J. Kanes
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 22
J. Kanes was een marktkoopman die in 1942 verzoek deed om overplaatsing van de Gaaspstraat naar de Waterloopleinmarkt vanwege slechte gezondheid. Dit verzoek werd door het Marktwezen afgewezen. Hij verkocht corsetten en andere artikelen op de Waterloopleinmarkt en de Gaaspstraat.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Getypte lijst (doorslag of origineel op dun papier).
Dit document is een administratieve lijst van de gemeente Amsterdam, waarschijnlijk afkomstig van de Dienst der Markten of een gerelateerde afdeling. De lijst bevat persoonsgegevens van marktkooplieden of bezoekers die een vergunning kregen voor specifieke markten in 1942. Opvallend is de concentratie van adressen in de Transvaalbuurt (zoals de Joubertstraat, Retiefstraat, en Ben Viljoenstraat) en de Oosterparkbuurt. Veel van de genoemde namen zijn van Joodse origine. De markten die het meest genoemd worden — de Gaaspstraat, de Joubertstraat en delen van de Albert Cuypstraat — waren in 1942 aangewezen als zogeheten "Joodse markten". De data in de laatste kolom (grotendeels april 1942) komen exact overeen met het moment waarop de Duitse bezetter de segregatie op markten strikt begon af te dwingen. Per 1 november 1941 was het Joden al verboden op niet-Joodse markten te staan of te kopen; begin 1942 werd dit administratief volledig vastgelegd.
Handgeschreven brief (verzoekschrift).
De schrijver van de brief, J. Kanes, is een vaste plaatshouder (marktkoopman) op de markt in de Gaaspstraat (Amsterdam-Zuid). Hij verzoekt om overgeplaatst te worden naar de markt op het Waterlooplein. De argumentatie hiervoor is tweeledig: 1. De schrijver is slecht ter been en kan de afstand naar de Gaaspstraat niet te voet afleggen. 2. Het gebruik van de tram is voor hem "uitgesloten". De toon van de brief is uiterst beleefd en formeel, zoals gebruikelijk in correspondentie met overheidsinstanties in die tijd. De afkorting "M." staat voor "Mijnheer".
Getypte brief (doorslag op grijs archiefpapier).
Dit document is een summier, bureaucratisch antwoord op een verzoek van de heer J. Kanes. De toon is afstandelijk en beslist: het verzoek wordt zonder toelichting afgewezen. De handgeschreven aantekening "Muziek" bovenin geeft de context van het verzoek aan. Gezien de datum (midden in de bezettingstijd) en de adressering (een adres in een van oudsher Joodse buurt in Amsterdam), is dit een typisch voorbeeld van de kille administratieve afhandeling van zaken betreffende Joodse burgers door instanties tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het gebruik van grauw, kwalitatief minderwaardig papier is kenmerkend voor de schaarste in 1942.
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een register van marktkooplieden of ondernemers).
| J.Kanes | 13- 1-1887 | Valkenburgerstraat 180 II | corsetten, enz. |
Getypte lijst (doorslag of origineel op dun papier).
| J. Kanes, | 13-1-87 | Valkenburgerstraat 130 II | Gaaspstraat | 13-4-42 |
Koopliedenlijsten
Uilenburg — standplaats A X
Uilenburg — standplaats Gaaspstraat 13-4-42
Uilenburg — standplaats " 13-4-42 -
Waterlooplein — standplaats corsetten, enz
Waterlooplein — standplaats Gaaspstr
Waterlooplein — standplaats Gaaspstr
Relevante Archieffragmenten
17.9.08 J 261014 I. Jas 2e J.v. Campenstr. 103 I [v] 26.10.14 J 290697 K. Jas Retiefstr. 37 I [v] 29.6.97 J 220615 S. Jas Weesperstr. 127 I [v] 22.6.15 J 131208 B.v.d. Kar Ben Viljoenstr. 1 II [v] 13.12.08 -3-
# TRANSCRIPTIE [Gecentreerd getypt] den heer L.Jansen, Prinsengracht 8 I A l h i e r (C)
# TRANSCRIPTIE J. Koning v Woustraat vrijst. gem. afwijzing
- 3 -
# TRANSCRIPTIE B. J. Kuyper, pl. Ten Katestraat