AI-Synthese 22

R.L. Cornelissen was een sigarenfabrikant die in 1940 woonde aan de Rechtboomssloot 86. In 1939 wordt hij vermeld in een administratieve lijst, maar zijn specifieke marktplaats is onbekend. In 1940 werd zijn aanvraag voor een vaste staanplaats op de markt afgewezen vanwege zijn niet-Nederlandse nationaliteit. Hij legde in april 1940 een verklaring af over zijn ingeschreven status.

Lotgevallen

1939 administratief Vermeld in administratieve controlelijst werknemers
1940 aanvraag afgewezen Aanvraag vaste staanplaats afgewezen om redenen van nationaliteit

Handel

sigaren onbekend
sigarennationaliteitaanvraag afgewezenRechtboomssloot
Gebaseerd op 4 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-273 | Pagina 250 | 1939

Getypte lijst op papier met handgeschreven kantekeningen in potlood.

* **Doel van de lijst:** Dit lijkt een administratieve controlelijst te zijn van werknemers in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De lijst koppelt woonadressen aan werklocaties (fabrieken en werkplaatsen). * **Demografie:** Veel namen op de lijst (zoals Izaaks, Vieijra, Visjager, Vigevano, Stodel, van Praag, Salomons) zijn herkenbaar als Joodse namen. De woonadressen (o.a. Transvaalbuurt, Jodenbuurt) bevestigen dit beeld. * **Handgeschreven annotaties:** * De termen "Lindenman", "Lindenman eigen werk" en "Lin aanw" (waarschijnlijk 'Lindenman aanwezig') verwijzen vermoedelijk naar een controleur of een specifieke administratieve onderverdeling genaamd 'Lindenman'. * De onderste aantekening "laatste week niet gezien" is veelzeggend en onheilspellend in de context van de Jodenvervolging; het suggereert dat de betreffende personen (mogelijk de gehele groep bij de Marinewerf) niet meer op hun werk zijn verschenen, wat vaak duidde op onderduik of deportatie. * **Werkgevers:** De adressen variëren van kleine straatwerkplaatsen tot de grote "Centrale Werkplaats Marinewerf".

Archief 745 | 745-323 | Pagina 238 | 1940

Handgeschreven brief (slotgedeelte/ondertekening).

* **Afzender:** De brief is ondertekend door R.L. Cornelissen, een sigarenfabrikant. * **Locatie:** Het adres is Rechtboomssloot 86, Amsterdam (C). De toevoeging "(C)" staat voor Centrum, een aanduiding die algemeen was vóór de invoering van het huidige postcodesysteem in 1977. * **Toon en Stijl:** De tekst is geschreven in een formele, beleefde stijl die kenmerkend is voor zakelijke correspondentie uit de betreffende periode. De afkorting "U. E." staat voor "Uw Edele" of "Uw Edelachtbare", een destijds gebruikelijke eerbiedige aanspreekvorm. * **Inhoud:** Dit blad vormt het slot van een verzoek of aanvraag. De schrijver anticipeert op een positief besluit door de geadresseerde ("Mijnheer de Directeur") reeds bij voorbaat te danken.

Archief 745 | 745-323 | Pagina 241 | 1940

Handgeschreven brief of verklaring betreffende woon- en werkverleden.

In dit document legt R.L. Cornelissen een formele verklaring af over zijn woon- en arbeidsverleden in de periode 1926-1940. De schrijver probeert aan te tonen dat hij op de datum van schrijven (22 april 1940) precies 14 jaar onafgebroken ingeschreven heeft gestaan in de Nederlandse bevolkingsregisters, verdeeld over Amsterdam en Eindhoven. De tekst bevat interessante sociaal-economische details: * **Mobiliteit van arbeid:** Cornelissen werd in 1929 door de "arbeidersbeurs" (de toenmalige arbeidsvoorziening) vanuit Amsterdam naar Eindhoven gestuurd voor werk. Dit wijst op actieve arbeidsbemiddeling door de overheid tijdens de crisisjaren. * **Karel I:** Hij vermeldt specifiek dat hij werkzaam was bij de Karel I-fabriek, een destijds zeer bekende sigarenfabriek in Eindhoven. * **Adressen:** De linkerzijde van het document fungeert als een visitekaartje of referentiekader, waarbij hij een onderscheid maakt tussen zijn werkplaats (Recht Boomssloot 86, in de Amsterdamse binnenstad) en zijn woonadres (Hillegaertstraat 3, in de Amsterdamse Pijp). Het doel van de brief is het verkrijgen van een "gunstig bescheid" van een inspecteur. Hoewel de exacte aanleiding niet wordt genoemd, is het aannemelijk dat deze verklaring nodig was voor het verkrijgen van een vergunning, een uitkering, of het vaststellen van bepaalde rechten gebaseerd op een langdurig ingezetenschap.

