Levie de Hond

Handgeschreven register/lijst van ondernemingen.

* **Handschrift:** Duidelijk leesbaar Nederlands cursief uit het midden van de 20e eeuw. * **Inhoud:** De lijst inventariseert kleine middenstanders, voornamelijk in de levensmiddelensector (groenten, aardappelen, zuurwaren). Er is een sterke focus op de status van de zaak: veel zaken zijn "opgeheven" of "in liquidatie". * **Bijzondere annotaties:** * De afkorting "Joodsche R." bij de heer Blok verwijst zeer waarschijnlijk naar de **Joodsche Raad**. * Bij L. de Hond staat een zeer opvallende opmerking met drie uitroeptekens: hij zou "opstal" (opslag) hebben voor de **Wehrmacht**. Dit suggereert dat het pand gevorderd was of dat er sprake was van gedwongen medewerking. * De naam "Willem Kuijper" bij L. de Hond wijst mogelijk op een "Verwalter" (bewindvoerder) of een stroman die de zaak overnam tijdens de bezetting. * **Statusmarkeringen:** De 'x' voor de namen lijkt aan te geven dat de zaak inderdaad opgeheven of gesloten is, conform de instructie linksboven.

Administratieve balans/debiteurenlijst.

Het document is een overzicht van openstaande schulden van diverse handelaren en particulieren aan een koelhuis, gedateerd oktober 1941. De lijst bevat honderden namen met de bijbehorende bedragen in guldens. Opvallend zijn de handgeschreven correcties: 1. **Rode strepen:** Meerdere grote posten (zoals N.V. Beugel, N.V. v.d. Brink, J. de Geus) zijn met een dikke rode potloodstreep doorgehaald. Dit duidt er vaak op dat de schuld is voldaan, afgeboekt, of dat het dossier is overgedragen. 2. **CR (Credit):** Sommige posten, zoals L. de Hond en B. Walg, zijn gemarkeerd als credit (het koelhuis is hen geld verschuldigd). 3. **Totalen:** Onderaan is een handgeschreven eindtotaal van *f* 13745,41 vermeld, dat later is doorgehaald.

Handgeschreven register/lijst van marktkooplieden.

* **Administratieve structuur:** De lijst is strak georganiseerd in twee kolommen. De linkerzijde betreft non-food (textiel en kleding), de rechterzijde betreft voedingsmiddelen. De nummers in de linkerkolommen verwijzen naar marktplaatsen of vergunningsnummers. * **Goederen:** Het assortiment weerspiegelt de dagelijkse behoeften van die tijd: van basisbehoeften zoals ondergoederen, dekens en aardappelen tot luxe-artikelen zoals koek, chocolade en 'japons' (jurken). 'Ger: visch' staat voor gerookte vis. * **Naamkunde:** De lijst bevat een grote hoeveelheid namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Morpurgo, Meljado, Polak, Markus, Elzas, Boas, Franschman). Dit bevestigt de centrale rol van de Joodse bevolking in de handel op het Waterlooplein. * **Kwantiteit:** Aan de onderzijde van de kolommen staan teltotalen (20/17 en 32+3), waarschijnlijk gebruikt voor dagelijkse controle of belastinginning door de marktmeester. ---

Register/Lijst van marktkooplieden en straatventers.

* **Administratieve structuur:** Het document is een nauwkeurige boekhouding van markthandelaren. Het maakt onderscheid tussen verschillende vormen van handel: vaste standplaatsen op de markt, venters (die langs de deuren gaan), en winkeliers die blijkbaar ook op de markt staan of een vergunning hebben. * **Handelswaar:** De lijst geeft een goed beeld van het aanbod op een Amsterdamse markt in 1941: veel versproducten zoals groenten, fruit (waaronder specifiek bananen), bloemen, vis (gezouten/gerookt en vers), en zuivel. * **Terminologie:** "W. I" in de kolom 'vaste plaats op andere markt' verwijst waarschijnlijk naar de Waterloopleinmarkt (Wijk I). De notatie "Doppenhe" bij nr. 71 is mogelijk een afkorting voor de Dappermarkt. * **Demografie:** Veel van de namen op deze lijst (zoals Nikkelsberg, Bromet, Blog, Franschman, De Hond) zijn historisch geassocieerd met de Joodse gemeenschap in Amsterdam, die diep geworteld was in de markthandel.

Administratieve lijst van marktkooplieden.

