Archiefdocument
Origineel
NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE
BANKIER: DE TWENTSCHE BANK N.V.
'S-GRAVENHAGE
POSTREKENING No. 224314
No. 105/3/32 M. 1943 4. [handgeschreven stempel]
D I R E C T I E.
Dict.: FA. Typ.: JL.
Rb.V.V.O.
No. 73/'43.
AAN DE GEADRESSEERDE
VEILINGSVEREENIGING.
's-Gravenhage, 13 Augustus 1943.
Met goedkeuring van den Secretaris-Generaal van het Departement van Landbouw en Visscherij en den Gemachtigde voor de Prijzen maakt de bestuurder der Nederlandsche Groenten-en Fruitcentrale bekend.
De prijzen voor export naar Duitschland zijn als volgt vastgesteld, met ingang van Dinsdag, 17 Augustus 1943.
TOMATEN I, II, III, IV — per 100 kg. f. 16.--
KOMKOMMERS (groen, wit en geel)
Sort. IA vanaf 85 kg. per 100 st. " 100 st. " 13.50
" I van 70- 85 " " 100 " " 100 " " 11.--
" II " 60- 70 " " 100 " " 100 " " 8.50
" III " 50- 60 " " 100 " " 100 " " 5.50
KROPSLA Sort. I boven 20 kg. per 100 st. " 100 " " 2.--
BLOEMKOOL Sort. IA boven 27 cm.o.d.kop gemeten " 100 " " 14.--
" I van 22-27 " " " " " " 100 " " 11.--
" II " 18-22 " " " " " " 100 " " 8.--
PEEN ZONDER LOF Sort. II v.50 gram en hooger ongew. " 100 kg. " 4.50
KOOLRABI Sort. I boven 7 cm. ø " 100 st. " 3.--
ROODE KOOL " 100 kg. " 4.20
WITTE KOOL " 100 " " 3.20
STAMBOONEN (witte zonder draad) " 100 " " 18.--
AUGURKEN Sort. I " 100 " " 27.--
" II " 100 " " 17.--
" III " 100 " " 10.--
" IV " 100 " " 7.--
" I & II stippel " 100 " " 10.--
" III & IV " " 100 " " 3.--
PEREN Groep II Légipont-groep kwal.A. " 100 " " 25.--
" " B. " 100 " " 10.--
" III Beurré de Mérodegr.kwal.A. " 100 " " 22.--
" " B. " 100 " " 10.--
" IV overige soorten, kwal.A. " 100 " " 15.--
" " B. " 100 " " 10.--
MELOENEN (overige soorten) " 100 " " 20.--
DRUIVEN (Alicante) " 100 " " 70.--
De hiervoor vermelde prijzen gelden tevens als maximumprijzen voor het binnenland.
Voor de afwijkende kwaliteit bedraagt de maximumprijs 80% van den voor het goedgekeurde product vastgestelden prijs, uitgezonderd voor het product peren, daar hiervoor "B" kwaliteiten zijn vastgesteld.
BINNENLANDSCHE MAXIMUMPRIJZEN [KOLOM:] GOED [KOLOM:] AFWIJKEND
KROPSLA Sort. II v. 17-20 kg. p.% st.
per 100 st. f.1.50 f. 1.20
SLA dunsel, snij-& stoofsla per 100 kg. " 7.-- " 5.60
BLOEMKOOL Sort.III v.12-18 cm.o.d.kop gemeten
per 100 st. " 5.-- " 4.--
z.o.z. [zie ommezijde]
[Links onderaan stempel:] (A) 21976 - '42 - K 983
[Rechts onderaan handgeschreven:] 105/3
--- * Doel van het document: Dit is een officiële prijslijst en circulair gericht aan veilingsverenigingen. Het doel is het vastleggen van dwingende prijzen voor de export van landbouwproducten naar Duitsland en het bepalen van de maximale consumentenprijzen op de Nederlandse markt.
* Structuur: Het document is zeer systematisch opgebouwd. Per productgroep wordt de sortering (kwaliteit, gewicht of afmeting) gespecificeerd, gevolgd door de eenheid (per 100 stuks of per 100 kg) en de prijs in guldens.
* Terminologie: Termen als "Secretaris-Generaal", "Gemachtigde voor de Prijzen" en de specifieke kwaliteitsaanduidingen (Sort. IA, I, II) wijzen op een strak gereguleerde economie. De afkorting "z.o.z." onderaan geeft aan dat de lijst op de achterzijde van het originele blad doorloopt.
* Stempels en codes: De diverse archiefstempels en gedrukte codes onderaan (zoals 'K 983') zijn typisch voor bureaucratische documentatie uit de bezettingsperiode en dienden voor administratieve controle.
--- Dit document stamt uit augustus 1943, een periode waarin Nederland bezet was door nazi-Duitsland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Nederlandse economie was in deze jaren volledig ondergeschikt gemaakt aan de Duitse oorlogsvoering (Kriegswirtschaft).
De Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NGFC) was een overheidsorgaan dat de controle uitoefende over de gehele distributieketen van tuinbouwproducten. Door de enorme vraag vanuit Duitsland ontstonden in Nederland tekorten. Om deze tekorten en de daaruit voortvloeiende prijsstijgingen (inflatie en zwarte handel) te beheersen, stelde de bezetter via de Gemachtigde voor de Prijzen strikte prijsvoorschriften op.
De vermelding dat de prijzen gelden voor "export naar Duitschland" illustreert hoe de Nederlandse voedselvoorraad stelselmatig werd afgeroomd ten behoeve van de bezetter. De "maximumprijzen voor het binnenland" waren bedoeld om het sociale evenwicht in de bezette gebieden enigszins te bewaren, hoewel veel producten in de praktijk enkel nog via de zwarte markt of met distributiebonnen verkrijgbaar waren. E.