Archief 745
Inventaris 745-283
Pagina 145
Dossier 28
Jaar 1939
Stadsarchief

Officiële waarschuwingsbrief / betalingsherinnering.

24 augustus 1939. Van: De Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam (W.). Dossier: 29/25/1

Origineel

Officiële waarschuwingsbrief / betalingsherinnering. 24 augustus 1939. De Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam (W.). [Logo Gemeente Amsterdam]
MARKTWEZEN AMSTERDAM HG.
TELEFOONNUMMER 85151

No. 29/25/1 M.
BIJLAGE
ONDERWERP:

[Handgeschreven in potlood:] Miranda, 28/8

VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

AMSTERDAM (W.) 24 Augustus 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN Mw.A.v.Kleef-Crost,
Lepelstraat 1 II,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 10.

Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de ~~markt~~ Nieuwmarkt te betalen, waarschuw ik U hierby, dat U alsnog vóór 27 Augustus a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.

Ik wys U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blyft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 28 Augustus a.s. onherroepelyk wordt ingetrokken.

Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (byvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellyk myn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

De Directeur,

[Onderaan links:]
A.Z. MODEL NO. B. 10.000-6-'38-1633. * Inhoud: De brief is een sommatie aan mevrouw Van Kleef-Crost. Zij heeft een achterstand van meer dan drie weken in het betalen van het marktgeld voor haar vaste staanplaats op de Nieuwmarkt. De brief stelt een harde deadline: betalen vóór 27 augustus 1939, anders wordt de vergunning voor de standplaats per 28 augustus ingetrokken op basis van het marktreglement.
* Uitzonderingen: De tekst laat ruimte voor coulance indien er sprake is van overmacht, zoals ziekte of financiële nood ("steun"), mits dit direct gemeld wordt. Dit getuigt van de bureaucratische maar ook sociale regels van die tijd.
* Taalgebruik: Het taalgebruik is formeel en direct ("waarschuw ik U hierby", "met nadruk"). Opvallend is het gebruik van de 'y' in plaats van de 'ij' in woorden als hierby, wys, blyft en onmiddellyk, wat destijds gebruikelijk was in ambtelijke spelling.
* Annotatie: De handgeschreven naam "Miranda" met de datum "28/8" verwijst zeer waarschijnlijk naar de Amsterdamse wethouder Monne de Miranda, die onder andere verantwoordelijk was voor de markten. De datum 28/8 correspondeert met de dag waarop de intrekking van de standplaats zou ingaan. * Tijdsbeeld: De brief is gedateerd op 24 augustus 1939, slechts een week voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (de Duitse inval in Polen op 1 september). Het dagelijks leven en de handhaving van gemeentelijke verordeningen gingen op dat moment nog gewoon door.
* Locatie: De Lepelstraat en de Nieuwmarkt bevonden zich in het hart van de oude Amsterdamse Jodenbuurt. Veel marktkooplieden op de Nieuwmarkt waren van Joodse afkomst. Gezien de naam van de geadresseerde en de locatie is het aannemelijk dat zij deel uitmaakte van deze gemeenschap.
* Sociaal-economisch: De verwijzing naar "steun" (werkloosheidsuitkering) in de brief herinnert aan de economische crisis van de jaren '30, waarbij veel kleine zelfstandigen en marktkooplieden moeite hadden om het hoofd boven water te houden.
* Monne de Miranda: De vermelding van zijn naam is historisch wrang; de socialistische wethouder De Miranda zette zich in voor de armen in de stad, maar werd tijdens de bezetting vanwege zijn Joodse afkomst door de nazi's vervolgd en in 1942 in concentratiekamp Amersfoort vermoord. Gemeente Amsterdam Marktwezen

Samenvatting

  • Inhoud: De brief is een sommatie aan mevrouw Van Kleef-Crost. Zij heeft een achterstand van meer dan drie weken in het betalen van het marktgeld voor haar vaste staanplaats op de Nieuwmarkt. De brief stelt een harde deadline: betalen vóór 27 augustus 1939, anders wordt de vergunning voor de standplaats per 28 augustus ingetrokken op basis van het marktreglement.
  • Uitzonderingen: De tekst laat ruimte voor coulance indien er sprake is van overmacht, zoals ziekte of financiële nood ("steun"), mits dit direct gemeld wordt. Dit getuigt van de bureaucratische maar ook sociale regels van die tijd.
  • Taalgebruik: Het taalgebruik is formeel en direct ("waarschuw ik U hierby", "met nadruk"). Opvallend is het gebruik van de 'y' in plaats van de 'ij' in woorden als hierby, wys, blyft en onmiddellyk, wat destijds gebruikelijk was in ambtelijke spelling.
  • Annotatie: De handgeschreven naam "Miranda" met de datum "28/8" verwijst zeer waarschijnlijk naar de Amsterdamse wethouder Monne de Miranda, die onder andere verantwoordelijk was voor de markten. De datum 28/8 correspondeert met de dag waarop de intrekking van de standplaats zou ingaan.

Historische Context

  • Tijdsbeeld: De brief is gedateerd op 24 augustus 1939, slechts een week voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (de Duitse inval in Polen op 1 september). Het dagelijks leven en de handhaving van gemeentelijke verordeningen gingen op dat moment nog gewoon door.
  • Locatie: De Lepelstraat en de Nieuwmarkt bevonden zich in het hart van de oude Amsterdamse Jodenbuurt. Veel marktkooplieden op de Nieuwmarkt waren van Joodse afkomst. Gezien de naam van de geadresseerde en de locatie is het aannemelijk dat zij deel uitmaakte van deze gemeenschap.
  • Sociaal-economisch: De verwijzing naar "steun" (werkloosheidsuitkering) in de brief herinnert aan de economische crisis van de jaren '30, waarbij veel kleine zelfstandigen en marktkooplieden moeite hadden om het hoofd boven water te houden.
  • Monne de Miranda: De vermelding van zijn naam is historisch wrang; de socialistische wethouder De Miranda zette zich in voor de armen in de stad, maar werd tijdens de bezetting vanwege zijn Joodse afkomst door de nazi's vervolgd en in 1942 in concentratiekamp Amersfoort vermoord.

Locaties

Centrale Markt Nieuwmarkt

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Sla Kruidenier (Droog): Meel Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Hart Vleeswaren: Vlees

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen Kamp Amersfoort

Organisaties

Gemeente Amsterdam Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 10