* **Structuur:** Het document is een getypte tabel met vier kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel (verkochte waar). * **Terminologie:** * *Nw.* staat voor Nieuwe; *Krt.* voor Korte; *Gov.* voor Govert. * De Romeinse cijfers (I, II, III) achter de adressen duiden op de verdieping. * *hs* betekent huis/begane grond. * De term *ongeregeld* duidt op een assortiment van diverse goederen (ongeregelde goederen/waren). * **Opvallende kenmerken:** De spelling is conform de toenmalige tijd (bijv. *zyde* in plaats van zijde, *porceylijn*). De lijst bevat veel namen die typisch zijn voor de Portugees- en Hoogduitse Joodse gemeenschap in Amsterdam (bijv. Agsteribbe, da Costa da Fonseca, Italiaander, Lopes Dias).

Handgeschreven register/lijst van personen, adressen en data van inlevering.

* **Doel van het document:** De lijst lijkt een administratieve controlelijst voor het vorderen van goederen. De kolom "d.d. Inlevering" bevat vaak specifieke data, maar ook opmerkingen als "d. Sicherheits pol. ingel." (door Sicherheitspolizei ingeleverd), wat duidt op dwang of inbeslagname door de bezetter. * **Geografische spreiding:** De adressen concentreren zich in de Amsterdamse Jodenbuurt (Rapenburgerstraat, Lepelstraat, Jodenbreestraat) en de Transvaalbuurt (Tugelaweg, Louis Bothastraat). * **Namen:** Veel typisch Joods-Amsterdamse achternamen (Kool, Koopman, de Hond, Lakmaker, Vischjager). * **Marginalia:** Er zijn diverse potloodnotities die verwijzen naar correspondentie ("volgens brief", "zie no 10/3/28") of wijze van transport ("per post", "per telefoon"). De afkorting "S.P." of "Sicherheits pol." verwijst naar de Duitse veiligheidspolitie. "Diam. B." bij no 122 zou kunnen verwijzen naar de Algemene Nederlandse Diamantbewerkersbond (ANDB).

Administratief register/ledenlijst.

* **Schrift:** Het document is geschreven in een geoefend, administratief cursief handschrift. * **Kolom S. en №:** Deze lijken te verwijzen naar een archiefstructuur of dossiernummers. De nummers in de S.-kolom (11 t/m 14) groeperen de records. * **Adressering:** De adressen bevatten aanduidingen voor verdiepingen: "hs" staat voor 'huis' (begane grond), Romeinse cijfers (I, II, III, IV) duiden de etage aan. * **Nomenclatuur:** De namen zijn veelal typisch voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam van die tijd (bijv. Italiaander, Lakmaker, de Hond, Meents, Isaac). * **Correcties:** Enkele regels zijn met een dikke streep doorgehaald, wat duidt op een mutatie in de administratie (bijv. overlijden, verhuizing of uitschrijving).

Pagina uit een administratief register of grootboek.

* **Geografische focus:** De adressen bevinden zich vrijwel allemaal in Amsterdam, met een sterke concentratie in de voormalige Joodse buurt (Nieuwe Uilenburgerstraat, Nieuwe Prinsengracht, Nieuwe Achtergracht, Nieuwe Kerkstraat). * **Persoonsnamen:** De namen (zoals Jacobs, Buitenkant, Groenteman, de Levie, Walvis) zijn kenmerkend voor de Joods-Nederlandse gemeenschap in die periode. * **Notaties:** De Romeinse cijfers in de adreskolom (I, II, III, hs) duiden op de verdieping of 'huis' (begane grond). * **Structuur:** Het document lijkt een register te zijn waarbij individuen gekoppeld zijn aan specifieke administratieve codes ('S.' zou kunnen staan voor Sectie of Serie). De rechterpagina bevat waarschijnlijk kruisverwijzingen naar andere registers of dossiers.

Register/Gastenboek of Administratieve lijst (waarschijnlijk bevolkingsregister of kaartsysteem van een organisatie).

