Archiefdocument
Origineel
12 januari 1943. De Directeur (van de Centrale Markt Amsterdam). Herrn A. Gombault, Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte für die Stadt Amsterdam. [Links boven, in rood potlood/inkt geschreven:]
extra
[Rechts boven:]
SV
[Kenmerk links:]
37/1/9 M.
[Adresblok:]
Herrn A.Gombault,
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte,
für die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid wijk 24
[Datum:]
12 Januar 1943.
[Inhoud:]
Hiermit teile ich Ihnen mit, dasz die Zufuhr
von Gemüse und Obst auf der "Centrale Markt",
Amsterdam am 12. Januar 1943 betrug:
Gemüse: 125.600 kg
Obst: -.-
Die Zufuhr von Gurken betrug nihil (vorigen
Dienstag am 5. Januar 1943 war die Gesamt-Zufuhr
von Gemüse 201.400 kg wovon nihil kg.Gurken).
Die Zufuhr per Waggon ist in dieser Ziffer
noch nicht begriffen; diese folgt bei der nächsten
Angabe.
Die Zufuhr per Waggon am. 11 Janur 1943
betrug:
Gemüse: 17.000 kg
Obst: 24.000 "
Der Direktor, Dit document is een dagelijkse rapportage van de aanvoer van levensmiddelen naar de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De directeur van de markt rapporteert de binnengekomen hoeveelheden groente (*Gemüse*) en fruit (*Obst*) aan de Duitse autoriteiten.
Opvallende details in de tekst:
* Hoeveelheden: Op 12 januari 1943 kwam er 125.600 kg groente binnen en helemaal geen fruit. Dit wordt vergeleken met een week eerder (5 januari), toen de aanvoer aanzienlijk hoger lag (201.400 kg).
* Specifieke producten: Er wordt specifiek vermeld dat er geen komkommers (Gurken) zijn binnengekomen.
* Logistiek: Er wordt een onderscheid gemaakt tussen de reguliere aanvoer en de aanvoer per spoorwegwagon. De cijfers voor de wagons van 11 januari (17.000 kg groente en 24.000 kg fruit) worden apart vermeld.
* Taalgebruik: Het document is in het Duits opgesteld, wat de directe controle van de bezetter op de voedselvoorziening onderstreept. Er staat een typefout in de laatste alinea: "Janur" in plaats van "Januar". Het document dateert uit januari 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De voedselvoorziening stond onder strikte controle van de nazi-administratie.
De geadresseerde, A. Gombault, werkte als Wirtschaftsreferent (economisch adviseur) voor de Beauftragte für die Stadt Amsterdam. De Beauftragte was Hans Böhmcker, de Duitse functionaris die direct toezicht hield op het Amsterdamse gemeentebestuur en burgemeester Edward Voûte.
Dergelijke rapportages waren essentieel voor de bezetter om de distributie en rantsoenering te beheren, maar ook om te bepalen hoeveel voedsel er eventueel naar Duitsland of naar de Wehrmacht kon worden afgevoerd. In 1943 begon de voedselschaarste in de Nederlandse steden nijpend te worden, wat de noodzaak voor deze nauwkeurige bureaucratische monitoring verklaart. De Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat) was het logistieke hart van deze voedselstroom. A. Gombault Wehrmacht