J. Naarden

Administratieve lijst van marktkooplieden.

* **Structuur:** De lijst is opgedeeld in drie kolommen. Hoewel de eerste kolom redelijk oplopend is (van 21 naar 147), verspringen de nummers in de tweede kolom aanzienlijk (van 159 naar 306 en terug naar 2), wat duidt op een administratieve groepering in plaats van een strikt geografische volgorde op straat. * **Demografie:** Een opvallend groot aandeel van de namen is van Joodse oorsprong (bijv. Melhado, Morpurgo, Heilbron, Boas, Sigaar, Speyer). Dit weerspiegelt de historische bevolkingssamenstelling van de Amsterdamse Dapperbuurt en de sterke vertegenwoordiging van de Joodse gemeenschap in de markthandel van die tijd. * **Bijzonderheden:** * Er wordt onderscheid gemaakt tussen de "vaste plaatshouders" die de hele week staan en deze groep die specifiek alleen op **zaterdag** komt. * Vrouwen worden soms vermeld met hun eigen achternaam of als "wed:" (weduwe), zoals *wed: Casserus*. * Dubbele namen zoals *de Jong-Gerritsen* en *Clarenburg-Hijmans* komen voor.

Handgeschreven lijst met namen en adressen.

Het document betreft een administratieve lijst, opgesteld in drie informele kolommen: 1. **Naam:** Achternamen voorafgegaan door een of twee initialen. Veel namen zijn herkenbaar als Sefardisch of Asjkenazisch Joods (o.a. Cohen, Dotsch, Hamel, Verdoner, Porcelein). 2. **Adres:** Afgekorte straatnamen in Amsterdam (voornamelijk in de voormalige Joodse buurt: Nieuwmarkt, Lepelstraat, J.D. Meijerplein, Plantage Kerklaan, en de diverse 'Nieuwe' grachten). 3. **Classificatie:** Achter elk adres staat een hoofdletter 'E'. De betekenis hiervan is niet direct uit dit blad af te leiden, maar in de context van de Tweede Wereldoorlog werd de 'E' vaak gebruikt voor 'Evacuatie' of 'Entjudung' (onteigening) in specifieke administraties. Het handschrift is verzorgd en consistent. Het gebruik van "Nw." voor "Nieuwe" en "Pl." voor "Plantage" is standaard voor Amsterdamse administraties uit die periode.

Administratief registerblad / grootboekpagina.

Dit document vormt een administratieve neerslag van de grootschalige diefstal van Joodse bezittingen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het register toont een systematische aanpak waarbij elke persoon wordt geïdentificeerd met een uniek nummer (Serie/No). Opvallend is de concentratie van adressen in de Joodse buurt (Jodenbreestraat, Lepelstraat, Nieuwe Kerkstraat) en de Transvaalbuurt. De kolom "d.d. Inlevering" laat zien dat eind januari 1942 een piekperiode was voor het vorderen van deze eigendommen. Marginale notities zoals "per post", "ingeleverd Stadhuis" en verwijzingen naar sociale zaken ("M.S.") wijzen op de complexe bureaucratische verwevenheid van de roof. Namen die vaker voorkomen (zoals Locher, Waterman, Nikkelsberg) duiden op de registratie van volledige gezinnen of verwanten.

Register/Lijst van personen met adressen (handgeschreven).

De lijst vertoont kenmerken van een administratieve index van personen. Opvallend is de concentratie van namen die historisch geassocieerd worden met de Joodse gemeenschap in Amsterdam (bijv. Nikkelsberg, Pach, Sarfatij, Pinto, Polak, Sjouwerman). De adressen bevinden zich grotendeels in de toenmalige Joodse buurt (Uilenburgerstraat, Waterlooplein) en de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Krugerplein). De kolommen "S." en "№" verwijzen hoogstwaarschijnlijk naar dossier- of kaartnummers in een centraal archief. De doorhalingen suggereren mutaties, zoals verhuizingen of administratieve correcties.

Document

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Achter de namen staan volgnummers die lijken te refereren aan een groter kaartsysteem. * **Identificatie:** Veel persoonsnummers beginnen met een "**J**", wat duidt op de registratie van personen als "Jood" door de Duitse bezetter of de Joodse Raad. De handgeschreven voornamen aan de rechterkant dienden waarschijnlijk ter verificatie van de identiteit (veel Joodse mannen moesten de naam 'Israel' en vrouwen 'Sara' toevoegen aan hun officiële naam, maar hier zien we de daadwerkelijke roepnamen). * **Mutaties:** De rode doorhalingen en de rode kruisjes in de marge suggereren dat deze personen niet langer deel uitmaakten van deze specifieke administratieve groep, bijvoorbeeld door deportatie, overlijden of verhuizing naar een andere wijk of 'Sperre'-categorie. * **Topografie:** De adressen beslaan bekende Amsterdamse wijken met een grote Joodse populatie in die tijd, zoals de Transvaalbuurt, de Rivierenbuurt en de oude Jodenbuurt rondom de Nieuwmarkt.

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven] BIJBLAD VAN: M. No. 26/11/1 1939 DOORGEZONDEN: 20/2 [Rechtsboven] 750 S. Naarden, pl. no. 284 Dapperstraat. Uh. Renz [Diagonaal geschreven:] Advies ver- 22-2-39 [Hoofdtekst] Tegen inwilliging van het ver- zoeks van S. Naarden om zich tot weder- opzegging op zijn plaats op de markt aan de Dapperstraat te mogen laten assis- teeren — niet vervangen door J. J. Vell...

# TRANSCRIPTIE Dapperstraat 8 Maart 1939 Den Heer Inspecteur Aangezien Dhr: S. Naarden volgens bij- gaande doktersverklaring niet geheel ge- zond is, zou ik U in overweging wil...

# TRANSCRIPTIE [Kader linksboven] BIJBLAD VAN: M.^r No. 26/11/1 193 9 DOORGEZONDEN: 20/2 [Rechtsboven] 750 S. Naarden, pl. no. 284 Dapperstraat. Hr. Renz Advies ver- 22-2-39 [Handtekening: De Boer] [Midden - Handgeschreven tekst] Tegen inwilliging van het ver- zoek van S. Naarden om zich tot weder- opzegging op zijn plaats op de markt aan de Dapperstraat te mogen laten assis- teeren – niet verv...

# TRANSCRIPTIE Dapperstraat | 8 Maart 1939 Den Heer Inspecteur Aangezien Dhr: S. Naarden volgens bij- gaande doktersverklaring niet geheel ge- zond is, zou ik U in overweging willen geven het verzoek om assistentie, (voor het standwerken) toe te staan — Naam assistent I. J. Velleman geb: 7 Mei 1913 Retiefstraat 42.

# TRANSCRIPTIE Dapperplein 16 April 1940 Den Heer Inspecteur _______________________ Den Hr. S. Naarden pl:n: 284 verzoekt assistentie, maar in wezen is het een compagnonschap, want van Dhr. Naarden is wegens overtreding van de tabakswet, zijn tabaksvergunning ontnomen, en nu moet hij iemand aan zijn stal hebben in het bezit van een tabaksvergunning, wie dan ver- koopen mag, zoodat dus eigenlij...