* **Handschrift:** Het betreft een zeer verzorgd administratief handschrift (waarschijnlijk een klerk). * **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (C t/m L). * **Inhoud:** De personen op deze lijst hebben overwegend Joodse achternamen (Cohen, Fransman, Glasbeek, Hakker, Heilbron, Koopman). De adressen concentreren zich in de Joodse buurt (Rapenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Tugela-weg, Krugerstraat, Kraaipanstraat). * **Afkortingen:** * **a. gr. fnd / a. gr. punt:** Vermoedelijk "Adres gevonden". * **D:** Mogelijk een indicatie voor "Dood" (overleden) of "Deportatie", gezien de context van deze Amsterdamse lijsten. * **Letters O, C, Z, W, N:** Deze codes duiden vaak op de kerkelijke gezindte in Nederlandse registers (O = Onkerkelijk, C = Rooms-Katholiek/Christelijk, N = Nederlands Hervormd). De 'Z' en 'W' kunnen in deze specifieke administratie wijken of andere statussen aanduiden.

Getypte administratieve lijst met handgeschreven (rode) annotaties en doorhalingen.

Dit document is een register van marktkooplieden die over een tijdelijke vergunning ("losse plaatsen") beschikten op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West. Het document weerspiegelt een actieve administratie waarbij gegevens regelmatig werden bijgewerkt. De rode handgeschreven notities duiden op een controle of audit van de marktmeester, waarbij de frequentie van aanwezigheid werd genoteerd (sporadisch, af en toe, geregeld). De "X" achter de artikelen duidt waarschijnlijk op een bevestiging van de activiteit of betaling. Opvallend is de grote variëteit aan goederen: van levensmiddelen zoals verse vis (vaak uit Volendam) en bloemen, tot nicheproducten zoals likdoornzalf, zoolbeslag en eierkloppers. Er zijn diverse personen met typisch Joodse achternamen (o.a. Jacobs, Speyer, Frenkel) woonachtig in de Jodenbuurt (Jodenbreestraat, Waterlooplein), wat essentieel is voor historisch onderzoek naar de Amsterdamse marktbevolking.

# TRANSCRIPTIE [Linksboven, gestempeld/geschreven:] № 24/8/1 M. 1039 4/3 POLITIE TE AMSTERDAM 5e SECTIE 1e AFDEELING Letter B No. 455 Bijlage: Onderwerp: [Rechtsboven:] D 2000-9-12-38 AMSTERDAM, 3 Maart 1939 (Zuid) Stadhouderskade 115 [Kader rechtsboven:] Verzoeke bij de beantwoording den datum, de letter en het nummer van dezen brief aan te halen. :- :- :- [Handgeschreven aantekeningen in de...

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven] B I J B L A D V A N : M. No. 25/18/1 1940 DOORGEZONDEN: 25/1-'40. [Rechtsboven] 944 Alb Cuypstraat [Midden, handgeschreven notitie 1] Reeds eerder vrijge- steld van het betalen van marktgeld? 29-1-'40 deMaas [?] [Onder, handgeschreven notitie 2] Kan m.i. als afgedaan worden beschouwd. De Hond heeft inmiddels van zijn plaats op de markt Alb. Cuypstr. bedankt. ...

# DOCUMENT INFO **Type document:** Doorslag van een officiële brief (dienstbrief) **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen in Amsterdam) **Ontvanger:** Den Heer J. de Hond, Commelinstraat 38 hs, Amsterdam-Oost (Wijk 18) **Datum:** 30 september 1939 **Referentienummer:** VP/HG. en 26/53/2 M. **Kenmerken:** Getypte brief op doorslagpapier met handgeschreven aantekeningen.

# TRANSCRIPTIE [Briefhoofd] **Dierenvrienden** AFDEELING AMSTERDAM DER NEDERLANDSCHE VEREENIGING TOT BESCHERMING VAN DIEREN [Logo links: hand met zweep / Logo rechts: hand die hond aait] SECRETARIAAT: AMSTERDAM-O., **6 Juni** 1944 LINNÆUSSTRAAT 45 A TELEFOON: 50620 POSTGIROREKENING 19860 TEN NAME VAN „DIERENVRIENDEN”, EERSTE NED. BOND v. DIERENBESCHERMING T/dB [Stempels] **No 27/3/2** **11....

# TRANSCRIPTIE [Linksboven in kader:] BIJBLAD VAN: M. No. 24/2/1 1940 DOORGEZONDEN: 18/1 - '40. [Midden boven, in cirkel:] Opb [?] 3/2 '40 [Paraaf] [Rechtsboven:] Hr de Vries 924 advies 19-1-40 Delier [?] [Hoofdtekst:] Zie voor afdoening rapport Controleur Marktopzichter de Vries. De koopman de Jong is voorgoed uit- gesloten van het innemen van een plaats op een der markten. De auto met honde...