D. Fransen
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 32
D. Fransen (geb. 1907) was een bankwerker-stoker bij de Dienst van het Marktwezen, werkzaam in de Centrale Markt, Koelhuis en Vischmarkt. In 1941 meldde hij zich ziek en werd opgenomen in een ziekenhuis. In 1942 werd zijn pensioengrondslag herberekend. In 1944 zijn administratieve gegevens wijzen op verhuizingen en loonaanpassingen onder bezetting.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Document
Dit document is een officiële melding van ziekteverzuim van een gemeentewerkman in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De belangrijkste gegevens zijn: * **Personeelsgegevens:** W.D. Fransen (geboren 1907) was werkzaam als "Bankwerker-stoker" bij de Dienst van het Marktwezen. Hij woonde in de Van Bossestraat (Staatsliedenbuurt). * **Status:** Hij was een 'werkman' in 'vasten en vollen dienst', ingedeeld in loongroep IV. * **Verzuim:** Dit was zijn tweede ziekmelding in het jaar 1941. De ziekte startte op 15 augustus. * **Medische controle:** De melding werd verzonden naar Dr. J.P. Hofstee, de controlerend gemeente-arts die toezicht hield op het ziekteverzuim van gemeentepersoneel.
Getypt administratief overzicht (tabel) met handgeschreven toevoegingen.
* **Inhoud:** Het document is een mutatie- of herberekeningslijst voor de pensioenadministratie. Het doel is om vast te leggen hoe de 'pensioengrondslag' (het bedrag waarover pensioen wordt opgebouwd) verandert. * **Looncomponenten:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen het vaste weekloon en de 'oververdiensten' (extra inkomsten). Uit de voetnoot blijkt dat deze oververdiensten voor een groot deel voortvloeien uit 'continue-arbeid' (ploegendienst). * **Berekening:** De pensioengrondslag lijkt een optelsom van het jaarloon (weekloon x factor) en de jaarlijkse oververdiensten. Opvallend is dat bij bijna alle werknemers het weekloon gelijk blijft, maar de post 'oververdiensten' wijzigt, wat resulteert in een nieuwe, meestal hogere pensioengrondslag. * **Functies:** De genoemde beroepen (bankwerker, stoker, monteur, electricien) duiden op een technische of industriële werkomgeving, zoals een fabriek, een centrale of een werkplaats van de spoorwegen.
Handgeschreven personeelslijst met adressen en functies.
* **Structuur:** Het document is hiërarchisch opgebouwd per afdeling: Hoofdkantoor, Koelhuis, Centrale Markt en Vischmarkt. * **Inhoud:** De lijst bevat namen van personeelsleden, hun woonadres (inclusief verdieping in Romeinse cijfers) en hun specifieke functie binnen de organisatie. * **Functies:** De functies variëren van administratief (secretaris, bureauchef) en technisch (machinist, technische dienst) tot operationeel marktpersoneel (marktopzichters, kassiers, controleurs en afslagers). * **Mutaties:** De rode vinkjes bij het hoofdkantoor en de doorgehaalde namen bij de Centrale Markt wijzen op een actieve administratieve verwerking, mogelijk voor een herziening van de loonlijst of een adresboek. * **Uniformen:** De expliciete notitie dat controleurs "uniformkleeding" dragen, getuigt van de formele, representatieve status van deze ambtenaren op de markt.
Personeelslijst / Indexkaart van de gemeente Amsterdam.
* **Administratieve wijzigingen:** De vele doorhalingen bij de adressen wijzen op een actieve administratie waarbij verhuizingen nauwgezet werden bijgehouden. * **Talen:** Het document illustreert de invloed van de bezetter op de Nederlandse bureaucratie. Nederlandse functietitels zijn handmatig voorzien van hun Duitse equivalenten (bijv. "controleur" wordt "Kontrolleur", "klerk" wordt "Assistent"). * **Symboliek:** Naast veel namen staan tekens zoals kruisjes (+) of vinkjes (/). Ook zijn er handgeschreven cijfers (1 t/m 5) toegevoegd bij een aantal namen. Deze tekens hebben waarschijnlijk te maken met de status van de betreffende persoon in het kader van de arbeidsinzet of vrijstellingen. * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, maar de registratienummers (A35-...) volgen geen strikte numerieke volgorde, wat suggereert dat dit een uittreksel is uit een groter register.
Administratief overzicht (loonlijst of pensioenoverzicht).
* **Inhoud:** Het document is een vergelijkingstabel voor loonaanpassingen. Opvallend is dat het basisweekloon voor de meeste werknemers gelijk blijft, maar dat de post "over verdienste" (extra inkomsten bovenop het basisloon) verandert. Dit heeft direct invloed op de "pensioen-grondslag" (het bedrag waarover pensioen wordt opgebouwd). * **Symboliek:** Er worden twee specifieke codes gebruikt om de wijziging in de pensioengrondslag te verklaren: * **L:** Toewijzing op basis van 'continue arbeid' (onregelmatige diensten of ploegendienst). * **Γ:** Toewijzing op basis van 'oververdiensten' (bijvoorbeeld provisie of bonussen). * **Beroepen:** De functies (zoals bankwerker, stoker en monteur) wijzen op een industriële omgeving, mogelijk een fabriek, machinekamer of een nutsbedrijf (zoals een gas- of elektriciteitsfabriek).
Archieflijst-vermeldingen
Personeelslijst / Indexkaart van de gemeente Amsterdam.
| D. Fransen — | 30-12-1907 | Van Bossestraat 49 II | bankwerker-stoker -> **Schlosser-Heizer** | A35-048602 |
Koopliedenlijsten
Onbekend — standplaats bankwerker-stoker -> **Schlosser-Heizer** A35-048602
Relevante Archieffragmenten
M. de Haan.
# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...
# TRANSCRIPTIE F. FRANKEN LID DER FA. FRANKEN-POHL, AMSTERDAM-DEN HAAG AMSTERDAM ROKIN 100 TEL. 33326-34726
# TRANSCRIPTIE No.64/12/4 M.1940 Gezonden aan: Gebr.J.en L.Franken D 1 J.Glas D 2 W.Heemskerk D 33 J.H.Burger D 4 A.F.Kitz D 6 J.Wester D 7 P.Bood D 8 B.A.Pouw D 11 M.P.Presser D 14 C.Bras D 15 P.Karsten ...
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]