Zakelijke brief (doorslag of origineel met archiefaantekeningen). 1 juni 1944. Bedrijfschap voor Visscherijproducten, Afdeling Verdeeling, 's-Gravenhage. Den Heer Directeur van het Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam. BEDRIJFSCHAP VOOR VISSCHERIJPRODUCTEN

AFD. Verdeeling
BETREFFENDE zeevisch

BERICHT OP SCHRIJVEN VAN 26-4-1944 en 15-5-1944
No.
BIJ ANTWOORD VERMELDEN:
No. 11842/V/KK.
BIJLAGEN ......... STUKS, T.W.:

Den Heer Directeur van het
Marktwezen Amsterdam,
Jan van Galenstraat 14,
AMSTERDAM.-W-

'S-GRAVENHAGE, 1 Juni 1944.
2e ADELHEIDSTRAAT 300

[Stempel links:] Nº 46A/60/3
[Stempel:] M. 1944

Naar aanleiding van Uw bovenvermelde brieven hebben wij de door U gememoreerde kwestie betreffende het zenden van 2 vrachtauto's naar IJmuiden, ter plaatse doen onderzoeken.
Hierbij is ons gebleken, dat er op 24 April j.l. een partij van ruim 300 kisten zeer slappe zeevisch uit Delfzijl te IJmuiden was aangevoerd.
In overleg met het Bedrijfschap voor Visscherijproducten is toen besloten deze partij op de snelst mogelijke wijze naar Amsterdam en Haarlem te doen vervoeren.
Toen daarop door den Heer Krab naar een vervoergelegenheid werd omgezien, bleken er op dat tijdstip te IJmuiden geen vrachtauto's voor het vervoer aanwezig te zijn.
Als gevolg daarvan besloot de Heer Krab zich tot Uwen Dienst te wenden, met verzoek om voor vervoergelegenheid zorg te dragen.
Nadat de verdeeling te IJmuiden een aanvang had genomen, bleek, dat er enkele vrachtauto's waren gearriveerd, waaronder een groote vrachtwagen van N. Veerman uit Volendam, welke, hoewel voor eigen vervoer bestemd, onmiddellijk werden aangeboden. De Heer Krab was de meening toegedaan, dat het van zeer groot belang voor de vischvoorziening van de gemeente Amsterdam was, deze partij op de snelste manier in Uw gemeente te krijgen. Als gevolg daarvan voelde hij zich verplicht het hem gedane aanbod te moeten accepteeren.
Het komt ons daarom niet juist voor, genoemd persoon aansprakelijk te stellen voor de door Uwen dienst gemaakte kosten, daar deze - hoewel achteraf overbodig - toch gemaakt zijn in het belang van de vischvoorziening van de Gemeente Amsterdam.

BEDRIJFSCHAP VOOR VISSCHERIJPRODUCTEN,
(w.g.) [Onduidelijke handtekening]

--- * Kern van het geschil: Het Marktwezen van Amsterdam heeft kosten gemaakt door op verzoek twee vrachtwagens naar IJmuiden te sturen. Bij aankomst bleken deze niet meer nodig, omdat er lokaal al ander vervoer (van de firma N. Veerman uit Volendam) was geregeld. Het Marktwezen wilde deze "vergeefse" kosten verhalen op de heer Krab.
* Argumentatie: Het Bedrijfschap wijst de aansprakelijkheid af. Men voert aan dat de vis ("zeer slappe zeevisch") in staat van bederf verkeerde en dat snelheid geboden was om de voedselvoorziening van Amsterdam niet in gevaar te brengen. De beslissing van Krab om direct beschikbare wagens te gebruiken, ook al was de Amsterdamse hulp al onderweg, wordt verdedigd als een noodzakelijke handeling in het algemeen belang.
* Administratieve sporen: De brief bevat diverse archiefstempels en handgeschreven kanttekeningen (o.a. "afgedaan", "Insp.", en een datum 7-6-44), wat wijst op een actieve afhandeling binnen de bureaucratie van het Marktwezen en de betrokken inspectie.

--- * Oorlogstijd: De brief is gedateerd op 1 juni 1944, slechts vijf dagen voor D-Day. Nederland bevindt zich in de late fase van de Duitse bezetting. Voedselvoorziening is een kritieke prioriteit en staat onder streng toezicht van centrale organen zoals het Bedrijfschap.
* Logistieke schaarste: Transportmiddelen en brandstof waren in 1944 uiterst schaars door vorderingen door de Wehrmacht. Dat er "geen vrachtauto's aanwezig" waren in de haven van IJmuiden was destijds een structureel probleem.
* Bedrijfschap voor Visscherijproducten: Dit was een zogenaamd 'ordening-orgaan' binnen de nieuwe economische structuur die tijdens de bezetting werd opgezet (naar Duits model) om de productieketen van vis volledig te beheersen, van vangst tot distributie.
* Terminologie: "Slappe vis" is een vakterm voor vis die niet meer vers (stijf) is, maar zacht wordt door beginnend bederf. Gezien de gebrekkige koeling in die tijd was dit een acuut probleem dat onmiddellijk ingrijpen vereiste om de partij nog voor consumptie geschikt te houden.