Dienstverslag of rapportage betreffende marktzaken. 19 mei 1939 (met referentie naar eerdere correspondentie uit 1937 en maart 1939). 27/45/’39 Blijkens schrijven 27/3/’39 dd 8-1 ’37 is B van Nes assistent
van de plek 312 Ten Katestraat J Rine. Sedert langen tijd
assisteert van Nes niet, terwijl Rine dekking van ver-
schillende kooplieden goederen in consignatie heeft die
hij dan tevens achter zijn stal staat te verkoopen. Het is
voorgekomen dat een kind achter zijn stal stond en dat
Rine nergens was te vinden. Rine leeft gescheiden van zijn
vrouw en het schijnt een publiek geheim dat er een
verhouding bestaat tusschen hem en de echtgenoote
van adressant, Timmerman, die hem af en toe zonder
toestemming assisteert. Een zoon van Rine heeft er hef-
tig tegen geprotesteerd dat, inplaats van zijn moeder
(de wettige echtgenoote van Rine), Mw. Timmerman achter
de stal stond. Het is ons bekend dat Rine maaglijder
is en daarom hebben wij wel eens wat door de vingers
gezien. Indien officieel toestemming wordt verleend dat
Mw Timmerman (zijn bijvrouw) hem mag assisteeren
dan wordt m.i. in deze omstandigheden de orde op de
markt niet gediend. Mw Timmerman heeft mij verklaard
dat haar man een zeer goed gesalarieerde positie heeft
en zij belangloos Rine wil assisteeren.

Amsterdam 19 Mei ’39
[Handtekening/Paraaf] Dit document is een ambtelijk rapport over de gang van zaken op de Ten Katemarkt in Amsterdam, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De kern van het probleem is een overtreding van de marktvoorschriften:
1. Onjuiste assistentie: Hoewel B. van Nes de geregistreerde assistent is, wordt de kraam feitelijk bemand door een onbevoegde vrouw (Mw. Timmerman).
2. Handelsvoorschriften: Rine verkoopt goederen "in consignatie" van anderen, wat blijkbaar als ongewenst of onreglementair wordt beschouwd voor zijn specifieke standplaats.
3. Verwaarlozing: Er wordt melding gemaakt van een kind dat de stal beheert terwijl de koopman afwezig is.
4. Morele aspecten: De rapporteur maakt melding van een buitenechtelijke verhouding. Het gebruik van de termen "publiek geheim" en "bijvrouw" (een minnares of maîtresse) duidt op de morele normen van die tijd, waarbij persoonlijk gedrag van invloed was op de ambtelijke beoordeling van een vergunninghouder.

De rapporteur toont een zekere mate van menselijkheid door te vermelden dat Rine "maaglijder" is, wat eerder als excuus diende voor coulance, maar concludeert dat de huidige situatie (de inmenging van de "bijvrouw") de orde op de markt schaadt. * Ten Katestraat: Een bekende marktstraat in Amsterdam-West (Oud-West), die sinds 1912 een officiële dagmarkt huisvest.
* Tijdsbeeld: 1939 was een jaar van grote bureaucratische controle op de handel. De markt was streng gereglementeerd om eerlijke concurrentie en orde te waarborgen.
* Sociaal-historisch: De brief illustreert hoe privéleven en zakelijk recht in deze periode nauw met elkaar verweven waren. Een protesterende zoon en de bemoeienis van de inspectie met een "bijvrouw" laten zien dat de markt niet alleen een economische plek was, maar ook een sociale gemeenschap met strikte (vaak conservatieve) gedragscodes. De opmerking dat Mw. Timmerman "belangloos" helpt omdat haar eigen man een goed inkomen heeft, was bedoeld om haar goede bedoelingen te onderstrepen, maar wordt door de inspecteur terzijde geschoven. J. Rine (koopman) B. van Nes (officiële assistent) Mw. Timmerman ("bijvrouw") de heer Timmerman (echtgenoot van Mw. Timmerman) zoon van Rine.