Intern administratief bijblad/memo-formulier.
Origineel
Intern administratief bijblad/memo-formulier. Linksboven (in kader):
BIJBLAD VAN:
M. No. 46/A/62 194...
DOORGEZONDEN:
Handschrift (centraal):
G [paraf]
Is Inez Rijsberg
nog opgeroepen?
Ja
D [paraf]
Linksonder (drukkergegevens):
Stadsdrukkerij Amsterdam
8030-4-42-500-284 Het document betreft een korte, zakelijke correspondentie tussen twee ambtenaren. De eerste persoon (geparafeerd met een 'G') stelt de vraag of "Inez Rijsberg" nog is opgeroepen. De tweede persoon (geparafeerd met een 'D') antwoordt bevestigend met "Ja".
Het gebruik van de term "opgeroepen" is in de context van de oorlogsjaren (1942) zeer specifiek. Het duidt in de regel op een officiële oproep voor de Arbeitseinsatz (dwangarbeid) of, voor de Joodse bevolking van Amsterdam, de oproep voor deportatie naar de kampen (vaak eufemistisch "tewerkstelling in het Oosten" genoemd). Het document toont de kille, administratieve afhandeling van individuele gevallen binnen het bureaucratische apparaat van de bezette stad. De naam Inez Rijsberg komt voor in de archieven van de Holocaust. Inez Rijsberg was een Joodse vrouw, geboren op 22 april 1920 in Amsterdam. Gezien de datum op het formulier (1942) en de aard van de vraag ("nog opgeroepen?"), is dit document hoogstwaarschijnlijk een direct bewijsstuk van het administratieve proces dat leidde tot haar deportatie.
Volgens historische bronnen (zoals het Joods Monument) is Inez Rijsberg op 30 september 1942 vermoord in Auschwitz. Dit kleine briefje legt het moment vast waarop de Amsterdamse bureaucreatie haar status controleerde voordat zij naar de vernietigingskampen werd gestuurd. Het is een treffend voorbeeld van de 'banaliteit van het kwaad' in de gemeentelijke administratie tijdens de bezettingsjaren. M. No Gemeente Amsterdam