A. de Bood

Officieel rapport / Proces-verbaal van het Marktwezen.

Dit document is een intern rapport van de controledienst van de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. Het verslaat een kleine diefstal of onrechtmatige toe-eigening van 18 lege veilingkisten door de 22-jarige Pieter de Maaijer. Opvallend is de menselijke toon van de rapporteur (de controleur Elthing). Hoewel er sprake is van een strafbaar feit, wordt er uitgebreid context gegeven over de persoonlijke omstandigheden van de dader: hij is de enige kostwinner, zijn vader is recent overleden en zijn moeder is ziek. Zijn werkgever spreekt lovend over hem ("goeden knecht"). De eigenaar van de kisten, grossier Heemskerk, weigert aangifte te doen, wat suggereert dat men de jongeman niet de vernieling in wilde helpen in een tijd waarin straffen (zeker onder het bezettingsregime) zwaar konden uitvallen. De handgeschreven aantekeningen wijzen op de administratieve afwikkeling. "14 dagn voorstel Bm" duidt waarschijnlijk op een voorstel aan de Bedrijfsmanager om de toegangskaart van De Maaijer voor 14 dagen in te trekken als disciplinaire maatregel. ---

Getypte verklaring met handgeschreven handtekening en een handgeschreven ambtelijke kanttekening onderaan.

* **Inhoud:** Het document betreft een schuldbekentenis en intrekking van een eerder afgelegde valse verklaring. De 15-jarige Arie de Bood bekent dat hij en zijn broer door een zekere Smit zijn omgekocht met één gulden om te liegen tegen de inspectie ("marktwezen"). Ze moesten verklaren dat zij Smit een kist (een "Rotterdammerkist") van zijn eigen wagen hadden zien tillen bij pier A (waarschijnlijk bij de Amsterdamse haven of markthallen), vermoedelijk om aan te tonen dat de kist zijn eigendom was. In dit rapport geeft Arie toe dat dit gelogen was; hij heeft Smit helemaal niets van de wagen zien tillen. * **Taal en Vorm:** De tekst bevat verschillende spelfouten en archaïsche vormen (zoals "s.morgens" met een punt, "zoubons" aan elkaar geschreven, "verklaart" met een 't', en "nog" waar "noch" bedoeld wordt). Dit wijst op een getypte verklaring die wellicht direct is overgenomen van de gesproken woorden van de jonge getuige, of getypt door een beambte met beperkte type-vaardigheid. * **De handgeschreven notitie:** De aantekening onderaan verklaart waarom dit een "aanvullend" rapport is. Arie kon tijdens het oorspronkelijke onderzoek niet worden verhoord vanwege ziekte. Deze verklaring is dus een latere correctie op het lopende onderzoek naar de heer Smit.

Handgeschreven rapport/brief.

Het document is een formeel advies aan de directie of het bestuur van de Centrale Markt te Amsterdam. De kern van de zaak is de diefstal van een lege kist door de koper K.A.J. Smit bij de firma Italioander. * **Bewijsvoering:** Er zijn twee getuigen. Brinkman zag Smit de kist meenemen. De tweede getuige, de minderjarige De Bood (15 jaar oud op dat moment), werd door Smit onder druk gezet om een valse verklaring af te leggen (dat Smit de kist van zijn eigen kar pakte). * **Moraliteit:** De opsteller van het rapport benadrukt de slechte reputatie van Smit op de markt. Het feit dat Smit een minderjarige probeerde te beïnvloeden om te liegen, wordt gebruikt als argument om geen clementie te tonen. * **Conclusie:** Het rapport adviseert de burgemeester (of de verantwoordelijke wethouder) om de eerder opgelegde straf niet te verminderen.

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...

Div. bylagen (w.o. teek).

# TRANSCRIPTIE Mr. de Boer. (onderstreept)

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven:] B I J B L A D V A N : M. No. 28/35/1 194 2. DOORGEZONDEN: 7/5 [Linksonder:] Alg. Zaken-Model No. 14 14333-1000-7-'41-1727