Archief 745
Inventaris 745-348
Pagina 133
Dossier 2A
Jaar 1941
Stadsarchief

Handgeschreven register/lijst van marktkooplieden.

6 februari 1941.

Origineel

Handgeschreven register/lijst van marktkooplieden. 6 februari 1941. Waterlooplein [onderstreept] 6 Febr: 1941

Texiel art: [onderstreept, midden]
Consumptie en Levensmiddelen [rechts]

Naam Artikel Naam Artikel
2 J. Cousin theedoeken, handdoeken 21 Ph. Duif koek snoepgoed enz
7 A. Nikkelsberg werkjassen dekens enz: 22 K. Heeremans koek, chocolade enz
11 H. v/d Hoek kousen en sokken 23 A. Elzas koek chocolade enz
19 J. Bromet vitrage 105 S. de Hond fruit
24 A. Tromp bedden dekens vitrage 108 B. Brander fruit
34 N. Broeks dameskousen 129 M. Nikkelsberg zuurwaren
36 A. Mok overhemden 131 D. Porceijn ger: visch
48 S. Huisman heerenhoeden en petten 132 S. Corper versche visch
51 A. Meljado dameskousen 205 J. Tallie kruidenierswaren
53 W. Schaap ondergoederen 230 E. Brander groenten en aardapp[elen]
76 D. Vischjager ondergoederen 503 J. Roeper ger: visch
79 N. Piller overhemden japons enz: 400 M. v: Velzen ger: visch
84 A. Morpurgo dameskousen 12 H A. Schuitenvoerder fruit
104 Leeser-Morpurgo vitrage dekens 13 J. Schuitenvoerder fruit
160 Leiden van Amstel ondergoederen 16 E. Polak koffie thee gebak
175 C. Polak ondergoederen 21 B. Groentenman fruit
177 J. Beem vitrage 27 M. v. Praag fruit
186 M. Markus dameskousen 28 M. v: Cleef fruit
195 E. Markus dameskousen 30 A. Goslar fruit
201 Ph: Spanjer ondergoederen 34 L. Boas fruit
41 W. Isenhuizen-Brillen fruit
20 / 17 42 A. Stodel fruit
44 L. Franschman fruit
45 L. de Hond fruit
46 J. Franschman zuurwaren
47 N. Peekel ijs en gebak enz
48 J. Blik chocolade, gebak enz
49 J. Muller chocolade, gebak enz
51 N. Monterinos chocolade gebak enz
52 J. Monteranos chocolade gebak enz
53 M. Ritmeester fruit
54 L. Barmhartigheid fruit
32 [Paraaf/Krabbel]
+ 3

--- * Administratieve structuur: De lijst is strak georganiseerd in twee kolommen. De linkerzijde betreft non-food (textiel en kleding), de rechterzijde betreft voedingsmiddelen. De nummers in de linkerkolommen verwijzen naar marktplaatsen of vergunningsnummers.
* Goederen: Het assortiment weerspiegelt de dagelijkse behoeften van die tijd: van basisbehoeften zoals ondergoederen, dekens en aardappelen tot luxe-artikelen zoals koek, chocolade en 'japons' (jurken). 'Ger: visch' staat voor gerookte vis.
* Naamkunde: De lijst bevat een grote hoeveelheid namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Morpurgo, Meljado, Polak, Markus, Elzas, Boas, Franschman). Dit bevestigt de centrale rol van de Joodse bevolking in de handel op het Waterlooplein.
* Kwantiteit: Aan de onderzijde van de kolommen staan teltotalen (20/17 en 32+3), waarschijnlijk gebruikt voor dagelijkse controle of belastinginning door de marktmeester.

--- Dit document is opgesteld op 6 februari 1941, een cruciaal en tragisch moment in de geschiedenis van Amsterdam. De stad was in de greep van de Duitse bezetting.

Slechts enkele dagen na de datum op dit document, op 11 februari 1941, braken er hevige rellen uit in de Joodse buurt rondom het Waterlooplein tussen de WA (de weerafdeling van de NSB) en Joodse knokploegen. Deze gebeurtenissen leidden direct tot de eerste grote razzia's in Amsterdam (22-23 februari) en de daaropvolgende Februaristaking op 25 en 26 februari 1941.

