AI-Synthese 34

G. Gooyer was een viskoopman die in 1942 een stand had op de Waterloopleinmarkt (stand 26-5-42). Op 29 juli 1942 werd hij door controleur J. Renz aangeklaagd omdat hij zonder toestemming zoetwatervis verkocht terwijl hij P. Triest controleerde. In 1943 was hij nog steeds actief, maar specifieke marktplaats en producten zijn onbekend. De persoon is gelinkt aan de groep 'Groep 22' en documenten betreffende de Joodsche Raad & Distributie.

Lotgevallen

1942 boete Verkoop van zoetwatervis zonder toestemming of opgave van voorraad tijdens controle op Waterlooplein

Relaties

P. Triest (gecontroleerde persoon)

Handel

viszoetwatervisaalsnoekbaars NieuwmarktWaterlooplein
viszoetwatervisboeteWaterloopleinNieuwmarktJoodsche Raad
Gebaseerd op 7 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-382 | Pagina 66 | 1942

Getypte lijst (doorslag of stencil), waarschijnlijk een administratief register of distributielijst.

Het document is een zorgvuldig bijgehouden lijst van personen, onderverdeeld in genummerde "Series" (4 t/m 8). Per persoon zijn het serienummer, een uniek volgnummer, de naam, de geboortedatum en het adres genoteerd. Er zijn twee kolommen aan de rechterzijde, aangeduid met de jaren "41/42" en "42/43". De meeste personen hebben een kruisje ("x") in de eerste kolom, enkelen in de tweede, en een zeer klein aantal (zoals H.F. Elners en P. Groothuis) in beide. Dit suggereert een periodieke registratie, mogelijk voor de uitreiking van steun, bonnen of lidmaatschapsgelden. De adressen zijn voornamelijk geconcentreerd in Amsterdamse volksbuurten (Kinkerbuurt, Jordaan, Amsterdam-West), maar er is ook een opvallende aanwezigheid van personen uit Marken (o.a. de familie Dorland), Monnickendam en Volendam. Afkortingen zoals "hs" (huis/begane grond), "I, II, III" (verdiepingen) en "Mon'dam" zijn standaard voor die periode.

Archief 745 | 745-383 | Pagina 90 | 1942

Handgeschreven rapport/proces-verbaal van een marktcontroleur.

Het document betreft een rapportage van controleur J. Renz aan zijn inspecteur over een overtreding van de marktvoorschriften door viskoopman G. Gooyer. Terwijl de controleur bezig was met een andere koopman (P. Triest), begon Gooyer zonder toestemming of opgave van zijn voorraad met de verkoop van zoetwatervis. De kern van de overtreding is tweeledig: 1. **Ongeoorloofde verkoop:** Hij begon te verkopen zonder zich te melden, wat toezicht op de prijzen en hoeveelheden onmogelijk maakte. 2. **Onjuiste opgave:** Toen de controleur hem eindelijk controleerde, was Gooyer bijna door zijn voorraad heen ("bijna los"). Hij gaf aan 40 pond verse aal te hebben gehad, maar bleek slechts 32 pond te hebben verkocht. Dit duidt op een administratieve onregelmatigheid of mogelijke 'zwarte handel' met het resterende gewicht. De aantekeningen onderaan tonen de afhandeling: Gooyer werd opgeroepen voor verhoor op 3 augustus om 10:00 uur, waarna hij "ernstig gewaarschuwd" werd en de zaak werd "afgedaan" (afged.).

Archief 745 | 745-407 | Pagina 367 | 1943

Document

Dit document is een administratieve lijst voor de toewijzing van visquota. Gezien de vermelde hoeveelheden (veelal tussen de 20 en 50 kg) betreft het waarschijnlijk een lijst van visdelers, markthandelaren of winkeliers in plaats van individuele consumenten. De lijst is alfabetisch gesorteerd. Er zijn diverse wijzigingen zichtbaar die wijzen op een actief gebruik van het document: * **Vervallenverklaring:** De grote handgeschreven tekst geeft aan dat deze lijst per 25 november 1941 niet meer geldig was en is vervangen. * **Doorhalingen:** De familie Drieenhuizen is geschrapt. De bijgaande notitie verklaart dat zij hun vis "van buiten" betrekken volgens mededeling van de C.C.C.D. (Centrale Controle van de Crisis-Diensten). Dit wijst op een streng toezicht op de distributiekanalen. * **Toevoegingen:** Aan de linkerzijde zijn onderaan drie namen met de hand toegevoegd, mogelijk ondernemers die later aan het distributienetwerk werden toegevoegd.

Archief 745 | 745-407 | Pagina 379 | 1943

Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.

