W. Kraan

Getypte nominatieve lijst (loonaffiche/salarisoverzicht).

* **Inhoud:** Het document bevat een alfabetische lijst van ambtenaren met hun totale jaarsalaris over 1940. De tekst in de koptekst verwijst naar "stamkaarten", wat aangeeft dat dit een uittreksel is uit de centrale personeelsadministratie. * **Salarisverhoudingen:** Er is een aanzienlijk verschil in bezoldiging zichtbaar. De meeste ambtenaren verdienen tussen de 1.500 en 2.000 gulden. Uitschieters zijn de lagere bedragen (zoals A.H. Klaassens met 610,88 gulden, mogelijk een deeltijd- of juniorfunctie) en de hoge bedragen (zoals Dr. A.v.d. Laan met 6.550,08 gulden, wat duidt op een hoge academische of leidinggevende positie). * **Administratieve tekens:** * De handgeschreven kruisjes ('x') bij A.H. Drukker en Dr. A.v.d. Laan en de diverse schuine strepen/vinkjes achter bedragen wijzen op een handmatige verificatie door een accountant of administrateur. * Onderaan staat de term "Transporteeren", wat betekent dat het totaalbedrag (76.978,77 gulden) wordt overgedragen naar een volgende pagina van de lijst.

Personeelsregister / Salarisadministratie (handgeschreven grootboek).

* **Structuur:** Het document is opgedeeld in functionele groepen. Bovenaan staan de administratieve en toezichthoudende functies (Contrôleurs, Schrijvers), ingedeeld in Salarisgroep I en II. Onderaan is een aparte sectie voor "WERKLIEDEN" (Groep II en IV), bestaande uit technische en facilitaire rollen. * **Financiële verandering:** Er is sprake van een algemene loonsverhoging. Voor de contrôleurs stijgt het basissalaris bijna uniform van 1800 naar 1900 gulden. Bij de werklieden wordt het loon per week of per uur (bijv. 31,20 naar 32,88) omgerekend naar een jaargrondslag. * **Pensioenen:** Verschillende opmerkingen verwijzen naar de "P.W. 1922" (Pensioenwet 1922), specifiek artikel 150, wat duidt op een regeling voor ambtenarenpensioenen. * **Inhoudelijke details:** * **Ongehuwdenkorting:** Bij de schrijvers (Groeneveld en Lobbes) wordt melding gemaakt van een "3% Ongehuwdenkorting", een fiscale maatregel uit die tijd waarbij vrijgezellen minder netto overhielden. * **Overdiensturen:** Bij de werklieden wordt het jaarsalaris inclusief een vast bedrag aan overuren berekend.

Administratief kasboek/grootboekblad (mogelijk een salarislijst of gratificatielijst).

Het document is een administratief overzicht, waarschijnlijk bedoeld voor het berekenen van bonussen, eindejaarsuitkeringen of een specifiek toeslagpercentage over het jaar 1941. 1. **Berekeningswijze:** Bij de eerste groep namen staat een basisbedrag vermeld met een percentage (veelal 50%, soms 45% of 40%). Dit resulteert in een uitgekeerd bedrag in de rechterkolom. Bij de tweede groep (vanaf Van Meukelen) ontbreekt de berekening, maar is enkel het eindbedrag genoteerd. 2. **Correcties:** Er zijn diverse omcirkelingen (bijvoorbeeld bij Hoofdambtenaar, Kerkhoff en Stronk) die duiden op controle of afwijkingen. De vinkjes suggereren dat de bedragen zijn gecontroleerd of uitbetaald. 3. **Functies:** Bovenaan de lijst staan de 'Directeur' en 'Secretaris' gemarkeerd met een 'X', wat kan betekenen dat zij buiten deze specifieke regeling vallen of dat hun bedragen elders zijn verwerkt.

Getypte personeels- en salarislijst met handgeschreven aantekeningen.

* **Salarisstructuur:** Er is een duidelijke verhoging zichtbaar in de "Jaar-wedde" voor bijna alle personeelsleden (veelal van f 1800.- naar f 1900.-). Ook de "Vaste toelage 5%" stijgt proportioneel (van f 90.- naar f 95.-). * **Pensioengrondslag:** Deze kolom fungeert als de som van de wedde en toelagen. Bij sommige personen (Hooft, Nieuwenhuys) zijn er specifieke pensioenafspraken aangeduid met een "a)". * **Differentiatie:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen administratieve functies (Contrôleur, Schrijver) die per jaar worden betaald, en "Werklieden" (handarbeiders) die een weekloon ontvangen. * **Inhoudingen:** Bij Groeneveld en Lobbes (Schrijvers in Sal. groep I) staat een handgeschreven opmerking over "3% ongeh. aftrek". Dit verwijst naar een inhouding voor ongehuwden, wat destijds een gebruikelijke fiscale of sociale maatregel was. * **Oververdiensten:** Bij de werklieden wordt melding gemaakt van "oververdiensten" (bonussen of overuren) die in de pensioengrondslag zijn verwerkt.

Administratieve lijst (salarislijst).

* **Handschrift:** Een verzorgd en geoefend kantoorschrift (lopend cursiéf). De cijfers zijn consistent en duidelijk genoteerd voor boekhoudkundige doeleinden. * **Structuur:** Het document is strikt alfabetisch geordend op achternaam, verdeeld over twee kolommen. De 'r' achter sommige bedragen duidt waarschijnlijk op een controle-teken (revisie). * **Inhoudelijke details:** * De salarissen variëren sterk, van f 386,26 (A.H. Drukker) tot f 6352,11 (C.F. Sixma), wat duidt op een grote diversiteit in functieniveaus binnen de organisatie. * Er is sprake van specifieke inhoudingen (inkoop pensioen) en toeslagen (gebruik eigen rijwiel). De rijwieltoelage van 12 gulden per jaar is een kenmerkend tijdsbeeld. * De opmerking over "Dr. A. v/d Laan" suggereert dat deze persoon niet in het reguliere kaartsysteem (de stamkaarten) voorkwam, mogelijk vanwege een tijdelijke aanstelling of een afwijkende status.

