Ambtelijke memo / brief. 24 maart 1942. Afdeling Algemeene Zaken en Wettelijke Aansprakelijkheid. A’dam, 24/3 1942
Afd. Alg. Zaken en Wet. Aansprakelijkheid
Raadhuis
25/3/42 418 - 106/1/417

Spoed (in rood potlood)

Naar aanleiding van de circulaire van den B.M. d.d. 25 Febr. jl. betr. No VIII B/18 Afd. Alg. Z. en W.A. bericht ik u, dat met uitzondering van de C.M. de eigendommen van het M.W. na kantoortijd niet worden bewaakt.
Voor de marktkantoren op de algemeene dagmarkten wordt bewaking dezerzijds niet noodig geacht, omdat in deze kantoren slechts weinig meubilair en kantoor- en marktmateriaal des nachts achterblijft.
Het kantoor en het halgebouw op de Vischmarkt aan de De Ruyterkade wordt des nachts afgesloten. In deze lokaliteiten blijven des nachts onbewaakt achter: 2 kasregisters, 2 weegschalen, 3 handkarren, 4 lorries, ± 650 houten vischkisten, meubilair, huishoudboeken.
Wellicht tot nu toe is van dit materiaal door inbraak of diefstal nog nimmer iets verloren gegaan. Gelet op de tijdsomstandigheden en de wijze waarmede het bovengenoemde materiaal bij diefstal moeilijk te vervangen zal zijn, komt het mij gewenscht voor om na kantoortijd regelmatig (bijv. door een particuliere bewakingsmij) contrôle van het op de Vischmarkt staande gebouw te doen houden.
De op de C.M. staande eigendommen worden door het personeel dezer markt, dat in continudienst werkzaam is, bewaakt. Bovendien is sedert 21 Maart jl. de bewaking aldaar op de opgeslagen goederen van grossiers, versterkt met personeel van een particuliere bewakingsmij. met politiehonden, hetgeen i.v.m. het groote aantal diefstallen van den laatsten tijd noodzakelijk is.

(Kantlijnnotitie onderaan links:) meer met het oog op... Het document is een interne correspondentie van de gemeente Amsterdam betreffende de beveiliging van gemeentelijke eigendommen op markten tijdens de Duitse bezetting. De kernpunten zijn:

1. Beveiligingsstatus: De meeste marktkantoren worden na kantoortijd niet bewaakt omdat de waarde van de aanwezige goederen gering is.
2. Uitzondering Vischmarkt: Voor de Vischmarkt aan de De Ruyterkade wordt echter wél bewaking geadviseerd. Hoewel er nog geen diefstallen zijn gemeld, bevat het gebouw schaars materieel (zoals weegschalen en kasregisters) dat in oorlogstijd bijna onmogelijk te vervangen is.
3. Centrale Markt (C.M.): Hier is de beveiliging al strenger vanwege continudiensten. Sinds kort is daar zelfs een privaat beveiligingsbedrijf met politiehonden ingezet om de voorraden van grossiers te beschermen tegen de sterk toegenomen criminaliteit. Dit document stamt uit het voorjaar van 1942, een periode waarin de schaarste in bezet Nederland begon toe te nemen. De term "tijdsomstandigheden" in de tekst is een eufemisme voor de oorlogssituatie en de daarmee gepaard gaande tekorten. Metalen voorwerpen (zoals kasregisters en weegschalen) en transportmiddelen waren cruciaal voor de voedselvoorziening maar door de bezetter gevorderd of simpelweg niet meer te produceren. De toename van het aantal diefstallen, waar in de laatste alinea naar wordt verwezen, was een direct gevolg van de groeiende zwarte markt en de algemene nood in de stad. De inzet van politiehonden onderstreept de ernst van de situatie op de Centrale Markt. Gemeente Amsterdam