A. Nyenhuys

Document

De kaart is een administratief document dat is ingekomen bij de Dienst Marktwezen van de gemeente Amsterdam. De voorzijde bevat belangrijke bureaucratische sporen: * **Registratie:** De grote paarse stempel "M. 1339" is een toegangsnummer van de betreffende dienst (waarschijnlijk de 'M' van Marktwezen). Het handgeschreven "15/7" geeft de datum van binnenkomst aan, één dag na verzending. * **Dossiernummer:** Het nummer "Nº 27/65/1" verwijst naar de specifieke archiefmap of het dossier waarin de correspondentie is afgehandeld. * **Poststempel:** De slogan "Elke bosch- of heidebrand is verlies voor stad en land" was een veelgebruikte preventieboodschap van de PTT in de jaren '30 om natuurbranden te voorkomen.

Officiële brief (doorslag/archiefkopie).

Deze brief is een formeel antwoord op een verzoek van de heer Nyenhuys. Hij had op 14 juli 1939 per briefkaart gevraagd of zijn zoon hem mocht helpen bij zijn marktkraam op de Ten Katemarkt in Amsterdam. De instantie wijst dit verzoek af op basis van de geldende reglementen: de zoon is nog geen zestien jaar oud. De brief getuigt van de strikte bureaucratie en regelgeving rondom markthandel in het vooroorlogse Amsterdam. De vermelding "Wyk 12" duidt op de toenmalige administratieve indeling van de stad. De taal is formeel-zakelijk, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd, inclusief de spelling met 'y' in woorden als "bystaan" en "leeftyd" (wat op typemachines vaak als vervanging voor de 'ij' werd gebruikt of aansloot bij oudere spellinggewoonten).

Getypte brief (doorslag of kopie voor het archief).

* **Inhoud:** De brief is een officiële berisping en kennisgeving van een voorwaardelijke straf. De heer Nyenhuys wordt beschuldigd van "wangedrag" op de markt in de Ten Katestraat op 22 juli 1939. * **Juridische basis:** De straf wordt opgelegd op basis van artikel 39, lid 1 van het toenmalige 'Reglement op de Markten' van de gemeente Amsterdam. * **Sanctie:** Een voorwaardelijke ontzegging van het recht om een marktplaats te bezetten voor de duur van drie dagen. * **Proeftijd:** Er geldt een proeftijd van één jaar. Bij herhaling van een "laakbare handeling" binnen dit jaar wordt de schorsing van drie dagen alsnog effectief, bovenop de eventuele nieuwe straf. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele ambtelijke taal en spelling (zoals "My", "voorwaardelyk", "den tyd", "jl.").

Officiële kennisgeving/strafbeschikking.

* **Inhoud:** Het document is een formele waarschuwing aan een marktkopman of -bezoeker wegens "wangedrag" op de Ten Katemarkt op 22 juli 1939. * **Juridische grondslag:** Er wordt direct verwezen naar artikel 39 lid 1 van het toenmalige "Reglement op de Markten". * **Strafmaat:** Er is gekozen voor een voorwaardelijke straf: een uitsluiting van drie dagen voor alle markten in de stad, met een proeftijd van één jaar. Bij een nieuw vergrijp binnen dat jaar wordt de straf alsnog uitgevoerd, bovenop de straf voor het nieuwe feit. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is strikt bureaucratisch en bevat de destijds gebruikelijke spelling, zoals "My" (mij), "voorwaardelyk" (voorwaardelijk) en "den tyd" (de tijd).

Handgeschreven brief / verzoekschrift.

De kern van deze brief is een formeel beklag over een verbod op de markt. De afzender, haringhandelaar Nyenhuys, beroept zich op het "opschuifsysteem". Dit was een destijds gebruikelijke, maar vaak informeel geregelde praktijk waarbij kooplieden mochten opschuiven naar een gunstigere plek als een andere koopman niet kwam opdagen. Het feit dat hem dit op zaterdag 22 juli werd verboden, belemmert hem blijkbaar in zijn bedrijfsvoering. De toon van de brief is uiterst correct en beleefd, wat passend is voor een burger die een verzoek richt aan een autoriteit in de vooroorlogse jaren.

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE <u>Haarlemmermeer</u> A. v.d. Assem Ruigehoek 26 Nieuw Vennep

# TRANSCRIPTIE 155 H. Kruif, Oude Schans 34 13 A. Eygenhuys, Kinkerstraat 177 IV 35 J. Vogel Jan Hanzenstr 29 I 12 M. v Wijk Bellamystr 22 III

Div. bylagen (w.o. teek).

# TRANSCRIPTIE den heer N.Langereis, van Beuningenstraat 159, A l h i e r(W)