Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen en stempels. 16 Augustus 1943 (ontvangen 17 Augustus 1943 blijkens stempel). H.I. G. Jensch (Nieuwendijk 28) en Fa. N. Reeraade/J. Dake (Haarlemmerdijk 39). Den Heer Direkteur Markwezen, Afd. Visvoorziening, Alhier (Amsterdam). [Stempel linksboven:] No. 466/242/ M. 1943 17/8.
[Handgeschreven rechtsboven:] P (79)
[Handgeschreven paraaf middenboven:] niet leesbaar

Amsterdam 16 Augustus 1943.

Den Heer Direkteur Markwezen.
Afd. Visvoorziening/
Alhier.

Weledelgeboren Heer,,

Ondergeteekende H.I. G. Jensch en Fa. N. Reeraade (J.Dake) beide vischhandelaren deelen U hierby het volgende mee:
Het zal U bekend zyn dat sinds 9 Augustus er een nieuwe regelingheeft plaats gevonden voor de z.g. Visch en Fruitzaken en wel zoo dat zy die als hoofdartikel fruit verkochten thans hunne zaken zien veranderen in een greenten en fruitzaak, en zy die in hoofdzaak altyd visch verkocht hebben zich thans moeten schikken onder de vischzaken.
Op deze grond meenen ondergeteekende ook gelyk de viszaken recht te hebben op de teewyzing [sic] bevroren schol.
Daar ondergeteekende J.Dake Woensdag j.l. persoonlyk aanwezig was by de bespreking ter Uwer kanoore [sic] , waarbij beloofd werd ons in te schakelen was het een groote teleurstelling voor hen dat juist hun 2 namen van de lyst geschrapt waren.
Wy willen nog even opmerken, dat wy kunnen aantonen tientallen jaren steeds groote hoeveelheden gereekte en andere soorten visch verkocht hebben en wy in onze zaken dezelfde artikelen verkoopen als die zaken die thans voor toewyzing bevroren schol in aanmerking komen.
Wy zyn gaarne bereid dit verzoek mondeling toe te lichten.
Hopende dat dit verzoek spoedig in behandeling zal worden genomen, teeken wy,

Hoogachtend,

[Handtekeningen:]
J. Jensch
fa N. Reeraade
J. Dake

H. I. G. Jensch. N. Reeraade.
Nieuwendyk 28. Haarl.dyk 39
Tel: 49598. Tel: 49192.

[Handgeschreven tekst onderaan:]
bevroren schol
is afgelopen
Opb 8 [?]

[Stempel rechtsonder:] 46 B * Kern van de zaak: De brief is een bezwaarschrift van twee Amsterdamse vishandelaren tegen hun uitsluiting van de toewijzing van bevroren schol.
* Argumentatie: De afzenders beroepen zich op een nieuwe regeling van 9 augustus 1943 die onderscheid maakt tussen groenten/fruitzaken en viszaken. Omdat zij hoofdzakelijk vis verkopen, menen zij recht te hebben op de distributie van bevroren vis, net als reguliere viszaken.
* Opvallende details:
* Er wordt gerefereerd aan een mondelinge toezegging op het kantoor ("kanoore") die later niet werd nagekomen.
* De spelling bevat enkele typfouten ("greenten", "kanoore", "teewyzing") die kenmerkend zijn voor haastig getypte zakelijke correspondentie uit die tijd.
* De handgeschreven notitie onderaan ("bevroren schol is afgelopen") duidt erop dat het verzoek waarschijnlijk is afgewezen omdat de voorraad simpelweg op was.
* Toestand: Het document is een officiële doorslag of origineel op dun papier, voorzien van archiefkenmerken. Dit document stamt uit het midden van de Tweede Wereldoorlog (augustus 1943) in bezet Nederland. Tijdens de bezetting was de voedselvoorziening strikt gereguleerd door de overheid (de distributie). Het "Marktwezen" in Amsterdam speelde een cruciale rol in het toewijzen van schaarse goederen aan winkeliers.

Vis was een belangrijk volksvoedsel, maar door de oorlogsvoering op de Noordzee was de aanvoer van verse vis beperkt. "Bevroren schol" was een diepvriesproduct dat centraal werd beheerd en toegewezen. De herindeling van winkels ("Visch en Fruitzaken") wijst op de toenemende bureaucratisering en specialisatie die door de bezetter en de Nederlandse autoriteiten werd opgelegd om de schaarste te beheersen. De locaties (Nieuwendijk en Haarlemmerdijk) waren en zijn nog steeds belangrijke winkelstraten in het centrum van Amsterdam. G. Jensch J. Dake J. Jensch N. Reeraade Marktwezen