Archief 745 | 745-323 | Pagina 243 | 1940

Doorslag van een ambtelijke brief (kennisgeving).

Deze brief is een formele afwijzing van een aanvraag voor een vaste staanplaats op een van de Amsterdamse markten. De grond voor de afwijzing is strikt juridisch-administratief: volgens het vigerende reglement is de Nederlandse nationaliteit een vereiste voor het verkrijgen van een dergelijke plaats. Omdat de aanvrager, de heer R.L. Cornelissen, blijkbaar niet over de Nederlandse nationaliteit beschikt, wordt zijn verzoek afgewezen. Opvallend is de expliciete vermelding dat er "thans geen uitzonderingen" meer worden gemaakt.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-273 | Pagina 252 | 1939

Getypte lijst met handgeschreven annotaties.

#2 R. L. Cornelissen Van Hillegaertstr. 3
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| R. L. Cornelissen | Van Hillegaertstr. 3 | Rechtboomssloot 86 |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-273.md | 1939

Uilenburg

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-337 | Pagina 472 | 1940

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven:] *extra* VP/HG. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, **A l h i e r .** 77/40/5 M. 8 October 1940. Ten vervolge op mijn rapport d.d. 30 September jl. (No.77/40/4 M.) heb ik de eer U in bijlage dezes een afschrift te doen toekomen van een nader rapport van den controleur Felt- huis d.d. 28 September jl., waaruit blijkt, dat Cornelisse de door hem weggenomen...

Relevantie: 83% ** de directeur (vermoedelijk van een amsterdamse gemeentelijke dienst)., ** den heer wethouder voor de levensmiddelen te amsterdam ("alhier").
Archief 745 | 745-337 | Pagina 471 | 1940

# TRANSCRIPTIE *(Handgeschreven linksboven:)* Verzonden 9/10 *(Handgeschreven rechtsboven:)* m. Brouw. *(Getypt rechtsboven:)* vP/HG. den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, **<u>A l h i e r</u> .** **77/40/5 M.** **8 October 1940.** Ten vervolge op mijn rapport d.d. 30 September jl. (No.77/40/4 M.) heb ik de eer U in bijlage dezes ee...

Relevantie: 83% ** de directeur (vermoedelijk van een amsterdamse gemeentelijke instelling, zoals de dienst voor het armwezen of sociale zaken)., ** de heer wethouder voor de levensmiddelen +1
Archief 745 | 745-268 | Pagina 431 | 1939

# TRANSCRIPTIE vP/HG. *extra.* [handgeschreven] 2B/123/5 M. 1 25 September 1939. den Heer H.M. Cornelisse, Van der Duinstraat 15 I v., ...

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-337 | Pagina 461 | 1940

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in potlood/inkt:] *Verzonden 28/9* [en een naam, mogelijk:] *M. Broerse* [Rechtsboven:] HG. den Heer H.M. Cornelisse, 2e Nassaustraat 20, Amsterdam-West. Wijk 19a. 77/40/2 M. 27 September 1940. Mij is gerapporteerd, dat U zich op 21 en 24 September jl. op de Centrale Markt heeft schuldig gemaakt aan diefstal. Op grond van dit feit ontzeg ik U, ingevolge artikel ...

Relevantie: 81% ** de directeur (van de centrale markt amsterdam).
Archief 745 | 745-337 | Pagina 470 | 1940

# TRANSCRIPTIE **[Getypt gedeelte]** No 77/40/4 M. 1940 7/10 RAPPORT In aansluiting op mijn rapport van 24 September 1940, betreffende H.M. Cornelisse, die zich aan diefstal van goederen, ten nadeele van de Ned:Veiling had schuldig gemaakt, meld ik U thans, dat Cornelisse een bedrag van f 7.50 aan de Ned:Veiling heeft betaald als vergoeding voor de door hem weggenomen goederen. De Heer van Es, ...

Relevantie: 81% ** h.m. cornelisse (betrokkene), de heer van es (directeur ned:veiling), controleur felthuis (rapporteur).