* **Doel van het document:** Dit is een werkdocument voor de verdeling van vis (aal en snoekbaars) onder handelaren in Amsterdam en omstreken. De genoemde hoeveelheden (vaak 20 of 40 kg) suggereren dat dit een groothandels- of distributielijst is. * **Betekenis van de rode strepen:** De systematische rode doorhalingen van namen zijn een indicatie van uitsluiting. Gezien de aanwezigheid van veel Joodse familienamen (zoals Elsas, Ereira, Fransman, Goudeketting, Cohen, Groenteman) onder de doorgehaalde namen, is dit hoogstwaarschijnlijk een lijst waarbij Joodse handelaren uit de distributieketen werden verwijderd als onderdeel van de anti-Joodse maatregelen tijdens de bezetting. * **Handgeschreven wijzigingen:** Het document is actief bijgehouden. Er zijn namen toegevoegd (o.a. 'Commandeur Marken', 'Nic Goedhart') en hoeveelheden zijn aangepast (bijv. bij 'A. de Groot' is 40 veranderd in 80). Dit wijst op een dynamisch distributieproces waarbij de beschikbare vis van de geschrapte handelaren werd herverdeeld onder de overblijvende namen.

Archief 745 | 745-407 | Pagina 382 | 1943

Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.

* **Doel:** Het document dient als registratie voor de toewijzing of distributie van aal (paling) aan handelaren of particulieren. Gezien de grote hoeveelheden (tot 50 kg per persoon) betreft het vermoedelijk een toewijzing aan visverkopers of winkeliers. * **Kwantiatieve gegevens:** De meest voorkomende toewijzing is 20 kg. De maximale toewijzing is 50 kg (o.a. Boekelman, Bommels, Botter-Jansen, De Groot, Huisman). * **Annotaties:** * Doorhalingen bij *A. Alessij Jr.* en de familie *Drieshuizen* duiden op annuleringen van de toewijzing. * Handgeschreven toevoegingen onderaan kolommen (*C. Biesenbeek ter Voort*, *J.J. Huisman*) wijzen op late inschrijvingen. * De toevoeging "in steun" bij *M.M. Gerber-Fransen* kan duiden op een sociale context of een specifieke regeling. * **Identificatie:** Namen als *Goudsketting* en *Elsas* zijn historisch vaak geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Nederland. Vermeldingen van "P.C. Hooftstr." en "Middenweg" wijzen sterk in de richting van Amsterdam als locatie.

Archief 745 | 745-407 | Pagina 385 | 1943

Getypte distributielijst met uitgebreide handgeschreven aantekeningen en berekeningen.

Dit document is een werklijst voor de distributie van aal (paling) en zoetwatervis. De vele handgeschreven correcties maken duidelijk dat dit een dynamisch document was: * **Controle:** De vinkjes (✓) duiden vermoedelijk op de daadwerkelijke ontvangst of uitgifte. * **Mutaties:** De term "afvoeren" en het doorhalen van namen wijzen op personen die van de lijst zijn geschrapt. * **Identificatie:** Bij veel voorkomende namen (zoals Van As of Gooyer) zijn adressen, bijnamen ("Fikkie") of patroniemen (Hzn., Tzn.) toegevoegd ter onderscheid. * **Notaties:** "m/r" lijkt te staan voor een correctie in de hoeveelheid (bijv. "moet recht" of een afkorting voor een herberekening). De opmerking "steun?" bij M.M. Gerber-Fransen suggereert een link met sociale steun of de Armenzorg. * **Lokaliteit:** De vermelding "Marken" en de namen van de families (veelal typisch Nederlands en Joods) plaatsen dit document in de regio Noord-Holland/Amsterdam.

Archief 745 | 745-408 | Pagina 462 | 1943

Document

De lijst bevat namen van personen of entiteiten die gekoppeld zijn aan een specifieke numerieke waarde. In bijna alle gevallen is dit de waarde "1600", behalve bij de laatste vermelding ("620"). De namen zijn overwegend Nederlands van aard (bijv. Helsloot, Gooyer, ten Hoeve). De kolom met kruisjes ('x') suggereert een administratieve controlefunctie, zoals het markeren van een ontvangen betaling, een uitgevoerde taak of een gecontroleerde voorraad. Opvallend is de herhaling van "Delcavi" en de specificatie "groot Kouwenburg", wat kan duiden op verschillende locaties, percelen of takken van een familie.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-372 | Pagina 482 | 1942

Getypte namenlijst, vermoedelijk een administratief register van een vereniging, steunorganisatie of vakbond.

#47 G.Gooyer Admiralengracht 46
register getypt 68%

| 8 | 157 | G.Gooyer | 27-1-82 | Admiralengracht 46 | x | |

Archief 745 | 745-382 | Pagina 74 | 1942

Getypte administratieve lijst (waarschijnlijk een ledenlijst, presentielijst of contributieregister).

