B. Bosch
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 22
B. Bosch (ook bekend als mevrouw Bosch-Ooms) was een marktkoopvrouw op de Waterloopleinmarkt. In 1940 kreeg ze ernstige waarschuwingen van de marktinspectie omdat ze meer ruimte innam dan toegestaan. In 1944 verzond ze een administratieve brief naar het Marktwezen over het bewaren van afvalstoffen en sparen van grondstoffen. De specifieke producten die ze verkocht en de reden voor eventuele verdwijning zijn in de beschikbare data niet vermeld.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Ambbtelijk rapport/voorstel tot sanctie.
Het document is een officieel voorstel van een marktinspecteur (ondertekend door 'de Boer') om een sanctie op te leggen aan een marktkraamhoudster. Mevrouw Bosch-Ooms, die standplaats 106 op de Dappermarkt bezette, had op 1 en 11 oktober 1940 al ernstige waarschuwingen gekregen omdat zij meer ruimte innam dan haar was toegewezen ("innemen te veel plaats"). Omdat deze waarschuwingen blijkbaar niet het gewenste effect hadden, stelt de inspecteur voor om haar en haar zoon op zaterdag 14 december 1940 de toegang tot de markt te ontzeggen. Dit was een zware sanctie, aangezien de zaterdag de drukste en meest lucratieve dag van de week was. De codes in rood potlood onderaan duiden op de administratieve verwerking en registratie van dit besluit in de gemeentelijke archieven.
Handgeschreven verzoekschrift (brief) met ambtelijke kanttekeningen.
* **Taal en Schrijfstijl:** De brief is geschreven in een eenvoudig, ietwat fonetisch Nederlands met diverse spelfouten ("bin" voor ben, "zij" voor zei, "tekomen" voor te komen). Dit duidt op een schrijver uit de arbeidersklasse of een kleine zelfstandige vishandelaar. De toon is respectvol maar dringend. * **Inhoud:** De heer Bosch, een vishandelaar die gewoonlijk in haring en gerookte vis handelt, vraagt om een toewijzing voor mosselen op de Centrale Markt. Hij geeft aan dat hij voorheen (het vorige jaar) wel mosselen heeft mogen verkopen via de geadresseerde, ondanks het ontbreken van een officiële standplaats ("toewijzing in de hal"). * **De "Uitsluiting":** Opvallend is de zinsnede dat hij "overal al van uitgeslooten" is. Hoewel dit kan duiden op de algemene schaarste en de strikte regelgeving voor kleine handelaren, krijgt dit in de context van 1942 een extra lading; veel kleine ondernemers werden door de bezettingsmaatregelen uit hun nering gedreven. * **Besluitvorming:** De ambtelijke molen is zichtbaar in de kanttekeningen. In eerste instantie wordt kort genoteerd: "Heeft geen Recht". Na een check (blijkbaar op de verkoopcijfers van het voorgaande jaar) volgt op 26 oktober het definitieve advies tot afwijzing, omdat hij het jaar ervoor officieel geen mosselen zou hebben verkocht.
Dienstverslag van uitgevoerde controles bij groentewinkels.
Dit document is een ambtelijk rapport dat inzicht geeft in de economische handhaving in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De controleur, J.H. de Grebber, inspecteert groentewinkels op het naleven van prijsvoorschriften. Uit de tabel blijkt dat er in die week vier overtredingen zijn geconstateerd: * **Prijsopdrijving:** Het vragen van te hoge prijzen voor schaarse goederen. * **Prijsaand. besluit (Prijsaanduidingsbesluit):** Het niet correct vermelden of aanplakken van de officieel vastgestelde prijzen. De sancties variëren van een formele waarschuwing tot een **P.V. (Proces-Verbaal)**, wat leidde tot een strafrechtelijke vervolging of een boete. De gecontroleerde winkels bevinden zich door de gehele stad, van de Jordaan (Elandsgracht, Hazenstraat) tot Amsterdam-Oost (Oosterparkstraat) en West (Ten Katestraat, Spaarndammerbuurt).
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats 1931
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE 18 Feb 42 B. Bos. 40 jaar (hoofd) van 1907 Comm. in aardappelen e.a. landb. producten in Hessen. maakt thans viltzooltjes trekzooltjes Gez erkenning Groent. Coop aardappelen.
# TRANSCRIPTIE F. v.d. Bosch - Ooms, pl 106. Dapperstraat ~~Dapperstraat 77 II~~ [doorgehaald] [In rode cirkel:] H. v.d. Bosch 1/10/40, 11/10/40 Ernstige mondelinge waarschuwing van Inspecteur wegens innemen te veel plaats. Ik stel U voor om Mevr Bosch en tevens haar zoon het recht te ont- zeggen om op Zaterdag 14 December 1940 een plaats op een der markten in te nemen. [Rood potlood:] 26/82/3 ...
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven bovenaan]: extra G. 26/51/3 M 2 Juli 1940. den Heer J.v.d. Bosch, Tilanusstraat 77 I, Amsterdam-Oost. My is gerapporteerd, dat U op Vrydag 7 Juni jl. op de markt aan de Dapperstraat meer ruimte hebt ingenomen dan waarop U recht had. Ik waarschuw U hierby ernstig dit voortaan na te laten. De Directeur,
# TRANSCRIPTIE No 37/14/1 M.1941 1/3 R A P P O R T Op Woensdag 5 Maart j.l. heeft kooper J. v.d. Bosch, op de verkoopplaats van grossier H. Verwoerd een partij aardappelen vanuit de zakken in, door Verwoerd verstrekte kisten overgestord en op diens verkoopplaats achtergelaten. Verwoerd zou deze aardappelen, met eenige kisten appelen welke laatste, Bosch bij hem gekocht had thuis bezorgen. Vermoe...
# DOCUMENT INFO * **Documenttype:** Handgeschreven zakelijke correspondentie. * **Afzender:** C. Bosch, Fabriekstraat 42, Warmenhuizen. * **Ontvanger:** De Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. * **Datum:** 24 juni 1943. * **Referentiekenmerk:** v D / J. S. V. * **Taal:** Nederlands.