amsterdam. [onderstreept met rood potlood/krijt]

Daar de Treuhänder de producten moet leveren aan de afnemers van den genoemden persoon zullen de toewijzingen op bovenstaanden Treuhänder moeten overgaan.

Wij verzoeken U, voorzoover het Uw veiling aangaat, de noodige maatregelen te treffen.

NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE.

Rb.V.V.O. [gevolgd door onleesbare parafen] Het document is een officiële circulaire van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale gericht aan de veilingen in Nederland. De kern van de boodschap is de aanstelling van een 'Treuhänder', de heer A. Bijl, voor de handelsactiviteiten van S. Hes uit Amsterdam.

De rode onderstreping van de naam "S. Hes" en zijn adres is een archivistisch of administratief spoor dat de aandacht vestigt op de persoon die wordt onteigend. De zakelijke, droge toon van de brief maskeert de gewelddadige realiteit van de economische uitsluiting van Joodse burgers. Dit document is een direct bewijsstuk van de 'Arisering' van de Nederlandse economie tijdens de Duitse bezetting. Een Treuhänder (bewindvoerder) werd door de bezetter aangesteld om het beheer over te nemen van bedrijven die eigendom waren van Joden of andere 'vijanden van het Rijk'. In de praktijk betekende dit de totale onteigening en eliminatie van Joodse ondernemers uit het economische leven.

Siegmund (S.) Hes was een Joodse commissionair in fruit. Door de aanstelling van A. Bijl als Treuhänder verloor Hes de zeggenschap over zijn handel en inkomsten. De Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale fungeerde hierbij als een rader in de bureaucratische machine die deze roof wettelijk en organisatorisch faciliteerde door de veilingen opdracht te geven de leveringen voortaan via de bewindvoerder te laten lopen. A. Bijl S. Hes