Getypte brief / rapportage.
Origineel
Getypte brief / rapportage. 9 februari 1943. De Directeur van de Centrale Markt, Amsterdam (waarschijnlijk namens het Amsterdamse marktwezen). Herrn A. Gombault, Wirtschaftsreferent (economisch referent) bij het bureau van de Beauftragte voor de stad Amsterdam. [Linksboven in rood potlood:] exh.
[Rechtsboven:] SV
[Kenmerk links:] 37/1/33 M.
[Adresblok:]
Herrn A. Gombault
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte
für die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid wijk 24
[Datum:] 9. Februar 1943.
Hiermit teile ich Ihnen mit, dasz die Zufuhr von
Gemüse und Obst auf der "Centrale Markt", Amsterdam am
Dienstag 9. Februar 1943 betrug:
Gemüse: 145.100 kg
Obst: 1.000 "
Sauerkraut: 48.500 "
Die Zufuhr von Gurken betrug nihil (vorigen Diens-
tag, am 2. Februar 1943 war die Gesammt-Zufuhr von
Gemüse 57.300 kg., wovon nihil kg. Gurken).
Die Zufuhr per Waggon ist in dieser Ziffer noch
nicht begriffen; diese folgt bei der nachsten Angabe.
Die Zufuhr per Waggon am 8. Februari 1943 betrug:
Gemüse: 51.900 kg
Obst: 20.200 "
Der Direktor,
--- Dit document is een kwantitatieve rapportage over de aanvoer van groenten, fruit en zuurkool op de Centrale Markthallen in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting.
- Inhoud: De directeur van de markt rapporteert de dagelijkse aanvoercijfers aan de Duitse autoriteiten. Opvallend is de gedetailleerde uitsplitsing per categorie en de expliciete vermelding van de afwezigheid van komkommers (nihil). Ook wordt er een onderscheid gemaakt tussen de algemene aanvoer en de aanvoer per spoorwagon, waarbij de wagon-cijfers van de voorgaande dag (8 februari) apart worden vermeld.
- Taalgebruik: De brief is opgesteld in het Duits, de officiële taal van het bezettingsbestuur. Er zijn echter duidelijke Nederlandse sporen zichtbaar: de naam "Centrale Markt" wordt aangehouden, en in de laatste alinea wordt "Februari" geschreven met de Nederlandse uitgang -i, terwijl elders de Duitse vorm "Februar" wordt gebruikt.
- Administratieve controle: Het feit dat deze cijfers dagelijks gerapporteerd moesten worden aan het bureau van de Beauftragte, onderstreept de totale controle die de Duitse bezetter wilde hebben over de voedselvoorziening en distributie in de stad.
--- De brief dateert van februari 1943, een periode waarin de voedselschaarste in de bezette gebieden toenam, hoewel de extreme honger van de latere oorlogsjaren nog niet was ingetreden.
- De Ontvanger: A. Gombault werkte voor de staf van Hans Böhmcker, de Beauftragte (gevolmachtigde) van de Rijkscommissaris voor de stad Amsterdam. Dit bureau zetelde inderdaad aan het Museumplein en had de supervisie over het Nederlandse gemeentebestuur. Zij controleerden of het Amsterdamse apparaat handelde in overeenstemming met de Duitse belangen.
- De Centrale Markt: De Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat waren het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening. Door deze stromen nauwgezet te monitoren, kon de bezetter toezien op de rantsoenering en eventuele vorderingen voor de Wehrmacht of transporten naar Duitsland.
- Transport: Het onderscheid tussen reguliere aanvoer (vaak per schip of wagen) en aanvoer "per Waggon" (trein) is cruciaal, omdat de spoorwegen onder direct militair toezicht stonden en vaak werden ingezet voor grootschalige transporten van en naar de grenzen. A. Gombault Marktwezen Wehrmacht