Archiefdocument
Origineel
11 juni 1943. Bedrijfschap voor Groenten en Fruit, Afdeeling Afzet. BEDRIJFSCHAP VOOR GROENTEN EN FRUIT.
Laan Copes van Cattenburch 62 's-Gravenhage.
AFDEELING: AFZET.
Dict. GH. Typ. MG.
Toestel 47.
No. G. 88/'43.
Rb.V.V.O.
AAN DE GEADRESSEERDE VEILING-
VERENIGING.
No. 105/16/1 M. 1943 15/6 's-Gravenhage, 11 Juni 1943.
Betr.: Verdeeling producten voor binnenlandschen handel.
Mijne Heeren,
Het is ons gebleken, dat niet door alle veilingen vol-
doende de hand wordt gehouden aan de regels voor de verdeeling der
producten, welke bestemd zijn voor de versche binnenlandsche consump-
tie.
Volgens deze regels, welke aanvankelijk als "Richtlijnen
inzake verdeeling ten behoeve van den binnenlandschen handel op de
veilingen" werden bekend gemaakt (circ. 613/'41 dd. 17/12/41) en la-
ter als "Verdeelingsreglement Veilingen" officieel werden vastgelegd
(Voedselvoorzieningsblad van 23 Januari 1943 No. 5), dient de toewij-
zing van producten aan den handel te geschieden aan de hand van pun-
tentoekenningen, welke gebaseerd zijn op ieders netto-aankoopen (in
guldens) voor de versche binnenlandsche consumptie in de jaren 1939
en 1940.
Wij wenschen er hier met nadruk op te wijzen, dat het bo-
venstaande met name ook geldt ten aanzien van z.g. "gelegenheidskoo-
pers" en dat het derhalve niet aangaat om, zooals in sommige gevallen
is geconstateerd, bepaalde personen te bevoorrechten, omdat zij de
veiling bij een incidenteel voorgekomen overdadigen aanvoer van een
product, uit de verlegenheid hebben geholpen door hiervan groote par-
tijen af te nemen.
De veilingen, die zich aan deze bevoorrechting schuldig
maken, dienen haar methode van toewijzen onmiddellijk grondig te her-
zien en in overeenstemming te brengen met het
"Verdeelingsreglement Veilingen".
Om misverstand te voorkomen zij opgemerkt, dat afwijkin-
gen van dit reglement, welke door het Bedrijfschap zijn goedgekeurd,
kunnen worden gehandhaafd.
Volledigheidshalve voegen wij hier nog aan toe, dat ook
in de toekomst ieder bijzonder geval de goedkeuring van het Bedrijf-
schap behoeft.
Hoogachtend,
BEDRIJFSCHAP VOOR GROENTEN EN FRUIT:
[Handtekeningen/Parafen] * Kernboodschap: Het Bedrijfschap voor Groenten en Fruit berispt veilingen die zich niet houden aan de officiële verdeelregels voor producten voor de binnenlandse markt.
* Problematiek: Veilingen geven voorrang aan zogenaamde "gelegenheidskopers". Dit zijn kopers die in tijden van overschot grote partijen opkopen en daarmee de veiling "uit de verlegenheid helpen". Volgens het Bedrijfschap is dit een ongeoorloofde bevoordeling.
* Regelgeving: De toewijzing van groenten en fruit moet strikt gebeuren op basis van een puntensysteem. Dit systeem is gebaseerd op de historische aankoopcijfers van handelaren uit de jaren 1939 en 1940 (vóór of aan het begin van de bezetting).
* Toneel: De brief is formeel, dwingend en bureaucratisch. Het dient als een officiële waarschuwing aan veilingbesturen om hun verdeelmethode direct aan te passen. Dit document stamt uit juni 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De economie en voedselvoorziening stonden onder streng toezicht van de bezetter via diverse "Bedrijfschappen".
Schaarste was aan de orde van de dag en bijna alles was op de bon (gerantsoeneerd). Om de distributie te beheersen en de zwarte handel tegen te gaan, werd de handel in versproducten volledig gereguleerd. Door terug te grijpen op aankoopcijfers uit 1939-1940 probeerde men een "eerlijke" verdeling te handhaven op basis van de vooroorlogse marktaandeelverhoudingen.
Het feit dat veilingen probeerden buiten de regels om te gaan met "gelegenheidskopers" duidt op de spanning tussen de starre centrale planning van de overheid/bezetter en de praktische, dynamische werkelijkheid van de veilinghandel, waar men bij incidentele overschotten snel van de voorraad af moest om bederf te voorkomen.