Deze lijst fungeert als een "momentopname van de normaliteit" vlak voordat het Joodse leven op en rond de markt volledig werd ontwricht. Veel van de hier genoemde handelaren zouden in de maanden daarna door anti-Joodse maatregelen van de markt worden geweerd en uiteindelijk gedeporteerd worden. Het document is daarmee niet alleen een administratief stuk, maar ook een monument voor de Joodse middenstand van Amsterdam aan de vooravond van de Sjoa. A. Elzas A. Goslar A. Meljado A. Mok A. Morpurgo A. Nikkelsberg A. Schuitenvoerder A. Stodel A. Tromp B. Brander B. Groentenman C. Polak D. Porceijn D. Vischjager E. Brander E. Markus E. Polak J. Beem J. Blik J. Bromet J. Cousin J. Franschman J. Monteranos J. Muller J. Roeper J. Schuitenvoerder J. Tallie K. Heeremans L. Barmhartigheid L. Boas L. Franschman L. de Hond M. Markus M. Nikkelsberg M. Ritmeester N. Broeks N. Monterinos N. Peekel N. Piller S. Corper S. Huisman S. de Hond W. Isenhuizen W. Schaap NSB WA

Samenvatting

  • Administratieve structuur: De lijst is strak georganiseerd in twee kolommen. De linkerzijde betreft non-food (textiel en kleding), de rechterzijde betreft voedingsmiddelen. De nummers in de linkerkolommen verwijzen naar marktplaatsen of vergunningsnummers.
  • Goederen: Het assortiment weerspiegelt de dagelijkse behoeften van die tijd: van basisbehoeften zoals ondergoederen, dekens en aardappelen tot luxe-artikelen zoals koek, chocolade en 'japons' (jurken). 'Ger: visch' staat voor gerookte vis.
  • Naamkunde: De lijst bevat een grote hoeveelheid namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Morpurgo, Meljado, Polak, Markus, Elzas, Boas, Franschman). Dit bevestigt de centrale rol van de Joodse bevolking in de handel op het Waterlooplein.
  • Kwantiteit: Aan de onderzijde van de kolommen staan teltotalen (20/17 en 32+3), waarschijnlijk gebruikt voor dagelijkse controle of belastinginning door de marktmeester.

Historische Context

Dit document is opgesteld op 6 februari 1941, een cruciaal en tragisch moment in de geschiedenis van Amsterdam. De stad was in de greep van de Duitse bezetting.

Slechts enkele dagen na de datum op dit document, op 11 februari 1941, braken er hevige rellen uit in de Joodse buurt rondom het Waterlooplein tussen de WA (de weerafdeling van de NSB) en Joodse knokploegen. Deze gebeurtenissen leidden direct tot de eerste grote razzia's in Amsterdam (22-23 februari) en de daaropvolgende Februaristaking op 25 en 26 februari 1941.

Deze lijst fungeert als een "momentopname van de normaliteit" vlak voordat het Joodse leven op en rond de markt volledig werd ontwricht. Veel van de hier genoemde handelaren zouden in de maanden daarna door anti-Joodse maatregelen van de markt worden geweerd en uiteindelijk gedeporteerd worden. Het document is daarmee niet alleen een administratief stuk, maar ook een monument voor de Joodse middenstand van Amsterdam aan de vooravond van de Sjoa.

Genoemde Personen 44

Locaties

Waterlooplein

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Fruit): Peren A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Dieren: Hond Huishoudelijk: Pan Kruidenier (Droog): Koffie Kruidenier (Droog): Thee Textiel & Kleding: Broek Textiel & Kleding: Hoed Textiel & Kleding: Japon Textiel & Kleding: Jas Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Kousen Textiel & Kleding: Pet Textiel & Kleding: Sokken Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Gerookt Vis & Zee: Vis Vis & Zee: Visch Vleeswaren: Hart Vleeswaren: Vlees

Thema's

Jodenster/Maatregelen Razzia & Arrestatie

Organisaties

NSB WA

Kooplieden in dit dossier 100

D. Thomas Uilenburg Bretels
A. Brilleman Uilenburg 2e hands kleeding
A. Bruinvelds Nieuwmarkt aard.groenten en fruit
J. Achttienribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Elzas Waterlooplein koek, chocolade enz.
A. Goslau Waterlooplein Fruit
J. Agsteribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Hovingh Nieuwmarkt versche visch
A.H. Stout Nieuwmarkt haring enz.
A.J. Engelen Uilenburg 2e hands kleeding
S. Aldewereld Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat.
A.Leyden-v.Amstel Waterlooplein ondergoederen
Aron Lopes Dias Uilenburg alc.vrije dranken, ger. eetwaren
S. Altschuler Uilenburg 2e hands kleeding.
E. Jansen Nieuwmarkt Stoffen.
A. Schrijver Nieuwmarkt fruit
A.S. Stodel Waterlooplein fruit
A. Stoppelman Nieuwmarkt stoffen
A. Sweyd Uilenburg regenkleeeding
A. Tromp Waterlooplein dekens, fitrage
A. Velleman Uilenburg 2e hands kleeding
V. Kolm Uilenburg fruit
A. Zwarts Uilenburg idem
M.S. Adviseerde Uilenburg Koek en Suikerwerken.
J.H. Barnstein Uilenburg Koek en Suikerwerken.
E. Baumstein meerdere bedankt voor Dapperstraat
B. Brander Waterlooplein fruit
B.Canus Uilenburg versche visch
Betje Clarenburg - Hijman Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat
B. Cohen Uilenburg petten
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6