Getypte ambtelijke brief/rapportage.
Origineel
Getypte ambtelijke brief/rapportage. 19 februari 1943. De Directeur (vermoedelijk van de Centrale Markt Amsterdam). De heer A. Gombault, Wirtschaftsreferent bij het kantoor van de Beauftragte für die Stadt Amsterdam. [Linksboven handgeschreven:] Lahn
[Rechtsboven:] SV
[Adresblok:]
Herrn A. Gombault
Wirtschaftsreferent Büro Beauftragte
fur die Stadt Amsterdam,
Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid wijk 24
[Referentienummer links:] 37/1/42 M.
[Datum rechts:] 19. Februar 1943.
Hiermit teile ich Ihnen mit, dasz die Zufuhr von
Gemüse und Obst auf der "Centrale Markt", Amsterdam am
Freitag 19. Februar 1943 betrug:
Gemüse: 483.400 kg
Obst: 500 "
Sauerkraut: 36.000 "
Die Zufuhr von Gurken betrug nihil (vorigen Freitag
am 12. Februar 1943 war die Gesammt-Zufuhr von Gemuse
353.300 kg., wovon nihil kg. Gurken).
Die Zufuhr per Waggon ist in dieser Ziffer noch
nicht begriffen; diese folgt bei der nachsten Angabe.
Die Zufuhr per Waggon am 18. Februar 1943 betrug:
Gemüse: 4.800 kg
Obst: --- "
Der Direktor, Dit document is een kwantitatieve rapportage over de voedselvoorziening in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het geeft een gedetailleerd overzicht van de hoeveelheden groenten, fruit en zuurkool die op een specifieke dag (vrijdag 19 februari 1943) zijn aangevoerd bij de Centrale Markt.
Belangrijke observaties:
* Terminologie: Het gebruik van "nihil" voor nulleveringen (met name komkommers) is typerend voor administratief taalgebruik uit die tijd.
* Logistiek: Er wordt een onderscheid gemaakt tussen de reguliere aanvoer en de aanvoer per spoorwegwagon (per Waggon). De spoorwegaanvoer van de voorgaande dag (18 februari) wordt apart vermeld, wat duidt op een vertraging in de administratieve verwerking van transport over het spoor.
* Vergelijking: De rapportage trekt een vergelijking met de week ervoor (12 februari), waarbij een stijging in de totale groente-aanvoer te zien is (van ca. 353 ton naar 483 ton).
* Spelling: Let op archaïsche of foutieve spellingen zoals "dasz" (voor dass), "Gesammt-Zufuhr" (dubbele 'm') en het ontbreken van umlauten op woorden als "fur", "Gemuse" en "nachsten", wat vaak voorkwam op schrijfmachines die niet volledig waren aangepast aan de Duitse taalset. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). De voedselvoorziening stond onder strikte controle van de bezetter via het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening en lokale Duitse toezichthouders.
De geadresseerde, A. Gombault, was een Nederlandse ambtenaar die fungeerde als Wirtschaftsreferent (economisch adviseur). Hij werkte onder de Beauftragte für die Stadt Amsterdam, Hans Böhmcker. Het kantoor was gevestigd aan het Museumplein 19, een pand dat door de Duitsers was gevorderd.
Dergelijke rapportages waren essentieel voor de bezetter om grip te houden op de distributie van schaarse goederen. Hoewel 1943 nog niet de extreme honger van de "Hongerwinter" (1944-1945) kende, was er al wel sprake van een strikt distributiesysteem en toenemende tekorten. De vermelde hoeveelheid fruit (slechts 500 kg voor de gehele stad op één dag) illustreert de schaarste van luxere landbouwproducten in die periode. A. Gombault Rijksbureau