Archiefdocument
Origineel
-2-
Circ.No.36/'43 dd. 19 Maart 1943.
---------------------------------
GOED AFWIJKEND
BLOEMKOOL Sort.I boven 20 cm. over
den kop gemeten p. 100 st. f.32.- f. 25.60
" II vanaf 16-20 cm.
over d.kop gemeten " 100 " " 24.- " 19.20
" III vanaf 10-16 cm.
over d.kop gemeten " 100 " " 16.- " 12.80
POSTELEIN (glas) " 100 kg. " 50.- " 40.-
SLA (glas) (snij-& dunsel) " 100 " " 41.- " 32.80
SPINAZIE (natuur) " 100 " " 20.- " 16.-
RABARBER (glas) " 100 " " 28.- " 22.40
ANDIJVIE (glas) " 100 " " 32.- " 25.60
BOSPEEN (glas) 20 st.p.bos
0.4 kg.peen " 100 bs. " 27.- " 21.60
BOSSELDERIJ (glas) " 100 " " 6.50 " 5.20
PETERSELIE EN KERVEL (glas) " 100 " " 7.50 " 6.-
WITLOF ten hoogste 15 st.p.kg. " 100 kg. " 26.- " 20.80
meer dan 15 " " " " 100 " " 22.- " 17.60
TUINKERS " 100 " " 75.- " 60.-
SAVOYE KOOL (groen) " 100 " " 8.10 " 6.50
BOERENKOOL " 100 " " 8.10 " 6.50
SPRUITKOOL (geschoond) " 100 " " 32.- " 25.60
SPRUITENKOPPEN " 100 " " 7.50
PEEN z.LOF Sort.I v.20-50 gr.
(roode) gewasschen " 100 " " 10.- " 8.-
id. (gele) " 100 " " 3.70 " 3.-
GEKOOKTE KROTEN 3 st.of meer d.
3 st.per kg. " 100 " " 12.90
minder d.3 st.p.kg. " 100 " " 10.70
PREI tot 15 mm.Ø " 100 " " 7.30 " 5.80
KNOLSELDERIJ
zonder lof van 4--6 cm.Ø " 100 " " 10.- " 8.-
WITTE UIEN " 100 " " 8.70 " 7.-
ROODE UIEN " 100 " " 9.90 " 7.90
SJALOTTEN " 100 " " 12.60 " 10.10
RAMENAS " 100 " " 10.- " 8.-
SAVOYE KOOL (groen) schelk " 100 " " 25.- " 20.-
RAAPSTELEN tot 20 cm. " 100 " " 18.40
APPELEN : IA A. B.
Groep I: Cox Oranje Pippin enz. " 100 " f.80.- f.57.- f.35.50
" II: Goudreinetten " " 100 " " 57.- " 44.- " 27.-
" III: Brab.bellefleur " " 100 " " 51.- " 41.- " 26.50
" IV: Jacques Lebel " " 100 " " - " 35.50 " 26.50
" V: overige soorten " 100 " " - " 32.50 " 21.-
Wij wijzen U erop, dat voor de niet in onze circulaire genoemde
producten, ingevolge de bekendmaking op grond van artikel I van de
Prijzenbeschikking 1941 Groenten en Fruit, de laatst aangegeven prijzen
blijven gelden.
UITSCHOT.
Producten die onder normale omstandigheden afgekeurd zouden
moeten worden, mogen thans als "uitschot" worden geveild tegen 50 %
van den voor het afwijkende product vastgestelden prijs.
-3-
--- Dit document is een officiële prijslijst voor groenten en fruit, uitgegeven in maart 1943. Het bevat gedetailleerde prijsstellingen per 100 eenheden (stuks, kilo's of bossen) voor een breed scala aan landbouwproducten.
De lijst maakt een strikt onderscheid tussen verschillende kwaliteitsklassen:
* Kwaliteit: Er wordt onderscheid gemaakt tussen "GOED" en "AFWIJKEND". Voor appels zijn er zelfs drie categorieën (IA, A en B).
* Specificaties: Prijzen worden bepaald door specifieke kenmerken zoals de grootte (bijv. bloemkool boven 20 cm of prei tot 15 mm diameter), gewicht per eenheid, of de wijze van presentatie (bijv. peen "gewasschen" of "zonder lof").
* Variëteiten: Bij appels worden specifieke rassen genoemd zoals de Cox Oranje Pippin, Goudreinetten en Brabantse Bellefleur.
Onderaan de pagina staat een bepaling over "uitschot" (afgekeurde producten), die tegen 50% van de prijs voor "afwijkende" producten verkocht mogen worden. Dit duidt op een poging om alle beschikbare voedselbronnen te benutten, zelfs als de kwaliteit ondermaats was.
--- Het document dateert uit 1943, een periode waarin Nederland bezet was door nazi-Duitsland. De voedselvoorziening was in deze jaren een cruciaal en streng gereguleerd onderdeel van de economie. Om inflatie en zwarte handel tegen te gaan, stelde de bezetter via organen zoals het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd strikte maximumprijzen vast.
De verwijzing naar de "Prijzenbeschikking 1941 Groenten en Fruit" toont aan dat dit document onderdeel was van een groter bureaucratisch systeem van prijsbeheersing. In 1943 begon de voedselsituatie in Nederland nijpend te worden door vorderingen door de bezetter en logistieke problemen. Dergelijke circulaires waren essentieel voor handelaren, veilingen en winkeliers om te weten binnen welke wettelijke marges zij mochten opereren. Het systeem van kwaliteitsklassen zorgde ervoor dat er geen "verborgen" prijsverhogingen plaatsvonden door mindere kwaliteit voor de prijs van goede kwaliteit te verkopen. Rijksbureau