#47 G.Gooyer Admiralengracht 46
register getypt 68%

| 8 | 157 | G.Gooyer | 27-1-82 | Admiralengracht 46 | x | |

Archief 745 | 745-388 | Pagina 200 | 1942

Administratieve lijst - Dapperstraat

#22 G.Gooyer Admiralengrt.46
administratieve lijst " visch 68%

| G.Gooyer | 27-1-82 | Admiralengrt.46 | " | 26-5-42 | visch |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 367 | 1943

Administratieve lijst

#89 G. Gooyer
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| G. Gooyer | 20 | 20 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 370 | 1943

Administratieve lijst

#28 G.Gooyer
administratieve lijst 68%

| P.Boor | - | 20A | G.Gooyer | 20 | 20 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 379 | 1943

Getypte distributie- of rantsoeneringslijst met handgeschreven annotaties en rode doorhalingen.

#19 G. Gooyer
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| G. Ch. Borgman | X | 20 | G. Gooyer | 20 | 20 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 382 | 1943

Getypte distributielijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.

#18 G. Gooyer
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| A.Ch. Boekelman | 50 | G. Gooyer | 20 |

Archief 745 | 745-407 | Pagina 385 | 1943

Getypte distributielijst met uitgebreide handgeschreven aantekeningen en berekeningen.

#31 G. Gooyer ✓
administratieve lijst handschrift onder 80% 68%

| C. Brinkhuizen ✓ | 40 | 20 | G. Gooyer ✓ | 20 | 20 |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-388.md | 1942

Waterlooplein — standplaats " 26-5-42 visch

visch Vis
Bron: 745-407.md | 1943

Waterlooplein

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-382 | Pagina 445 | 1942

# TRANSCRIPTIE *Inschrijven* (onderstreept) NO 46a/319/3 M. 1942 9/7 Amsterdam 6 Juli 42. Betr: schrijven No 46 A/319/2 M d.d 17-6-42 aan C.C.D. Firma Mooyer, Amsterdam, Stadionweg 151 De klachten, over bovenvermelde firma, zijn door ons (contr W.v.d Zee en ondergetekende) onderzocht op 1-2 en 3 Juli j.l., zoowel door te posten in de nabijheid van de winkel, als door controle in de wi...

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-432 | Pagina 159 | 1944

De chef van den Centralen Contrôle Dienst in het ressort Amsterdam, afdeeling Visch deelde mij mede, dat de kleinhandelaar J.Gooyer Wzn.,geboren 14 Januari 1881 Linden- laan 87 te Huizen, die in de verdeeling te Am- sterdam is opgenomen, ook rechtstreeks visch ontvangt van den IJmuider groothandelaar Fa. Jan Koster en wel 1/4 %. Deze visch wordt naar Huizen gestuurd (in de maand Mei bijvoo...

Relevantie: 81% ** de directeur (instelling niet expliciet vermeld, mogelijk een distributie- of controledienst, gemarkeerd met 'rp').
Archief 745 | 745-383 | Pagina 133 | 1942

# TRANSCRIPTIE $N^o$ 46A/321/73 M. 1042 $\frac{31}{D}$ 965 Amsterdam, 20 Aug 1942. Rapport betr. C. Mooyer Jr. J. P. Heijestraat 112. Hedenmorgen bezocht ik om 11 uur bovengenoemden winkel, welke gesloten bleek. Geinformeerd bij den daarnaast wonenden sigarenwinkelier, waarbij bleek, dat in winkel van Mooyer nog niemand geweest was. Te 14 uur nogmaal gecontroleerd, winkel nog gesloten. Wederom ...

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-316 | Pagina 322 | 1940

# TRANSCRIPTIE *extra* vP/EG. den Heer J.Gosler, Valkenburgerstraat 83 I, <u>Amsterdam-Centrum.</u> Wijk 2. 25/142/8 M. 9 Augustus 1940. Naar aanleiding van Uw briefkaart ingekomen op 29 Juli jl. verleen ik U hierbij alsnog gedurende twee maanden na dato dezes uitstel van Uw verplichting om regelmatig een plaats op de markt Albert Cuypstraat te bezetten. De Directeur,

Relevantie: 81% ** de directeur (vermoedelijk van de marktwezen-afdeling van de gemeente amsterdam)., ** den heer j. gosler, valkenburgerstraat 83 i +1
Archief 745 | 745-432 | Pagina 163 | 1944

# TRANSCRIPTIE Afschrift. m. den | Supp. B 00262 26 Mei 1944. E Rummenie Hilversum no 906 M. G. Gooijer Huizen Lindenlaan 37 Klein handelaar in visch. verkoop buiten de standplaats Oph. 1001 st plaats Waterlooplein Bovenvermelde Gooijer is klein handelaar vischventer, die te Amsterdam vent en daar uit dien hoofde een toewijzing heeft bij de Gemeente Amsterdam. Daar hij in de basis jaren gereg...

Relevantie: 81% ** m. g. gooijer (handelaar), e. rummenie (controleur ecd)