Archief 745
Inventaris 745-283
Pagina 144
Dossier 28
Jaar 1939
Stadsarchief

Dienstbrief van de gemeente Amsterdam.

9 augustus 1939. Van: Dienst van het Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14.

Origineel

Dienstbrief van de gemeente Amsterdam. 9 augustus 1939. Dienst van het Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14. [Briefhoofd met wapen van Amsterdam]
MARKTWEZEN AMSTERDAM HG.
TELEFOONNUMMER 85151

VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

Verzonden 9/8 [handgeschreven]

No. 29/24/3 M.
BIJLAGE
ONDERWERP:

AMSTERDAM (W.) 9 Augustus 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer A. Crost,
Kinderdijkstraat 2,
Amsterdam-Zuid.
Wijk 22 B.

Aangezien U gedurende langer dan drie weken in ge-
breke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw
plaats op de ~~markt~~ Nieuwmarkt
te betalen, waarschuw ik U hierby, dat U alsnog vóór 13 Augustus
a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wys U er met nadruk op, dat, indien U langer in
gebreke blyft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel
11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 14 Augustus
a.s. onherroepelyk wordt ingetrokken.
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw
verplichtingen te voldoen (byvoorbeeld omdat U steun geniet;
in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellyk
myn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden
voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

De Directeur,

[Onderaan de pagina:]
A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. * Formele toon: De brief hanteert een strikte, ambtelijke toon met een duidelijke waarschuwing. Het gebruik van de 'y' in woorden als 'hierby', 'wys' en 'blyft' is kenmerkend voor de toenmalige spelling of de instelling van de typemachine.
* Inhoud: De geadresseerde heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken. Er wordt een ultimatum gesteld (13 augustus) met de dreiging dat de vaste marktplaats per direct (14 augustus) vervalt.
* Sociale clausule: Opvallend is de expliciete vermelding van verzachtende omstandigheden (steun genieten of ziekenhuisopname). Dit getuigt van een gereguleerd systeem waarin rekening werd gehouden met de precaire sociaaleconomische positie van marktkooplieden in de jaren dertig.
* Correcties: Het woord "markt" is met x-tekens overgetypt en handmatig gecorrigeerd naar "Nieuwmarkt", wat wijst op een gepersonaliseerd standaardsjabloon. Deze brief dateert van vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De Dienst van het Marktwezen was destijds gevestigd bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat.

De geadresseerde, Abraham Crost (geboren in 1897), was een Joodse marktkoopman. De Kinderdijkstraat in de Rivierenbuurt was een buurt waar in die tijd veel Joodse Amsterdammers woonden. In de context van de Holocaust krijgt dit schijnbaar alledaagse administratieve document een tragische lading: Abraham Crost werd in 1942 weggevoerd en vermoord in Auschwitz. Dergelijke documenten zijn vaak bewaard gebleven in archieven die na de oorlog zijn samengesteld om het leven en de bezittingen van vervolgde burgers te reconstrueren.

Samenvatting

  • Formele toon: De brief hanteert een strikte, ambtelijke toon met een duidelijke waarschuwing. Het gebruik van de 'y' in woorden als 'hierby', 'wys' en 'blyft' is kenmerkend voor de toenmalige spelling of de instelling van de typemachine.
  • Inhoud: De geadresseerde heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken. Er wordt een ultimatum gesteld (13 augustus) met de dreiging dat de vaste marktplaats per direct (14 augustus) vervalt.
  • Sociale clausule: Opvallend is de expliciete vermelding van verzachtende omstandigheden (steun genieten of ziekenhuisopname). Dit getuigt van een gereguleerd systeem waarin rekening werd gehouden met de precaire sociaaleconomische positie van marktkooplieden in de jaren dertig.
  • Correcties: Het woord "markt" is met x-tekens overgetypt en handmatig gecorrigeerd naar "Nieuwmarkt", wat wijst op een gepersonaliseerd standaardsjabloon.

Historische Context

Deze brief dateert van vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De Dienst van het Marktwezen was destijds gevestigd bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat.

De geadresseerde, Abraham Crost (geboren in 1897), was een Joodse marktkoopman. De Kinderdijkstraat in de Rivierenbuurt was een buurt waar in die tijd veel Joodse Amsterdammers woonden. In de context van de Holocaust krijgt dit schijnbaar alledaagse administratieve document een tragische lading: Abraham Crost werd in 1942 weggevoerd en vermoord in Auschwitz. Dergelijke documenten zijn vaak bewaard gebleven in archieven die na de oorlog zijn samengesteld om het leven en de bezittingen van vervolgde burgers te reconstrueren.

Kooplieden in dit dossier 10