Archief 745
Inventaris 745-430
Pagina 19
Dossier 100
Jaar 1944
Stadsarchief

Getypte brief (doorslag of kopie).

27 april 1944. Van: Onbekend (ondertekend door "De Directeur", vermoedelijk van een plaatselijk distributiebureau of keuringsdienst). Aan: De Heer Directeur van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten te 's-Gravenhage.

Origineel

Getypte brief (doorslag of kopie). 27 april 1944. Onbekend (ondertekend door "De Directeur", vermoedelijk van een plaatselijk distributiebureau of keuringsdienst). De Heer Directeur van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten te 's-Gravenhage. 46a/69/1M. 27 April 1944. SV.

[handgeschreven blauw: Verzonden 27/4] [handgeschreven grijs: onleesbaar]

[handgeschreven blauw: Insp. t.k.] Den Heer Directeur van het
Bedrijfschap voor Visscherij
producten,

                                           2e Adelheidstraat 300,

                                           's-G r a v e n h a g e.
                                           ======================

         Hierbij meen ik het volgende onder

Uw aandacht te moeten brengen.
In tegenstelling met de Scheven-
ingsche grossiers, die zich strikt houden
aan het door U uitgevaardigde voorschrift
tot doorlevering van 5% overwicht, leveren
de grossiers uit Ymuiden vrijwel als regel
kisten visch, welke nauwelijks 50 kg. bevat-
ten in plaats van de voorgeschreven 52½ kg.
Veelal is het gewicht zelfs 49½ kg. Een uit-
zondering hierop maakt, naar mij werd ge-
rapporteerd, alleen de firma Busman alhier,
welke evenals de Scheveningsche grossiers,
steeds nauwgezet aan haar verplichtingen vol-
doet.
Ik zou het zeer op prijs stellen,
wanneer Uwerzijds naar de oorzaken van de
tekorten een onderzoek zou kunnen worden in-
gesteld en maatregelen ter verbetering zouden
kunnen worden getroffen.

                                           De Directeur, De brief is een formeel zakelijk schrijven waarin een misstand in de visdistributie wordt aangekaart. De kern van de klacht is dat visgrossiers uit IJmuiden (geschreven als "Ymuiden") structureel te lichte kisten vis leveren. Volgens de geldende voorschriften moet een kist vis 50 kg netto bevatten plus een "overwicht" van 5% (totaal 52,5 kg), waarschijnlijk om vochtverlies tijdens transport te compenseren. In IJmuiden blijkt men echter vaak slechts 49,5 tot 50 kg te leveren, terwijl de Scheveningse grossiers en één specifieke firma in IJmuiden ("firma Busman") zich wel netjes aan de regels houden. De toon is beleefd doch dringend, passend bij een ambtelijke correspondentie uit die tijd. Deze brief dateert van april 1944, de late fase van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van een strikt distributiesysteem voor voedsel. Het "Bedrijfschap voor Visscherijproducten" was een zogeheten publiekrechtelijk bedrijfsorgaan dat onder toezicht stond van de bezetter en verantwoordelijk was voor de regulering van de visserijsector.

Omdat voedsel schaars was, was nauwkeurige controle op gewichten van cruciaal belang. Fraude met gewichten kon leiden tot tekorten verderop in de distributieketen (bij de winkeliers en consumenten). De brief illustreert de bureaucratische controle die zelfs in oorlogstijd bleef voortbestaan om de eerlijke (of althans reglementaire) verdeling van de schaarse middelen te waarborgen. De vermelding van IJmuiden en Scheveningen benadrukt de rol van de twee belangrijkste Nederlandse vissershavens in de voedselvoorziening van die tijd.

Samenvatting

De brief is een formeel zakelijk schrijven waarin een misstand in de visdistributie wordt aangekaart. De kern van de klacht is dat visgrossiers uit IJmuiden (geschreven als "Ymuiden") structureel te lichte kisten vis leveren. Volgens de geldende voorschriften moet een kist vis 50 kg netto bevatten plus een "overwicht" van 5% (totaal 52,5 kg), waarschijnlijk om vochtverlies tijdens transport te compenseren. In IJmuiden blijkt men echter vaak slechts 49,5 tot 50 kg te leveren, terwijl de Scheveningse grossiers en één specifieke firma in IJmuiden ("firma Busman") zich wel netjes aan de regels houden. De toon is beleefd doch dringend, passend bij een ambtelijke correspondentie uit die tijd.

Historische Context

Deze brief dateert van april 1944, de late fase van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van een strikt distributiesysteem voor voedsel. Het "Bedrijfschap voor Visscherijproducten" was een zogeheten publiekrechtelijk bedrijfsorgaan dat onder toezicht stond van de bezetter en verantwoordelijk was voor de regulering van de visserijsector.

Omdat voedsel schaars was, was nauwkeurige controle op gewichten van cruciaal belang. Fraude met gewichten kon leiden tot tekorten verderop in de distributieketen (bij de winkeliers en consumenten). De brief illustreert de bureaucratische controle die zelfs in oorlogstijd bleef voortbestaan om de eerlijke (of althans reglementaire) verdeling van de schaarse middelen te waarborgen. De vermelding van IJmuiden en Scheveningen benadrukt de rol van de twee belangrijkste Nederlandse vissershavens in de voedselvoorziening van die tijd.

Gerelateerde Documenten 5