Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 18 oktober 1916. [Rechtsboven]
Amsterdam 18 October 1916
Nassaukade 353
[Midden]
Edelachtbare Heer F. M. Wibaut
Voorzitter v d Levensmiddelen commissie
te Amsterdam.
[Links]
Edelachtb. Heer,
[Inhoud]
Ondergeteekenden, allen grossiers in aardappelen wonende en hunne zaken drijvende te Amsterdam verzoeken U dringend een onderhoud en zoo spoedig mogelijk tijd en plaats te willen bepalen.
In afwachting
Hoogachtend
[Handtekeningen]
C. de Jonas
Jac Knoop
C Stam
H v d Pas.
D Baas Jr.
[Marginale notitie linksonder, mogelijk door een ambtenaar:]
lees
Inschr 2/4 * Handschrift: Het document is geschreven in een verzorgd, zakelijk cursief handschrift dat kenmerkend is voor de vroege 20e eeuw. De tekst is goed leesbaar, met uitzondering van de handtekeningen die, zoals gebruikelijk, meer zwierig zijn aangezet.
* Toon: De toon is uiterst formeel en respectvol ("Edelachtbare Heer"), maar de woordkeuze ("verzoeken U dringend") wijst op een hoge mate van urgentie.
* Inhoud: De kern van de brief is een verzoek van een groep aardappelhandelaren om een spoedige ontmoeting met de voorzitter van de Levensmiddelencommissie. Er wordt geen specifieke reden genoemd, maar de context van de datum (1916) maakt de aanleiding duidelijk.
* Administratieve sporen: Linksonder staat een korte krabbel ("lees / Inschr 2/4"), wat duidt op een administratieve verwerking door het secretariaat van de commissie of een archiveringsteken. Dit document stamt uit de periode van de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, had de oorlog enorme gevolgen voor de voedselvoorziening door de Britse blokkade en de beperkte import. In Amsterdam werd de Levensmiddelencommissie opgericht om de distributie en prijzen van schaarse goederen, zoals aardappelen, te reguleren.
F.M. Wibaut (bekend als "Machtige Wibaut") was in die tijd een invloedrijk SDAP-wethouder in Amsterdam. Hij speelde een cruciale rol in de voedselvoorziening en het voorkomen van hongersnood in de stad. De aardappelgrossiers vreesden waarschijnlijk voor hun handelsbelangen of hadden te maken met nieuwe distributieregels die hun bedrijfsvoering bemoeilijkten. In 1916 en 1917 liepen de spanningen rondom aardappelen hoog op, wat uiteindelijk culmineerde in het bekende 'Aardappeloproer' van 1917. Deze brief is een directe getuigenis van de druk waaronder de voedselketen in die jaren stond. C. Stam C. de Jonas D. Baas F.M. Wibaut H. v.d. Pas M. Wibaut