Administratieve salarislijst.

Dit document is een indringend voorbeeld van de Nederlandse bureaucratie onder Duitse bezetting. Terwijl het op het eerste gezicht een droge financiële lijst lijkt, onthullen de voetnoten de persoonlijke drama's en politieke keuzes van die tijd: * **Vervolging:** Voetnoot 4 toont de werking van de rassenwetten; een ambtenaar (R. Hooft) werd ontslagen vanwege een "gemengd huwelijk" (meestal een huwelijk tussen een niet-Jood en een Jood). * **Verzet/Repressie:** Voetnoot 7 vermeldt een ambtenaar (D.H.V. Schiermeier) wiens salaris stopte vanwege arrestatie door de *Sicherheitsdienst* (SD). * **Collaboratie:** Voetnoot 6 laat zien dat een werknemer (R. Poelstra) vrijwillig dienst nam bij de *Waffen S.S.*. * **Arbeidseinsatz:** Voetnoot 1 documenteert de gedwongen tewerkstelling in Duitsland. * **Bestuurlijke aanpassingen:** Voetnoten 8 en 9 verwijzen naar de "Gevolmachtigde voor Gross.bedrijven", wat duidt op de reorganisatie van de handel en distributie onder toezicht van de bezetter.

Document

* **Schrift:** Het document is geschreven in een verzorgd 20e-eeuws kantoorschrift. De namen en bedragen zijn zeer consistent genoteerd. Enkele letters, zoals de 'H', 'G' en 'V', vertonen de voor die tijd kenmerkende krullen. * **Structuur:** De lijst is globaal alfabetisch op achternaam geordend, hoewel er kleine afwijkingen zijn in de strikte volgorde. De bedragen zijn genoteerd in guldens (f.), waarbij herhalingstekens (") zijn gebruikt om de valuta-aanduiding niet telkens te hoeven herhalen. * **Inhoud:** Er worden 72 personen vermeld. De bedragen variëren sterk, van minder dan f. 500,- tot bijna f. 7000,-. De kleine superscript-cijfers (1 t/m 10) fungeren als voetnoten; het feit dat dezelfde nummers bij verschillende personen terugkomen, wijst op gestandaardiseerde administratieve aantekeningen (bijv. deeltijdwerk, ontslag gedurende het jaar, of specifieke toeslagen).

Weekrapport / Logboek van een technische dienst (T.D.).

Het document biedt een gedetailleerd overzicht van de dagelijkse onderhoudswerkzaamheden in een groot complex (mogelijk een overheidsgebouw, fabriek of universiteitsinstelling zoals de TH Delft, gezien de initialen en technische termen). De werkzaamheden variëren van triviaal (muisgat dichtmaken, wasbakken ontstoppen) tot technisch specialistisch (compressoren, ventilatorassen, lifttechniek). Opvallend is de administratieve precisie: er wordt genoteerd welke kosten "te berekenen" zijn voor derden. De letters in de marge (K, J, H, etc.) verwijzen waarschijnlijk naar specifieke gebouwdelen of afdelingen.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in blauw:] Verzonden 10/6 [Rechtsboven:] HB. [Geadresseerde:] den Heer J.M. Kraan, Heemstedestraat 5, Amsterdam-West. Wijk 26 B. [Linksmidden:] 2B/42/2 M. [Rechtsmidden:] 9 Juni 1942. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 Juni j.l. verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedrijfschef van mijn dienst, die kantoorhoudt in de Centrale Hal, No. H.69, des voormid...

# TRANSCRIPTIE 1942 Week 33 | M.W. 16-22 Aug. | T.D. Vacantie Kraan Koning **[Linkerkolom] | [Hoofdkolom]** K. | Onderhoud compressoren en liften. | Slotreparatie Cel 9 | Reparatie vloer machinekamer T. J. | Verlichting bankgebouw nagezien. (te berekenen) H. | Controle rioolgemaal. | Maken ramen in cantine Z. m hulp v T. | Waschbakken ontstopt H 60-77 | W.C. reservoir nagezi...

# TRANSCRIPTIE extra VP/G. 25/90/2 M. 29 Juni 1939 den Heer W.M.Gaarkeuken, Karel du Jardinstraat 72A II, Amsterdam-Zuid. Wyk 22. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 7 Juni jl. be- richt ik U, dat van de daarin vervatte klacht goede nota is genomen. De Directeur,

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven rechtsboven:] *Ch Ruller [?]* [Handgeschreven rechtsboven:] *110.* [Handgeschreven midden boven:] *Verzonden 13/3* 85/1/8 H. 13 Maart 1942. Hiermede breng ik onder Uw aandacht, dat U op 7 Maart 1942 terzake van het plaatsen van kranen e.d. op de markten een bedrag van $f$ aan mijn dienst verschuldigd was. Ik geef U thans alsnog de gelegenheid dit bedrag binnen vie...

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in blauwe inkt, bovenaan]: Verzonden 30/4 [paraaf] [Rechtsboven]: HG. 85/1/12 H. 30 April 1942. Hiermede breng ik onder Uw aandacht, dat U op 25 April jl. terzake van het plaatsen van kranen e.d. op de markten een bedrag van $f$ aan mijn dienst verschuldigd was. Ik geef U thans alsnog de gelegenheid dit...