Technische situatietekening / Bestratingsplan.
Origineel
Technische situatietekening / Bestratingsplan. 1936 (met handgeschreven notitie van 19.1.37). Hoofdtitels en algemene tekst (linksboven):
PUBLIEKE WERKEN AMSTERDAM.
AFDEELING BESTRATINGEN.
1936.
SITUATIE NIEUWMARKT.
SCHAAL 1 A 200.
Locatie-aanduidingen op de kaart:
* DE WAAG. (centraal gebouw)
* NIEUWMARKT
* BLOEDSTRAAT
* MONNIKENSTRAAT
* ZEEDIJK
* KONINGSSTRAAT
* DIJKSTRAAT
* KEIZERSSTRAAT
* GELDERSCHEKADE
* RECHTBOOMSLOOT
VERKLARING (Legenda):
* BESTAANDE TOESTAND
* NIEUWE OF BLIJVENDE TOESTAND
* GAZONBESCHERMER HEK ENZ:
* ASPHALTGRENS
* LANTAARN
* LANTAARN TEVENS TRAMMAST
* TRAMMAST.
* ZUIL VOOR MARKTKRAAMVERLICHTING
* PAPIERBAK.
* BRANDMELDER
* PUT VAN STRAATRIOOL
* TROTTOIRKOLK
* ROOSTERPUT
* BESTAANDE BOOMEN.
* NIEUWE BOOMEN.
* KELDERLUIK OF HOEKJEK.
Notitie (rechtsonder):
Nieuwmarkt.
Schaal. 1-200.
P.W.B.S. 19.1.37. N. 188. Dit document is een gedetailleerde technische kaart van de Nieuwmarkt in Amsterdam, vervaardigd door de Afdeling Bestratingen van Publieke Werken. De kaart dient om de fysieke inrichting van het plein en de omliggende straten vast te leggen en waarschijnlijk om geplande wijzigingen (de "nieuwe toestand") aan te geven.
De focus ligt op de infrastructuur op straatniveau: bestratingstypes (asfaltgrenzen), straatmeubilair (lantaarns, papierbakken, brandmelders), riolering (putten en kolken) en groenvoorziening (bestaande en nieuwe bomen). Ook de tramweginfrastructuur is ingetekend, inclusief de specifieke "lantaarns tevens trammast". De aanwezigheid van "zuilen voor marktkraamverlichting" benadrukt de functie van het plein als marktplaats. De gebouwnummers van de omringende panden zijn nauwkeurig genoteerd, wat de kaart bruikbaar maakt voor kadastrale of gemeentelijke administratie. De kaart dateert uit de jaren 1936-1937, een periode waarin Amsterdam werkte aan de modernisering van haar binnenstad. De Nieuwmarkt is een van de oudste pleinen van de stad, met De Waag (oorspronkelijk de Sint-Antoniespoort uit 1488) als markant middelpunt.
Dergelijke kaarten van Publieke Werken zijn essentieel voor historisch onderzoek naar de stedelijke ontwikkeling. Ze tonen niet alleen hoe de stad eruitzag vóór de grote saneringen en de aanleg van de metro in de jaren 70, maar ook welke technologische middelen (zoals brandmelders en specifieke marktverlichting) in die tijd gangbaar waren. De vermelding van "kelderluiken" herinnert aan de typische Amsterdamse architectuur waarbij pakhuizen en woningen direct vanaf de straat bevoorraad werden. Publieke Werken