M. Feddema

Dienstbrief / Oproep

* **Inhoud:** Het document is een dwingende oproep aan de heer Feddema om zich te melden bij een kantoor aan de Jan van Galenstraat. De reden voor de oproep wordt niet expliciet vermeld, wat typerend was voor officiële communicatie uit die periode waarbij men de aard van het bezoek (vaak werkverschaffing of administratieve controle) ter plekke vernam. * **Procesgang:** Uit de handgeschreven notities blijkt dat er een administratief proces is gevolgd. De brief is op 23 oktober verstuurd. Op 11 november wordt geconstateerd dat de geadresseerde niet is verschenen ("niets laten hooren"). * **Verwijzingen:** De afkorting "W.C.M." duidt waarschijnlijk op een specifieke dienst of afdeling (mogelijk de Woning Controle of een tak van de distributie). Er wordt op 17 november verwezen naar een andere brief, wat suggereert dat er verder onderzoek is gedaan naar de verblijfplaats van Feddema. * **Instructie:** In rode inkt is de instructie geplaatst om navraag te doen bij een zekere "M. Fontenhoff", vermoedelijk een ambtenaar of contactpersoon die meer informatie had over deze casus.

Getypte lijst met handgeschreven en doorgestreepte correcties.

* **Administratieve structuur:** De lijst is een officieel register van marktkooplieden in Amsterdam. "Upgevoerd" betekent dat iemand een vergunning kreeg of naar een andere markt verplaatste; "Afgevoerd" betekent het intrekken of beëindigen van de standplaatsvergunning. * **Terminologie:** Opvallend is het woord "verdeelvisch". Dit verwijst naar de distributie van vis onder het distributiestelsel (op de bon) tijdens de oorlogsjaren. * **Geografie:** De genoemde markten (Dapperstraat, Lindengracht, Waterlooplein, Gaaspstraat, Nieuwmarkt) zijn de traditionele Amsterdamse dagmarkten. De Gaaspstraat-markt was in de oorlog specifiek aangewezen als een markt voor Joodse burgers. * **Opmerkelijke namen:** Er staan diverse Joodse achternamen op de lijst (o.a. Acohen, Agsteribbe, Blits-Vischjager, Drukker, Elzas). Sommige personen verschijnen in beide kolommen, wat duidt op een verplaatsing tussen markten (bijv. H. Blits-Vischjager wordt afgevoerd van de Gaaspstraat en opgevoerd op het Waterlooplein). ---

Getypte lijst (doorslag) met administratieve wijzigingen van marktkooplieden in Amsterdam.

* **Structuur:** Het document is een administratief overzicht verdeeld in twee secties: "OPGEVOERD" (nieuw geregistreerde marktkooplieden of standplaatsen) en "AFGEVOERD" (beëindigde registraties). * **Locaties:** De genoemde markten zijn bekende Amsterdamse markten: Nieuwmarkt, Waterlooplein, Dapperstraat, Lindengracht en de specifieke markten in de Gaaspstraat en Joubertstraat. * **Handel:** Er is een sterke nadruk op levensmiddelen, met name "verdeelvisch" (vis onderhevig aan de distributieregeling) en mosselen. Daarnaast worden textiel (manufacturen, lingerie, gordijnen), bloemen en koek vermeld. * **Persoonsgegevens:** De lijst bevat volledige namen, geboortedata en woonadressen (inclusief verdiepingen zoals 'hs' voor huis of 'I', 'II' voor etages), wat typerend is voor de nauwkeurige bevolkingsadministratie in Amsterdam tijdens deze periode.

Document

Het document verslaat een escalerend conflict tussen een ambtenaar (de marktopzichter) en een marktkoopman (Feddema). De kern van het geschil is een achterstand in de betaling van het marktgeld (2 gulden en 40 cent voor vier weken). Wat opvalt is de aard van de bedreigingen. De uitspraak „dat je in Tught terecht komt” is een directe verwijzing naar kamp Vught (vaak gespeld als 'Vught', hier als 'Tught' geschreven, wat ook naar een tuchthuis kan verwijzen). In 1943 was de dreiging met deportatie of opsluiting in een concentratiekamp een zeer zwaar drukmiddel. De opmerking „van het handje” in combinatie met de „houzee groet” (de NSB-groet) suggereert dat Feddema lid was van de NSB of sympathiseerde met de bezetter. Hij probeerde hiermee zijn machtspositie ten opzichte van de opzichter te benadrukken. De opzichter rapporteert dit incident formeel om sancties tegen Feddema te bewerkstelligen.

Getypte brief (doorslag of kopie) op dun papier, met handgeschreven kanttekeningen.

In deze brief, gedateerd 5 juni 1943, roept een onbekende directeur de heer M. Feddema op voor een afspraak. De afspraak staat gepland voor dinsdag 8 juni tussen 9:00 en 12:00 uur bij de heer J.J. Sieburgh. Interessant zijn de handgeschreven toevoegingen. Bovenaan staat "Verzonden 7/6", wat suggereert dat de brief pas twee dagen na de datering en slechts één dag voor de afspraak is verstuurd. Linksonder staat de notitie "Avond 7 Juni" met daaronder "zal excuus aanbieden". Dit wijst erop dat de ontvanger (of een tussenpersoon) op de avond voor de afspraak heeft aangegeven niet te kunnen komen of dat er op een andere manier contact is geweest waarbij excuses zijn aangeboden voor een eerdere nalatigheid of verhindering.

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE Aan Wel Edel Heer C. F. Lesema Dir. Marktwezen Amsterdam J. v. Galenstraat.

# TRANSCRIPTIE Th. Dijkema

# TRANSCRIPTIE J. F. Bockelman [onderstreept] pl 67. nieuwwijk

# TRANSCRIPTIE Hr. Dijkema. Spoed. advies